# Hatay'da ve depremlerden etkilenen diğer illerde faaliyet gösteren esnafın desteklenmesi için yürütülen çalışmalara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/45783 - **Veren:** Adnan Şefik Çirkin (İYİ Parti, Hatay) - **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat) - **Veriliş tarihi:** 17 Haziran 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 11 Ağustos 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0aec194c-9c9f-499a-92ac-019edaa05a56 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45783-hatay-da-ve-depremlerden-etkilenen-diger-illerde-faaliyet-gosteren-esnafin-desteklenmesi-i > Adnan Şefik Çirkin (İYİ Parti), 17 Haziran 2026 tarihinde 7/45783 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 11 Ağustos 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Anayasanın 98 ve TBMM İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerden en ağır şekilde etkilenen illerden biri olan Hatay' da faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar, aradan geçen süreye rağmen ekonomik faaliyetlerini sürdürebilmek için ciddi güçlüklerle karşı karşıya bulunmaktadır. Özellikle yeme-içme, konaklama ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren işletmeler; artan maliyetler, daralan müşteri potansiyeli, finansmana erişim sorunları ve vergi yükleri nedeniyle ayakta kalma mücadelesi vermektedir. Deprem bölgesindeki işletmeler tarafından kullanılan birçok temel gıda ve hammadde ürünü yüzde 1 oranlı KDV ile satın alınırken, sunulan hizmetlerin ve satışların yüzde 10 KDV oranına tabi olması, işletmelerin mali yapıları üzerinde ilave yük oluşturmaktadır. Ayrıca deprem nedeniyle ertelenen vergi borçlarına uygulanan yaklaşık yüzde 39 faiz oranlarının toparlanma sürecindeki esnafın borçlarını ödeyebilmesini daha da yüksekliği, güçleştirmektedir. Başta Hatay olmak üzere depremden zarar gören diğer illerdeki esnaf ve sanatkârların desteklenmesi çerçevesinde; 1. Bakanlığınız tarafından Hatay başta olmak üzere deprem bölgesindeki esnaf ve sanatkârlar ile ticari işletmelerin mevcut ekonomik durumuna ilişkin güncel bir etki analizi veya saha çalışması yapılmış mıdır? Yapılmışsa sonuçları nelerdir? 2. Hatay ilinde deprem sonrasında faaliyetini sonlandıran, iş yerini kapatan veya ticari faaliyetlerini geçici ya da kalıcı olarak durduran esnaf ve sanatkârlara ilişkin Bakanlığınızın elinde güncel veriler bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa sayıları nedir? 3. Bakanlığınız tarafından deprem bölgesindeki esnaf ve sanatkârların ticari faaliyetlerini sürdürebilmeleri amacıyla yürütülen destek programları nelerdir? Bu desteklerden Hatay ilinde kaç işletme yararlanmıştır? 4. Deprem bölgesinde faaliyet gösteren yeme-içme, konaklama ve hizmet sektöründeki işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak amacıyla Bakanlığınız tarafından yürütülen veya planlanan yeni kredi, hibe veya destek programları bulunmakta mıdır? 5. Deprem nedeniyle müşteri ve pazar kaybına uğrayan işletmelerin yeni pazarlara erişimini sağlamak, e-ticaret faaliyetlerini geliştirmek ve ticari kapasitelerini artırmak amacıyla Bakanlığınız tarafından özel bir program veya teşvik mekanizması uygulanmakta mıdır? 6. Hatay ve diğer deprem illerindeki esnaf ve sanatkârların ekonomik olarak yeniden ayağa kalkabilmeleri amacıyla bölgesel bazda yeni ticaret destekleri, kooperatifçilik destekleri veya esnaf odaları aracılığıyla yürütülmesi planlanan ilave çalışmalar bulunmakta mıdır? 7. Bakanlığınız tarafından deprem bölgesindeki ticaret erbabının karşılaştığı sorunların tespiti ve çözümü amacıyla esnaf ve sanatkâr meslek kuruluşlarıyla düzenli istişare mekanizmaları işletilmekte midir? 8. Bakanlığınızın depremden zarar görmüş esnafın sorunlarını çözebilmek amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığıyla vergilerin düşürülmesi yönünde ortak bir çalışması bulunmakta mıdır? ## Bakanlığın cevabı İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Hatay Milletvekili Sayın Adnan Şefik ÇİRKİN tarafından verilen 7/45783 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Hatay Milletvekili Sayın Adnan Şefik ÇİRKİN'e Ait 7/45783 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar: Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir: 1. 8) Ticaret sicili kayıtları 238 ticaret sicili müdürlüğü tarafından münferit olarak tutulmakta ve bu kayıtlara ilişkin bütün belgeler de buralarda saklanmakta olup, ticaret sicili işlemleri Bakanlığımız bünyesindeki Merkezi Sicil Kayıt Sistemi (MERSİS) üzerinden elektronik ortamda gerçekleştirilmektedir. MERSİS'te ticaret sicilinde tescil edilen ticaret şirketleri ile ticari işletmelere ilişkin bilgiler yer almaktadır. Bu itibarla, Hatay ilinde 06.02.2023-30.06.2026 tarihleri arasında toplam 5.657 şirket (anonim şirket, limited şirket, kollektif şirket, komandit şirket, kooperatif) ve ticari işletme kurulmuş iken, 2.280 şirket ve ticari işletme kapanmıştır. 