# Hevsel Bahçeleri'nin korunmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/47041
- **Veren:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Kültür ve Turizm Bakanlığı (Mehmet Nuri Ersoy)
- **Veriliş tarihi:** 22 Temmuz 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 7 Ekim 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/72241db6-0f08-4d1a-88d8-019f8dd4ef49
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47041-hevsel-bahceleri-nin-korunmasina-iliskin

> Serhat Eren (DEM Parti), 22 Temmuz 2026 tarihinde 7/47041 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 7 Ekim 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 96 ile 99'uncu maddeleri gereğince yazılı Olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Diyarbakır' da yer alan ve yaklaşık 8 bin yıllık kesintisiz bir tarım geçmişine sahip olan Hevsel Bahçeleri, "Diyarbakır Kalesi ve Hevsel Bahçeleri Kültürel Peyzajı" adıyla 2015 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne dahil edilmiştir. İnsanlığın ortak mirası niteliğindeki bu kültürel peyzaj alanı, tarihi ve doğal değerleriyle kentin en önemli simgelerinden biridir. Ancak son dönemde alan genelinde gözle görülür boyutlara ulaşan çevre kirliliği, denetim yetersizliği bu evrensel mirasın geleceğini tehlikeye atmaktadır. UNESCO koruması altındaki alanın tarihi ve kültürel bütünlüğünün korunması, alan yönetim planının sağlıklı işletilmesi ve gelecek nesillere aktarılması için Kültür ve Turizm Bakanlığı öncülüğünde acil tedbirlerin alınması zorunluluk arz etmektedir.

Bu bağlamda,

1. UNESCO Dünya Mirası olan Hevsel Bahçeleri'ndeki çevre kirliliğini önlemek amacıyla bölgede yürütülen denetim faaliyeti var mıdır? Varsa bu denetimlerin sıklığı nedir?

2. Çevre kirliliğinin mirası "Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi"ne taşıma riskine karşı Bakanlığınız hangi acil önlemleri alacaktır?

3. Diyarbakır Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu ve ilgili koruma birimleri, bahçelerde yaşanan bu tahribata ve kirliliğe dair yerinde bir inceleme veya hasar tespit çalışması yapmış mıdır?

4. UNESCO Miras Alanı'nın korunmasından birinci derece sorumlu olan Bakanlığınızın, söz konusu çevre kirliliğinin ortadan kaldırılması için yerel yönetimler (Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi ve ilgili ilçe belediyeleri) ve Çevre Bakanlığı ile ortak bir koordinasyon çalışması var mıdır?

5. Söz konusu kirlilik ve ihmalin, Hevsel Bahçeleri'nin "Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi"ne alınma riskini doğurduğu göz önünde bulundurulduğunda, Türkiye'nin UNESCO'ya karşı taahhüt ettiği koruma yükümlülüklerinin yerine getirilmesi adına hangi somut adımlar atılacaktır?

---

**Kaynak gösterme:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Hevsel Bahçeleri'nin korunmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/47041, 22 Temmuz 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47041-hevsel-bahceleri-nin-korunmasina-iliskin (erişim: 23 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/72241db6-0f08-4d1a-88d8-019f8dd4ef49

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
