# Tayvan'a ihraç edilen yumurtalarda kanserojen madde tespit edildiği iddiasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/4666
- **Veren:** Deniz Yavuzyılmaz (CHP, Zonguldak)
- **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat)
- **Veriliş tarihi:** 25 Eylül 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 50 gün sonra, 14 Kasım 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8262ca01-38c7-4142-9b26-018acc571d55
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4666-tayvan-a-ihrac-edilen-yumurtalarda-kanserojen-madde-tespit-edildigi-iddiasina-iliskin

> Deniz Yavuzyılmaz (CHP), 25 Eylül 2023 tarihinde 7/4666 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 50 gün sonra, 14 Kasım 2023).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Ömer Bolat tarafından Anayasanın 98'inci, Meclis

İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını saygıyla arz ederim. 19.09.2023

Tayvan Gıda ve İlaç İdaresi (FDA) 18 Temmuz 2023 tarihinde yaptığı açıklamada, Tayvan hükümetinin, ülkedeki arz sıkıntısını gidermek amacıyla, 2023 yılının başından bu yana dokuz ülkeden yumurta ithal etmeye yönelik bir hükümet programı başlatıldığını, bu program çerçevesinde Türkiye'den de ithalat yapıldığını, ancak yakın zamanda Türkiye'den 5 parti halinde ithal edilen toplam 127,62 ton ağırlığındaki yumurtanın standartların altında olduğunun tespit edildiğini bildirmiştir.

FDA, ele geçirilen standart altı gıda ürünlerine ilişkin yaptığı haftalık basın açıklamasında, Türkiye'den ithal edilen yumurtalarda insan sağlığına olumsuz etkileri olan kanserojen "nitrofuran" içerdiğinin tespit edildikten sonra, 12-18 Temmuz tarihleri arasında yumurtalara el koyulduğunu söylerken, sorunlu yumurtaların imha edileceğini veya Türkiye'ye iade edildiğini söylemiştir.

FDA Direktör Yardımcısı Lin Chin-fu, konuya ilişkin yaptığı açıklamasında, yumurtaların hükümet programı kapsamında ithal edilmesi nedeniyle FDA'nın ithalatçıya ceza uygulamayacağını söylerken, 18 Temmuz'daki bu açıklamadan 1 gün sonra Tayvan Tarım Bakanı Chen Chi-Chung, Tayvan Hükümetinin yaklaşık zararının 160 bin USD olduğunu, bu nedenle Türkiye'deki tedarikçi firmadan, sözleşme hükümleri uyarınca tazminat talep edeceklerini açıklamıştır.

Bu gelişmeler karşında Tarım ve Orman Bakanlığı, resmi internet sitesi üzerinden bir basın açıklaması yayınlamıştır. 21.07.2023 tarihinde yayınlanan söz konusu açıklamada: "Nitrofuran" maddesinin ülkemizde yumurta elde edilen tavuklar dâhil, gıda elde edilmek amacıyla yetiştirilen hayvanlarda kullanımının yasak olduğu, maddenin kullanımına dair bir tespit olması durumunda, 5996 sayılı "Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda Ve Yem Kanunu? kapsamında işlem uygulandığı, medyaya yansıyan iddialara konu yumurtalar ile ilgili olarak ise Tayvan yetkili otoritesi tarafından Bakanlığa herhangi bir bildirimde bulunulmadığı, bununla birlikte, Bakanlık tarafından inceleme başlatıldığı, yumurtaların üretiminde söz konusu maddenin kullanıldığının tespit edilmesi halinde ilgililer hakkında gerekli iş ve işlemlerin yürütüleceği" duyurulmuştur. Ancak açıklamanın yayınlandığı tarihten bu yana, aradan geçen yaklaşık 2 aylık zaman zarfında, kamuoyuna konuya ilişkin hiçbir resmi açıklama yahut bilgilendirme yapılmamıştır.

Bu bağlamda;

Tayvan Gıda ve İlaç İdaresinin kanserojen nitrofuran içerdiğini tespit ettiği 127,62 ton yumurta, Tayvan hükümetince imha mı edilmiştir? Yoksa yumurtalar Türkiye'ye iade mi edilmiştir? Yumurtaların Türkiye'de yurt içi piyasaya arzı yahut başka bir ülkeye yeniden ihracı söz konusu olmuş mudur?

Antimikrobiyal madde içerdiği tespit edilen 127,62 ton yumurtayla ilgili olarak, Tayvan hükümetinin yetkileri tarafından Bakanlığınıza bir bildirim yapılmış mıdır? Konuya ilişkin Bakanlığınızca Tayvan hükümeti yetkilileri arasında bir temas sağlanmış mıdır? Tayvan hükümetinin, tedarikçi firmadan veya Türkiye'den uğranılan zarara ilişkin tazminat talebi bulunmakta mıdır?

Söz konusu yumurtaların üretiminde nitrofuran isimli maddenin ve/veya insan sağlığına zararlı başkaca maddenin kullanılıp kullanılmadığına ilişkin olarak Bakanlığınızca bir inceleme başlatılmış mıdır?

Ülkemizde, Tarım Bakanlığı ve ilgili belediyeler tarafından gerçekleştirilen gıda denetimi süreçlerine, konunun uluslararası ilişkiler ve ticaret boyutu itibariyle, Ticaret Bakanlığının da katılması yönünde Bakanlığınızca bir çalışma yürütülmekte midir?

