# Kahverengi kokarca böceği ile mücadeleye ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/48950
- **Veren:** Ali Yüksel (Konya)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 11 Eylül 2026
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0dfc2963-3ae0-4c02-b9f2-01a09eeede8f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-48950-kahverengi-kokarca-bocegi-ile-mucadeleye-iliskin

> Ali Yüksel, 11 Eylül 2026 tarihinde 7/48950 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim.

Karadeniz Bölgesi'nde son yıllarda hızla yayılan kahverengi kokarca böceği (Halyomorpha halys), fındık başta olmak üzere bölgenin en önemli tarımsal ürünlerine ciddi zarar vermektedir. Tarım uzmanları, bu istilacı türün önlem alınmadığı takdirde üretimde dramatik kayıplara yol açacağını, çiftçiyi iflasa sürükleyebileceğini belirtmektedir.

Böceğin özellikle fındık üretimini tehdit etmesi, yalnızca bölge çiftçisini değil, Türkiye'nin fındık ihracat gelirlerini de büyük risk altına sokmaktadır. Buna rağmen devletin etkin bir mücadele planı geliştirmemesi, yerel üreticileri çaresiz bırakmaktadır. Çiftçiler kendi imkânlarıyla mücadele etmeye çalışmakta, ancak kimyasal ilaçların yetersiz kalması ve ekonomik yük oluşturması nedeniyle sorunun çözümü mümkün olmamaktadır. Tarımda böylesine ciddi bir tehdide karşı sessizlik, üreticiyi kaderine terk etmek anlamına gelmektedir.

Bu bağlamda;

1. Karadeniz Bölgesi'nde kahverengi kokarca böceğinin tespit edildiği il ve ilçe sayısı nedir?

2. Bu zararlı böcek nedeniyle 2023 ve 2024 yıllarında fındık rekoltesinde oluşan kayıp oranı kaçtır?

3. Bakanlığınızın bu böcekle mücadele için geliştirdiği ulusal eylem planı var mıdır? Varsa hangi aşamadadır?

4. Çiftçilere biyolojik veya kimyasal mücadele konusunda destek ve teşvik sağlanmakta mıdır? Sağlanıyorsa bütçesi ne kadardır?

5. İstilacı türlerin ithalat ve ihracat yoluyla ülkeye girişini engellemek için hangi denetimler yapılmaktadır?

6. Kahverengi kokarca böceği ile mücadele için üniversiteler, ziraat odaları ve üretici birlikleriyle ortak bir çalışma yürütülmekte midir?

7. Karadeniz çiftçisinin büyük bir tehdit altında olduğu bu konuda, hükümetin çiftçiyi desteklemek için acil bir eylem programı var mıdır?

8. Çiftçilerimizin bireysel mücadelesinin imkansız olduğu kahverengi kokarca istilası doğal afet kapsamına alınacak mıdır?

---

**Kaynak gösterme:** Ali Yüksel (Konya). “Kahverengi kokarca böceği ile mücadeleye ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/48950, 11 Eylül 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-48950-kahverengi-kokarca-bocegi-ile-mucadeleye-iliskin (erişim: 16 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0dfc2963-3ae0-4c02-b9f2-01a09eeede8f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
