# TÜRKŞEKER'in şeker satışlarında kullandığı kademeli satış fiyatı uygulamasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/47119
- **Veren:** Şenol Sunat (İYİ Parti, Manisa)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 24 Temmuz 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 59 gün sonra, 21 Eylül 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c52f0313-af8f-4595-babb-019fa26f0fb7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47119-turkseker-in-seker-satislarinda-kullandigi-kademeli-satis-fiyati-uygulamasina-iliskin

> Şenol Sunat (İYİ Parti), 24 Temmuz 2026 tarihinde 7/47119 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 59 gün sonra, 21 Eylül 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Anayasası'nın 98. maddesi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 96. maddesi gereğince Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Türkiye Şeker Fabrikaları AŞ (TÜRKŞEKER), Mayıs 2026'da alım miktarı yükseldikçe birim fiyatın düştüğü kademeli bir şeker satış modeli uygulamıştır. Bu kapsamda kilogram fiyatı; 2 bin 500 tona kadar olan alımlarda 38,50 TL, 2 bin 501-25 bin ton arasındaki alımlarda 37,37 TL, 25 bin 1-50 bin ton arasındaki alımlarda 36,63 TL, 50 bin ton ve üzerindeki alımlarda ise 36,23 TL olarak belirlenmiştir.

Bu tıyatlandırmaya göre 2 bin 500 tona kadar alım yapan bir firma, 50 kilogramlık bir çuval şeker için 1.925 TL öderken; 50 bin ton ve üzerinde alım yapan firma aynı ürünü 1.811,50 TL'ye temin edebilmiştir. Böylece büyük alıcı lehine çuval başına 113,50 TL maliyet avantajı oluşmuştur.

Sektör temsilcileri tarafından, 50 bin ton ve üzerindeki alım şartını karşılayabilecek sermaye ve depolama gücüne sahip firma sayısının son derece sınırlı olduğu, Mayıs ayındaki satışlarda 50'şer bin tonluk alım yapan iki firmanın toplam 100 bin ton şekeri en düşük fiyat diliminden temin ettiği ileri sürülmektedir.

Aynı firmaların, düşük fiyatla aldıkları şekeri TÜRKŞEKER'in küçük alıcılara uyguladığı fiyatın altında piyasaya sunabildiği; bu nedenle küçük ve orta ölçekli işletmelerin doğrudan kamu kuruluşundan değil, söz konusu büyük alıcılardan ürün almaya yöneldiği belirtilmektedir.

TÜRŞEKER'in 17 Temmuz 2026 tarihinde duyurduğu ve 20-24 Temmuz tarihlerinde uygulanacak yeni satışta da en yüksek indirim oranının 50 bin ton ve üzerindeki alımlara tanınması, aynı yapının devam ettirildiği yönündeki kaygıları artırmıştır. İddiaya göre bu baremde alım yapabilecek yalnızca iki firma bulunmasına rağmen söz konusu alıcılara yüzde 14,19 oranında indirim sağlanmakta; diğer firmalar ise 50 kilogramlık çuval başına yaklaşık 149 TL daha yüksek maliyetle karşı karşıya kalmaktadır.

Kâğıt üzerinde bütün firmalara açık olan bir satış modelinin, belirlenen yüksek tonaj sınırı nedeniyle fiilen yalnızca sınırlı sayıdaki büyük alıcıya en düşük fiyatı sağlaması; kamu eliyle belirli firmalara dağıtım üstünlüğü kazandırıldığı, küçük ve orta ölçekli işletmelerin rekabet gücünün zayıflatıldığı ve şeker ticaretinin birkaç firma üzerinde yoğunlaştırıldığı iddialarını gündeme getirmektedir.

Buna göre;

1. TÜRKŞEKER'in Nisan 2026'da kamuoyuna açık bir satış ilanı yayımlamadan piyasa fiyatının altında şeker sattığı iddiası doğru mudur? Bu dönemde hangi firmaya, kaç ton şeker, kilogram başına hangi fiyat ve hangi ödeme koşullarıyla satılmıştır?

2. Nisan 2026'da gerçekleştirildiği ileri sürülen satışlardan bir gün sonra şeker fiyatlarının artırıldığı iddiası doğru mudur? Satış ve fiyat artışı kararları hangi tarihlerde, hangi makamlar tarafından alınmıştır?

3. Nisan 2026'daki satışlar nedeniyle alıcı firmalara toplamda yaklaşık 600 milyon TL tutarında fiyat avantajı sağlandığı iddiası doğru mudur? Bu işlemlerin TÜRKŞEKER açısından mali etkisi nedir?