6 Şubat depremlerinin ardından Bakanlığımız koordinasyonunda, depremzede vatandaşlarımızın temel ihtiyaçlara erişiminin kolaylaştırılması ve bölgedeki esnaf ve tacirlerin ticari faaliyetlerinin desteklenmesi amacıyla e-ticaret odaklı çeşitli destek programları hayata geçirilmiştir. Bu kapsamda, gönüllülük esasına dayalı olarak "Deprem Yardımlaşma Seferberliği" düzenlenmiştir. E-ticaret pazar yerleri, satıcılar ile kargo ve lojistik işletmelerinin katılım sağladığı seferberlik kapsamında, depremzede vatandaşlarımıza ulaştırılmak üzere öncelikli ihtiyaç ürünleri satışa sunulmuş; satıcılardan herhangi bir komisyon alınmamış ve ürünler indirimli fiyatlarla temin edilmiştir. Satın alınan ürünler, Bakanlığımız koordinasyonunda deprem bölgesine ulaştırılmış olup, seferberlik kapsamında toplam 4.718.201 adet ürün satışı gerçekleştirilmiş, satılan ürünlerin toplam bedeli 397.337.898 TL'ye ulaşmıştır. Deprem Yardımlaşma Seferberliği, amacına ulaşarak 23.08.2023 tarihinde tamamlanmıştır. Ayrıca, 15.03.2024 tarihinde depremden etkilenen 11 ilde ticaretin canlandırılması amacıyla "Elektronik Ticaretle Birlikte Çok Daha İyiye (E-Birliktelik) Kampanyası" başlatılmıştır. Kampanya kapsamında, daha önce e-ticaret faaliyeti bulunmayan esnaf ve tacirlere yönelik olarak düşük ya da komisyonsuz satış imkânı, dijital pazarlama ve görünürlük desteği, e-ticaret eğitimleri ile bölgeye özgü ürünlerin satış ve ihracatını destekleyici uygulamalar hayata geçirilmiştir. 03.04.2024 tarihinde kamuoyuna duyurulan kampanya, 3 ay sürmüş; kampanyaya yaklaşık 12 bin işletme katılmış ve toplamda yaklaşık 21 milyon TL tutarında destek sağlanmıştır. Öte yandan, Esnaf ve Sanatkâr Bilgi Sistemi (ESBIS) kayıtlarına göre, Hatay ilinde 06.02.2023-30.06.2026 tarihleri arasında 46.719 esnaf ve sanatkâr tescil işlemi, 17.078 esnaf ve sanatkâr ise terkin işlemi gerçekleştirmiştir. Depremler nedeniyle zarar gören esnaf ve sanatkârların HALKBANK'tan kullandıkları faiz indirimli kredilerin taksit ödemeleri iki kez olmak üzere 6 ay süreyle ertelenmiş, gecikmiş borçlara yapılandırma imkanı getirilmiş, borçları ertelenenlerin kredilerden faydalanabilmeleri ve erteleme süresi sonuna kadar takip işlemi başlatılamaması sağlanmıştır. Daha önce faiz indirimli kredilerden yararlananların kredilerden yeniden faydalanmak için beklemeleri gereken süre 5 yıldan 3 yıla indirilmiş, 75 bin TL altındaki desteklerden süre beklemeden yararlanmanın ise önü açılmıştır. Hatay, Kahramanmaraş, Adıyaman ve Malatya illerimiz için toplam 400 milyon TL ilave plasman imkânı sunulmuştur. Bununla birlikte, depremden etkilenen illerde faaliyette bulunan esnaf ve sanatkârlara 1 yıl ödemesiz, 5 yıl vadeli ve 250 bin lira limitli faiz indirimli kredi kullanım imkânı sağlanmış; bu kapsamda 27.202 esnafa 6.730.049 TL Deprem Destek Kredisi kullandırılmıştır. Hatay ili özelinde ise, 6.986 esnafa 1.729.056 TL Deprem Destek Kredisi kullandırılmıştır. Hazine sübvansiyonlu krediler kapsamında, Hatay ilimizde esnaf ve sanatkârlarımıza 2023 yılında 3,7 milyar TL, 2024 yılında 2,5 milyar TL, 2025 yılında 3,9 milyar TL, 2026 yılı Haziran ayı sonu itibarıyla da 2,2 milyar TL tutarında kredi kullandırımı yapılmıştır. Deprem bölgesindeki esnaf ve sanatkâr meslek kuruluşlarının ayni veya nakdi yardım yapabilmesine; esnaf ve sanatkarların üyesi oldukları odalara, meslek kuruluşlarının üst kuruluşlarına karşı yükümlü oldukları aidat, belge ücreti, gecikme zammı, katılma payı ve eğitim fonu gibi ücretlerin tahsilinden vazgeçilmesine yönelik gerekli düzenlemeler yapılmıştır. Diğer taraftan, Kooperatiflerin Desteklenmesi Programı (KOOP-DES) kapsamında 2020-2025 döneminde, Ticaret Bakanlığımızca, 848 kooperatifin 907 projesine toplam 151,5 milyon TL tutarında hibe desteği sağlanmasına karar verilmiştir. Hatay ilimizde 2020-2025 döneminde KOOP-DES kapsamında 23 kooperatifin 26 projesi için 4.282.394,33 milyar TL tutarında destek sağlanmıştır. --- **Kaynak gösterme:** Adnan Şefik Çirkin (İYİ Parti, Hatay). “Hatay'da ve depremlerden etkilenen diğer illerde faaliyet gösteren esnafın desteklenmesi için yürütülen çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/45783, 17 Haziran 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45783-hatay-da-ve-depremlerden-etkilenen-diger-illerde-faaliyet-gosteren-esnafin-desteklenmesi-i (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0aec194c-9c9f-499a-92ac-019edaa05a56 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.