# Vatandaşların ilaca erişimini sağlamak için yapılan çalışmalara ve yerli ilaç üretimine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/4778
- **Veren:** Tulay Hatımoğulları Oruç (DEM Parti, Adana)
- **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Fahrettin Koca)
- **Veriliş tarihi:** 28 Eylül 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 78 gün sonra, 15 Aralık 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9b7c8084-fcd7-4865-bb00-018adfbd8e49
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4778-vatandaslarin-ilaca-erisimini-saglamak-icin-yapilan-calismalara-ve-yerli-ilac-uretimine-il

> Tulay Hatımoğulları Oruç (DEM Parti), 28 Eylül 2023 tarihinde 7/4778 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 78 gün sonra, 15 Aralık 2023).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Sağlık Bakanı Fahrettin Koca tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM

İçtüzüğü'nün 96 ile 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 28.09.2023

Mar

Tulay Hatımoğulları Oruç Adana Milletvekili

Eczacıların ve yurttaşın yaşadığı en önemli sorunlardan birisi de artık kronik hale gelen ilaç yokluğu sorunudur. İlaç teminindeki sorunları gidermek amacıyla kur güncellemesine gidilmesine karşın Türkiye'de ilaca erişim problemi maalesef devam etmektedir. Sağlık Bakanlığı 2023 ilaç fiyatlandırmasına göre, I Furo karşılığı 10,76 TL olarak belirlenmişti ancak güncel kur 29 TL seviyesinde olduğu için aradaki makas kapatılamamıştır. Bu nedenle ilaç bulunamaması sorunu sürekli bir hal almıştır.

25 Eylül Dünya Eczacılık Günü vesilesi ile konuya dikkat çeken eczacılar, Türkiye'de aralarında kanser ilaçları da bulunan 180 civarında ilaca erişimin bulunmadığını vurgulamıştır. Kar elde etmediği gerekçesi ile firmaların Türkiye?den çekilme eğiliminde olduğunu açıklamış, uygulanan kur politikasının değiştirilmesini istemiştir. Kış yaklaşırken üst solunum yolu enfeksiyonlarında en çok kullanılan antibiyotiklerin tedariğinde büyük sorunlar yaşanırken, yoğun bakımda kullanılan ilaçlar, epilepsi ilaçları, organ nakli sonrası devamlı kullanılması gereken bazı ilaçların da bulunamadığını dikkat çekmiştir.

Meslek odaları; bu uygulamadan acilen vazgeçilmesi, ekonomik gerçeklere uygun yeni bir düzenleme yapılması gerektiğini vurgulamaktadır. Eczacılar, Türkiye'de yeterince ilaç üretilmediğini, Türkiyeli üreticinin bu maliyetlerle ilaç üretmenin mümkün olmadığını söylediğini ifade etmektedir.

Bu bağlamda;

1. İlaç yokluğuna karşı, yurttaşların ilaçlara erişimini sağlamak üzere Bakanlığınızın çalışmaları var mıdır?

2. İlaçlarda uygulanan mevcut fiyat politikalarının tekrar güncellenmesi/değiştirilmesi sağlanacak mıdır?

3. Yerli ilaç sanayisini desteklemek, eczacı istihdamına dayalı yeni molekül ilaçların üretimini yapacak yerli üretimi teşvik etmek üzere çalışmalarınız olacak mıdır?

4. Acilen yerli etken madde üretimini ve bu etken maddenin kullanılabildiği yerli ilaç üretimini hayata geçirme programını planlıyor musunuz?

## Bakanlığın cevabı

"Vatandaşların ilaca erişimini sağlamak için yapılan çalışmalara ve yerli ilaç üretimine ilişkin" 7/4778 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır.

Dr. Fahretti

Adana Milletvekili Sayın Tulay HATIMOĞULLARI ORUÇ tarafından verilen "Vatandaşların ilaca erişimini sağlamak için yapılan çalışmalara ve yerli ilaç üretimine ilişkin" 7/4778 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabıdır.

SORULAR

1. İlaç yokluğuna karşı, yurttaşların ilaçlara erişimini sağlamak üzere Bakanlığınızın çalışmaları var mıdır?

2. İlaçlarda uygulanan mevcut fiyat politikalarının tekrar güncellenmesi/değiştirilmesi sağlanacak mıdır?

3. Yerli ilaç sanayisini desteklemek, eczacı istihdamına dayalı yeni molekül ilaçların üretimini yapacak yerli üretimi teşvik etmek üzere çalışmalarınız olacak mıdır?

4. Acilen yerli etken madde üretimini ve bu etken maddenin kullanılabildiği yerli ilaç üretimini hayata geçirme programını planlıyor musunuz?

CEVAPLAR

Ülkemizde 2023 yılında piyasaya arz edilen ilaç sayısının kutu bazında 2 milyar 726 milyon kutuya ulaşması beklenmekte olup vatandaşlarımızın ilaca erişimine ilişkin süreçler İlaç Takip Sistemi veri tabanı aracılığıyla sürekli izlenmektedir. Bu bağlamda artan ilaç taleplerinin karşılanması için sürdürülebilir sağlık hizmet sunumunu sağlamak ve ilaca erişimi temin etmek için Bakanlığımca gerekli çalışmalar titizlikle yürütülmekte ve ilaçlarda uygulanan mevcut fiyat politikalarında ihtiyaca uygun olarak gerekli güncellemeler yapılmaktadır. Ek olarak sabit Avro kurunda meydana gelen yıllık değişim ve gerçek kaynak fiyat değişiklik döneminde gerçekleşen değişimlerin yanı sıra maliyetler nedeniyle tedarik sıkıntısı yaşanan, kritik öneme haiz ilaç grupları için Olağan ve Olağanüstü Fiyat Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilmekte ve Komisyonca ilaçların pazarda bulunabilirliği ve piyasada sürdürülebilirliği hedeflerine uygun olarak işlemler tesis edilmektedir.

Ülkemizdeki Ar-Ge ekosisteminin geliştirilmesi, insan sağlığı temelinde ilaç arzının kesintisiz sürdürülebilmesi, ihracat potansiyelinin yükseltilmesi, istihdam kapasitesinin arttırılması ve bu istihdam ile kritik üretim basamaklarında çalışacak personelin kazandırılması ve tedarik güvenliği (oamaçlarını içinde bulunduran bir politika çerçevesinde değerlendirilmektedir. Bu politika doğrultusunda 2016 yılında başlayan ilaçta yerel üretim çalışmaları ile imal ilaç oranı kutu bazında 9675, değer (TL) bazında 9642 iken bu oran 2022 yılında kutu bazında "089,5 değer (TL) bazında 9653,4 olarak gerçekleşmiştir. 2023 yılı ilk 9 ay verilerine göre kutu bazında imal ilaç oranımız 90 90,3 iken değer bazında bu oran "0 57.3'e yükselmiştir.

Göstermiş olduğunuz ilgiye teşekkür ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Tulay Hatımoğulları Oruç (DEM Parti, Adana). “Vatandaşların ilaca erişimini sağlamak için yapılan çalışmalara ve yerli ilaç üretimine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/4778, 28 Eylül 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4778-vatandaslarin-ilaca-erisimini-saglamak-icin-yapilan-calismalara-ve-yerli-ilac-uretimine-il (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9b7c8084-fcd7-4865-bb00-018adfbd8e49

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.