4. Mayıs 2026'da gerçekleştirilen indirimli vadeli şeker satışından kaç firma yararlanmıştır? Her bir firmaya satılan şeker miktarı, kilogram fiyatı, toplam satış bedeli, vade ve teslim koşulları nedir?

5. Mayıs 2026'da 50 bin ton ve üzerindeki en düşük fiyat diliminden hangi firmalar yararlanmıştır? İşmen Gıda ve Remzi Çakar'a 50'şer bin ton, Ülker'e ise 25 bin ton şeker satıldığı iddiası doğru mudur?

6. Küçük ve orta ölçekli işletmelerin TÜRKŞEKER'den doğrudan alım maliyetinin, yüksek miktarda alım yapan firmaların piyasaya satış fiyatından daha yüksek hale gelmesi Bakanlığınızca nasıl değerlendirilmektedir?

7. En düşük fiyatın yalnızca çok yüksek miktardaki alımlara uygulanmasının şeker ticaretini belirli firmalar üzerinde yoğunlaştırdığı ve küçük işletmeleri bu firmalara bağımlı hale getirdiği iddiaları hakkında Rekabet Kurumuna herhangi bir bildirim yapılmış mıdır?

8. TÜRŞEKER'in 17 Temmuz 2026 tarihli satış duyurusunda en yüksek indirimin yeniden 50 bin ton ve üzerindeki alımlara uygulanmasının gerekçesi nedir? Bu satıştan yararlanan firmaların adları, aldıkları miktarlar ve uygulanan fiyatlar kamuoyuna açıklanacak mıdır?

9. TÜRŞEKER'in Nisan, Mayıs ve Temmuz 2026 dönemlerindeki şeker satışları hakkında Bakanlığınızca herhangi bir idari inceleme veya soruşturma başlatılmış mıdır? Başlatılmadıysa gerekçesi nedir?

10. Kamuya ait şeker stoklarının belirli firmalar üzerinde yoğunlaşmasını önlemek amacıyla firma başına satış üst sınırı getirilmesi, satışların elektronik ortamda gerçekleştirilmesi ve alıcılar ile satış miktarlarının kamuoyuna açıklanması planlanmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

Şeker üretim sürecinde hammaddenin peşin temini ve avans ödemeleri nedeniyle oluşan yoğun finansman ihtiyacı; ticari esaslar çerçevesinde şeker satışları veya kredi kullanımı yoluyla karşılanmaktadır. Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. (TÜRKŞEKER), serbest piyasa koşullarında "Genel Satış Yöntemi" ve "Talep Üzerine Yüksek Tonajlı Satış Yöntemi" olmak üzere iki farklı yöntemle faaliyetlerini sürdürmektedir.

Tüm sektör aktörlerince uygulandığı üzere; finansman ihtiyacı, yüksek stok miktarı ve piyasa koşulları doğrultusunda yönetim kurulu kararıyla fayda-maliyet analizi yapılarak, talepte bulunan tüm müşterilere açık "Talep Üzerine Yüksek Tonajlı Satış Yöntemi" kapsamında miktar iskontosu uygulanabilmektedir. Söz konusu satışlar, TURŞEKER'in olağan ticari faaliyetleri kapsamında olup ilgili mevzuat ve ticari uygulamalar çerçevesinde gerçekleştirilmiştir.

Önergeye konu 04.05.2026 tarihli fiyat düzenlemesi "Genel Satış Yöntemi" kapsamındaki liste fiyatı olup bahse konu satışlar, talepte bulunan tüm müşterilere açık "Talep Üzerine Yüksek Tonajlı Satış Yöntemi" kapsamındadır. Bu işlem neticesinde herhangi bir kamu zararı oluşmamıştır.

Ayrıca;

• Çiftçi avans ödemeleri ve acil nakit ihtiyacı yüksek faizli kredi kullanılmaksızın karşılanarak finansman yükünden kaçınılmış,

• Ilave depolama maliyetlerinin önüne geçilerek yüksek stoklar değerlendirilmiştir.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Şenol Sunat (İYİ Parti, Manisa). “TÜRKŞEKER'in şeker satışlarında kullandığı kademeli satış fiyatı uygulamasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/47119, 24 Temmuz 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47119-turkseker-in-seker-satislarinda-kullandigi-kademeli-satis-fiyati-uygulamasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c52f0313-af8f-4595-babb-019fa26f0fb7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
