# Motorlu taşıtlardan tahsil edilen ÖTV miktarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/47348 - **Veren:** Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (Yeni Parti, İstanbul) - **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek) - **Veriliş tarihi:** 31 Temmuz 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 18 Eylül 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c5c71513-fd12-436f-a02a-019fc7623466 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47348-motorlu-tasitlardan-tahsil-edilen-otv-miktarina-iliskin > Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (Yeni Parti), 31 Temmuz 2026 tarihinde 7/47348 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 18 Eylül 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim. Anayasa'nın 2'nci maddesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin sosyal bir hukuk devleti olduğu belirtilmiş, 23'üncü maddesinde seyahat özgürlüğü güvence altına alınmıştır. Anayasa'nın 73'üncü maddesinde ise herkesin mali gücüne göre vergi ödemekle yükümlü olduğu ve vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımının maliye politikasının sosyal amacı olduğu hükme bağlanmıştır. Ancak otomobil ve motosikletlerden alınan Ozel Tüketim Vergisi, Katma Değer Vergisi ve Motorlu Taşıtlar Vergisi; artan akaryakıt, sigorta, bakım, köprü ve otoyol ücretleriyle birlikte vatandaşların ulaşım maliyetlerini ağırlaştırmaktadır. Basına yansıyan verilere göre motorlu taşıtlardan tahsil edilen ÖTV, 2019 yılında 13,8 milyar TL iken 2025 yılında 655,4 milyar TL'ye yükselmiştir. Otomobile erişimin güçleşmesi, vatandaşları daha düşük maliyetli olduğu düşünülen motosikletlere yöneltmektedir. TÜİK verilerine göre Haziran 2026'da trafiğe kaydı yapılan taşıtların yüzde 49,4'ünü motosikletler oluşturmuştur. Buna karşın motosikletlere yönelik yeni vergi düzenlemeleri, bu ulaşım seçeneğinin de maliyetini artırmaktadır. Bireysel ulaşımdaki yüksek vergi yükünün yanı sıra akaryakıt, sigorta, bakım, toplu taşıma, köprü ve otoyol ücretlerindeki artış, ulaşımı hane bütçesinin en ağır giderlerinden biri hâline getirmiştir. Nitekim TUIK'in 2025 yılı Hanehalkı Tüketim Harcaması Araştırması'na göre ulaştırma harcamaları, toplam tüketim harcamalarının yüzde 20,5'ini oluşturmuş; konut ve kiradan sonra ikinci sırada yer almıştır. Ulaşım; çalışma, eğitim, sağlık ve sosyal yaşama katılım için temel bir ihtiyaçtır. Bireysel ulaşımın yüksek vergilerle zorlaştığı, toplu taşıma maliyetlerinin ise sürekli arttığı bir ortamda vatandaşların hareket imkânı daralmaktadır. Vergi politikasının yalnızca gelir artırma amacıyla değil, toplu taşımayı yaygınlaştıracak ve ulaşım maliyetlerini azaltacak şekilde oluşturulması, seyahat özgürlüğünün fiilen kullanılabilmesi bakımından önem taşımaktadır. Bu bağlamda; 1. Motorlu taşıtlardan tahsil edilen ÖTV'nin 2019-2025 yılları arasında yaklaşık 47,5 kat artmasının nedenleri nelerdir? 2. Otomobil ve motosikletlerde uygulanan ÖTV'nin, vatandaşların mali gücü ve vergi yükünün adaletli dağılımı üzerindeki etkilerine ilişkin bir çalışma yapılmış mıdır? 3. Düşük ve orta gelirli vatandaşların temel ulaşım ihtiyacını karşılamak amacıyla düşük bedelli otomobil ve motosikletlerde ÖTV oranlarının düşürülmesine yönelik bir çalışma bulunmakta mıdır? 4. Mevcut vergi düzenlemelerinin vatandaşları daha eski, güvensiz veya çevreye daha fazla zarar veren araçlara yöneltip yöneltmediğine ilişkin bir etki analizi yapılmış mıdır? 5. Toplu taşımanın yaygınlaştırılması ve ücretlerinin erişilebilir seviyede tutulması amacıyla belediyelere akaryakıt, elektrik, araç alımı ve işletme giderlerinde vergi indirimi veya doğrudan mali destek sağlanması planlanmakta mıdır? 6. Motorlu taşıtlar ve ulaşımdan elde edilen vergi gelirlerinin ne kadarı toplu taşıma altyapısının geliştirilmesi, raylı sistem yatırımları ve vatandaşların ulaşım maliyetlerinin azaltılması amacıyla kullanılmaktadır? ## Bakanlığın cevabı İlgi yazınız ekinde alınan İstanbul Milletvekili Sayın A. Sibel YANIKÖMEROĞLU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. 