Yaşanan olayın ardından, ülkemizden ithal edilen yumurta ve tavuk gibi gıdaların talebinde bir düşüş yaşanmış mıdır? Yumurtaların üretiminde nitrofuran isimli maddeyi kullanan firmaya Bakanlığınızca bir yaptırım uygulanmış mıdır? Ülkemizin zedelenen uluslararası ticari imajının düzeltil ına bu olayda ve bundan sonra Bakanlığınızca hangi önlemler alınacaktır?

Lbb6

## Bakanlığın cevabı

lar

7 > Vi "TURKIYE ( /

M (e) T.C. * YÜZYILI | NDA

KE TİCARET BAKANLIĞI ii tan m Huebe GU

Sayı : E-69602026-610-00090459500 / 3Oo3 3139 (3... 2025

Konu : Soru Önergesi (7/4666)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAKANLIĞINA

İlgi (o : 03.10.2023 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1292611 sayılı yazınız. İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Zonguldak Milletvekili Sayın Deniz YAVUZYILMAZ tarafından verilen 7/4666 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Ünebelak

Prof. Dr. Ömer BOLAT

Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (1 sayfa) Telefon No: 03124491331 Faks No: 0312449 13 41 GÜLAY ÖZCAN E3 Em el İnternet Adresi: www.ticaret.gov.İr

Bilgisayar İşletmeni *E3 Telefon No:.03124491331

TİCARET BAKANLIĞI

Zonguldak Milletvekili Sayın Deniz YAVUZYILMAZ'a Ait 7/4666 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 5) Söz konusu yumurta sevkiyatına ilişkin olarak muhatap idare olan Sağlık ve Refah Bakanlığı Gıda ve İlaç İdaresinden (FDA) yürütülecek soruşturmada kullanılmak üzere test sonuçları, ilgili ihracatçı unvanı ve sevkiyatlara ilişkin diğer bilgiler talep edilmiştir. Tarım ürünlerinin dış ticaretinde ve iç piyasada gıda güvenliği ile hayvan ve bitki sağlığı ve varlığına ilişkin karantina denetimleri Tarım ve Orman Bakanlığı'nın sorumluluğunda olup bu kapsamda iletilen bilgiler ile FDA"'nın açıklama talebi Tarım ve Orman Bakanlığına iletilmiştir.

Keyfiyet Dışişleri Bakanlığının koordinasyonunda, ilgili kurumlarımız tarafından takip edilmekte olup konuya ilişkin olarak Bakanlığımıza ulaşan herhangi bir tazminat talebi bulunmamaktadır.

Bakanlığımız tarafından geleneksel tarım ürünlerimize (bitkisel yemeklik yağlar, yaş meyve ve sebzeler, kuru ve kurutulmuş ürünler vb.) yönelik ihracatta ve ithalatta ticari kalite denetimleri, denetime bahis konusu eşyanımMürünün tabi olduğu zorunlu standartlar çerçevesinde yürütülmektedir. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen gıda güvenliği ile hayvan ve bitki sağlığı ve varlığına ilişkin karantina denetimlerinden farklı olarak ticari kalite denetimleri kapsamında ürünlerin renk, sınıf, boy, meyve eti sertliği vb. bilgisinin yanı sıra etiketlemeye ilişkin özelliklerine bakılmaktadır.

12.03.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu'nun 2'nci maddesi, ihraç ürünlerinin güvenli olmasını, tağşişe konu olmamasını ve ürüne ilişkin işaretleme, etiketleme ve belgelendirmenin alıcıyı yanıltmayacak şekilde yapılmasını hüküm altına almaktadır. Kanunun "İdari para cezaları" başlıklı 20'nci maddesinde ise "(4) 2'nci maddenin dördüncü fıkrasına aykırı ürün ihraç edenlere, uygunsuzluğa konu ürünün gerçekleşen FOB bedelinin 905'inden 9625'ine kadar tekabül eden miktarda Türk lirası idari para cezası uygulanır" hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede, 7223 sayılı Kanuna dayanılarak hazırlanan ve yayımlanarak yürürlüğe giren 2022/6038 sayılı Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararı'nın 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ihracatçının sorumluluğu 7223 sayılı Kanunun 2'nci maddesinin dördüncü fıkrasına paralel şekilde düzenlenmiş ve bu hükümlere aykırı hareket edenler hakkında Kararın 13'üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezalarının Bakanlığımızca uygulanacağı hükme bağlanmıştır. İhraç ürünler için Kanunda ve Kararda düzenlenen hükümlerin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ise 16.8.2023 tarihli ve 32281 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Dış Ticarette Teknik Düzenlemeler Yönetmeliği'nde detaylı bir şekilde düzenlenmiştir.

Bu kapsamda, ilgili mevzuat doğrultusunda, yurtdışı piyasalarda Türk Malı imajının korunması amacıyla gerekli yaptırımlar uygulanmaktadır

Son olarak, Bakanlığımızın temel hedeflerinden olan ülkemizin tarım ürünleri ihracatının artırılması hususunda muhatap ülkeler nezdinde ticaret diplomasisi faaliyetleri her zaman olduğu gibi sürdürülmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Deniz Yavuzyılmaz (CHP, Zonguldak). “Tayvan'a ihraç edilen yumurtalarda kanserojen madde tespit edildiği iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/4666, 25 Eylül 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4666-tayvan-a-ihrac-edilen-yumurtalarda-kanserojen-madde-tespit-edildigi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8262ca01-38c7-4142-9b26-018acc571d55

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.