# Hava kirliliğinin önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/48298
- **Veren:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum)
- **Veriliş tarihi:** 31 Ağustos 2026
- **Durum:** Cevap bekleniyor
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6cbd4583-24c5-46b0-97f8-01a05bb6f5fe
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-48298-hava-kirliliginin-onlenmesine-yonelik-calismalara-iliskin

> Yasin Öztürk (İYİ Parti), 31 Ağustos 2026 tarihinde 7/48298 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Cevap bekleniyor.

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Temiz hava parayla satın alınamaz.

Bir şehirde yaşayan Vatandaşın soluduğu havanın sağlıklı olması Devletin en temel çevre sorumluluklarından biridir.

Hava kirliliği gözle görülmediği için etkisi küçümsenemez. Solunan kirli hava çocukların, yaşlıların ve kronik hastalığı bulunan Vatandaşların sağlığını doğrudan etkiler.

Sanayi üretimi gereklidir.

Ancak üretmenin bedeli insan sağlığı olamaz.

Bir fabrikanın bacasından çıkan kirleticiyi o fabrikanın bilançosu değil çevrede yaşayan Vatandaşların ciğeri taşımaktadır.

Bu çerçevede;

1. Türkiye genelinde aktif hava kalitesi ölçüm istasyonu sayısı kaçtır?

2. Ölçüm ağı bütün ilçeleri temsil edecek yeterlilikte midir?

3. Hava kalitesi verisi bulunmayan ilçe sayısı kaçtır?

4) 2025 ve 2026 yıllarında PM10 sınır değerinin aşıldığı il sayısı kaçtır? 5) PM2.5 bakımından en kirli 20 il hangileridir?

6) Yıllık sınır değerin aşıldığı gün sayısı en yüksek iller hangileridir? 7) Dünya Sağlık Örgütünün tavsiye seviyeleri ile Türkiye'deki yasal sınırlar arasında fark var 8) Türkiye standartlarının DSÖ seviyelerine yaklaştırılması planlanmakta mıdır? 9) Hava kirliliğinin en yüksek olduğu organize sanayi bölgeleri hangileridir? 10) Sanayi tesislerinin bacaları sürekli emisyon ölçüm sistemiyle izlenmekte midir? 11) Sürekli ölçüm sistemi bulunmayan tesis sayısı kaçtır?

12) Emisyon sınırlarını aşan tesise 2025 ve 2026 yıllarında kaç yaptırım uygulanmıştır? 13) Tekrar eden emisyon ihlali bulunan tesis sayısı kaçtır?

14) Faaliyeti geçici olarak durdurulan tesis sayısı kaçtır?

15) İnsan sağlığı açısından ciddi risk yaratan tesiste üretimin derhâl durdurulması mümkün müdür? 16) Termik santrallerin hava kalitesine etkisi ayrı olarak ölçülmekte midir? 17) Filtre sistemlerini çalıştırmadığı tespit edilen tesis sayısı kaçtır?

18) Filtre sisteminin devre dışı bırakılması halinde otomatik üretim durdurma sistemi uygulanacak mıdır?

19) Kömür kullanımının yoğun olduğu şehirlerde kış dönemi hava kirliliği için özel eylem planları var mıdır?

20) Trafik kaynaklı hava kirliliğinin toplam kirlilik içindeki payı nedir?

21) Büyükşehirlerde düşük emisyon bölgeleri oluşturulması planlanmakta mıdır? 22) Okul ve hastane çevrelerinde hava kalitesi ayrıca ölçülmekte midir?

23) Hava kirliliği yüksek bölgelerde çocukların dış ortam faaliyetleri için uyarı sistemi var mıdır? 24) Hava kalitesi kötüleştiğinde Vatandaşlara telefonla otomatik uyarı gönderilecek midir? 25) Sağlık Bakanlığıyla hava kirliliğine bağlı hastalıkların takip edildiği ortak veri sistemi bulunmakta mıdır?

26) Hava kirliliğine bağlı erken ölüm sayısına ilişkin Bakanlığınızın resmî tahmini var mıdır? 27) Hava kalitesi düşük bölgelerde sanayi izinleri verilirken kümülatif çevresel yük hesaplanmakta mıdır?

28) Aynı bölgede onlarca kirletici tesisin toplam etkisi neden ayrı ayrı izin süreçlerinden farklı değerlendirilmemektedir?

29) Vatandaşın yaşadığı mahallede hangi tesisin ne kadar emisyon yaptığına erişebileceği açık veri sistemi kurulacak mıdır?

30) Sanayi kuruluşlarının emisyon verilerinin gerçek zamanlı kamuoyuyla paylaşılması zorunlu hâle getirilecek midir?

31) 2030 yılına kadar hava kirliliğine ilişkin sayısal azaltım hedefleriniz nelerdir? 32) Temiz hava* hakkının ekonomik büyüme gerekçesiyle ikinci plana atılmayacağını hangi bağlayıcı tedbirlerle garanti edeceksiniz?

---

**Kaynak gösterme:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “Hava kirliliğinin önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/48298, 31 Ağustos 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-48298-hava-kirliliginin-onlenmesine-yonelik-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6cbd4583-24c5-46b0-97f8-01a05bb6f5fe

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