7/47348 Esas Sayılı Soru Onergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Sayın A. Sibel YANIKÖMEROĞLU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Otomotiv sektöründe satışa konu olan ürünler temelde 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu kapsamında sırasıyla katma değer vergisi (KDV) ve özel tüketim vergisi (ÖTV) olmak üzere iki ana vergiye tabi bulunmaktadır. Mal teslimi ve hizmet ifalarına uygulanan katma değer vergisi (KDV) oranları, 3065 sayılı Kanun'un 28 inci maddesi kapsamında belirlenmektedir. Buna göre KDV oranları, 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı (BKK) eki (I) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için yüzde 1, (II) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için yüzde 10, bu listelerde yer almayan vergiye tabi işlemler için yüzde 20 olarak uygulanmaktadır. Mezkur BKK eki (I) sayılı listenin B/9 uncu sırasında sayılan kullanılmış araçların tesliminde indirimli KDV oranı (yüzde 1) uygulanmakta olup, BKK eki (I) ve (II) sayılı listelerde yer almayan araç teslimleri (sıfır araç) ise genel oranda (yüzde 20) KDV'ye tabi bulunmaktadır. Otomobil satışlarındaki özel tüketim vergisi uygulaması 4760 sayılı Kanun'a ekli (II) sayılı listede belirlenen matrah ve oranlar üzerinden yapılmakta olup, taşıtların (ÖTV) matrahı ve oranına göre vergi yükü değişmektedir. Motorlu taşıtların vergi öncesi fiyatına, silindir hacmi ve matrahına göre uygulanan ÖTV oranı eklendikten sonra yüzde 20 oranında KDV uygulanarak satış fiyatı oluşmaktadır. Diğer taraftan, 5/3/2026 tarihli ve 33187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4/3/2026 tarihli ve 10995 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'nın eki Karar uyarınca, uluslararası petrol fiyatları veya döviz kurlarına bağlı olarak meydana gelebilecek artışların ülkemizdeki akaryakıt fiyatları üzerindeki etkisini sınırlandırmak ve bu suretle üreticiler ve nihai tüketiciler üzerindeki mali yükü azaltmak amacıyla ÖTV Kanununa ekli (I) sayılı listede yer alan bazı mallar (benzin, motorin ve LPG) bakımından Eşel-Mobil Sistemi 5/3/2026 tarihinden itibaren geçici olarak yeniden devreye alınmıştır. 13/8/2026 tarihli ve 33339 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 12/8/2026 tarihli ve 11606 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının eki Karar uyarınca, tüketiciler, nakliyeciler ve sanayicilerin üzerindeki fiyat baskısının azaltılması ve enflasyonla mücadele kapsamında motorin türü mallar üzerinden alınan ÖTV tutarlarında düzenlemeye gidilmiştir. Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4 Buna göre, söz konusu Kararın yürürlük tarihi itibarıyla motorin üzerinden alınan ÖTV tutarı; Ağustos ayının kalan kısmı için O TL olarak, sonraki aylar için ise yıl sonuna kadar her ay 3'er TL kademeli artırılmak suretiyle belirlenmiştir. Ayrıca, benzin ve LPG türü mallar bakımından ise mevcut Eşel-Mobil Sistemi uygulaması devam etmektedir. Bu kapsamda, akaryakıt fiyatlarında meydana gelen artışların etkisinin tüm kullanıcılar bakımından azaltılmasına yönelik genel nitelikte bir vergi politikası uygulanmaktadır. 1/1/2019 tarihinde yürürlüğe giren 7103 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'la yapılan düzenleme sonrasında, sadece elektrik motorlu taşıtlar, elektrik motorlarının güçleri itibarıyla diğer taşıtlar için uygulanan vergi tutarlarının yüzde 25'i oranında motorlu taşıtlar vergisine (MTV) tabi tutulmaya başlanmıştır. Diğer bir ifadeyle, muadil araçlara göre MTV tutarında yüzde 75 oranında daha avantajlı bir tarife belirlenerek, karbon salınımı sıfır olan çevre dostu elektrikli araçların MTV yönüyle teşviki sağlanmıştır. Vergi gelirleri ilişkin bilgiler "https://muhasebat.hmb.gov.tr/" internet adresinde yayımlanmakta ve kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4 Mehmet ŞİMŞEK Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (Yeni Parti, İstanbul). “Motorlu taşıtlardan tahsil edilen ÖTV miktarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/47348, 31 Temmuz 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47348-motorlu-tasitlardan-tahsil-edilen-otv-miktarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c5c71513-fd12-436f-a02a-019fc7623466 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.