# 2000 yılından önce kaydı yapılmayan Bağ-Kur'a tabi esnafın mağduriyetinin giderilmesine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/4937
- **Veren:** Nimet Özdemir (İYİ Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 4 Ekim 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 40 gün sonra, 13 Kasım 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a80a26a3-2988-4cfd-b6f5-018aff11eea9
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4937-2000-yilindan-once-kaydi-yapilmayan-bag-kur-a-tabi-esnafin-magduriyetinin-giderilmesine-il

> Nimet Özdemir (İYİ Parti), 4 Ekim 2023 tarihinde 7/4937 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 40 gün sonra, 13 Kasım 2023).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat IŞIKHAN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Esnaf ve zanaatkar ile diğer bağımsız çalışanlara, sigortalı olma hak ve yükümlülüğünden vazgeçilemeyeceği ve kaçınılamayacağı, talepte bulunmasa bile, kurum tarafından resen tescil işleminin yapılması gerektiği 1971 tarihli ve 1479 sayılı Kanun ile hükme bağlanmıştır. Vergi kaydı bulunduğu ve sigortalı olma niteliğini taşıdığı halde 4 Ekim 2000 tarihinden önce BAĞ-KUR' a kayıt ve tescili yapılmamış olan esnaf ve zanaatkarlar, sigortalılık hak ve yükümlülüklerinin 01 Ekim 2008 tarihinden itibaren başlatılması nedeniyle emeklilikle ilgili ciddi sorun yaşamaktadırlar.

BAĞ-KUR kaydı yapılmayan ve kaydı bulunamayan, SGK'nın etkili şekilde resen kayıt işlemi yapamaması nedeniyle bu tarihten önce çalışma hayatına esnaf ve zanaatkar olarak başlayan vatandaşların çoğu mağdur olmuştur. Yaklaşık 30 yıl esnaflık yapmış olmasına karşın emekli olamayan, emeklilik tarihi uzayan çok sayıda iştirakçi vardır. Her seçim döneminde iktidar vaatlerinin ilk sıralarında yer alan konuyla ilgili yeni bir yasal düzenlemeye ihtiyaç duyulmaktadır.

TOBB'un yanı sıra çeşitli ticaret odalarına üye veya vergi mükellefiyeti resmi belgelerle kesinleşmiş BAĞ-KUR kayıtlarının yenilenerek sayıları yüzbinleri bulan vatandaşlarımızın mağduriyetlerinin giderilmesi gerekmektedir. Kendi namına çalışan esnafın, sosyal güvenliğinin sağlanması için Bağ-kurlu olmasından başka çaresi yokken, 04.10.2000 tarihinde çıkarılan yasa esnafi tümüyle sosyal güvenliğin dışına itmiş, geriye doğru işletilerek kazanılmış haklarını elinden almış, re *sen oluşturulması gereken BAĞ-KUR kayıtları oluşturulmamıştır.

Buradan hareketle;

I- Sosyal Sigorta kapsamındaki hizmet tespitine ilişkin düzenlemenin BAĞ-KUR kapsamında da uygulanmasını planlıyor musunuz? Geçmişe yönelik TESCİL uygulamasını ESNAFLAR için de geçerli kabul edilmesi yönünde herhangi bir çalışmanız mevcut mudur?

2- KHK ve sonrasın da 1971 tarihli ve 1.479 sayılı Kanuna eklenen geçici 18. maddeyle; Esnaflık yaptığı devlet kayıtlarında kesinleşmiş olan mağdur vatandaşın, sosyal güvenlik hakkı olan BAĞ-KUR a TESCİL hakkı iade edilecek mi?

E posta: nimet.ozdemir(Gtbmm.gov.ir Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası, 2. Kat, Oda No: D205 Ankara

3- Fazla prim ödemek durumunda bırakılan BAĞ-KUR sigortalılarına İhya Hakkı verilmesi ve 2008 öncesi ödenmeyen primlerinin ödenmesine yönelik Bakanlığınızca yasal bir düzenleme planlanmakta mıdır?

4- BAĞ- KUR sigortalısına 2015 yılından sonra verilen ihya canlandırma hakkının 2015 öncesi süreler içinde verilmesine yönelik bir çalışmanız bulunmakta mıdır?

5- Ticari kazanç veya serbest meslek kazancı nedeniyle gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olan, anonim şirketlerin yönetim kurulu üyesi ortakları, sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları ile diğer şirket ve donatma iştiraklerinin tüm ortaklarına 5510 Sayılı Kanun ile sağlanan 04.10.2000 ile 01.10.2008 tarihleri arasında geçen vergi mükellefiyet süreleri için başvurmaları halinde ödeme imkânı, BAĞ-KUR kapsamında faaliyet yürütenlere de geriye dönük olarak vermeyi planlıyor musunuz?

6- Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) içinde de sayıca fazla olan BAĞ-KUR"luların geçmişte ödeyemedikleri sigorta primlerini ödemelerine yönelik herhangi bir düzenlemeniz bulunmakta mıdır?

7- Sosyal Güvenlik Kurumu'nca firmalar da çalışan işçilerin ödenmemiş sigorta primlerine yönelik uygulanan yapılandırma fırsatı BAĞ-KUR mağdurları kapsayacak şekilde yeniden düzenlenmesini planlıyor musunuz?

E posta: nimet.ozdemir(gDibmm.gov.ir Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası, 2. Kat, Oda No: D205 Ankara

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 10.10.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1299779 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Nimet ÖZDEMİR tarafından yöneltilen 7/4937 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"1479 sayılı Kanunun Geçici 18. maddesinde öngörülen ve 04.10.2000 tarihi öncesi döneme ait vergi kaydı bulunan dönemler için borçlanma imkânı sağlayan hükümden yararlanmak için belirtilen süre içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) müracaatı bulunmayanlar ile yine bu madde kapsamında getirilen vergiye kayıtlı oldukları süreyi borçlanma imkanı bulunduğu halde bu imkandan yararlanmayarak, süresinde borçlanma talebinde bulunmayanların geriye dönük olarak geçen süreleri borçlanması mümkün bulunmamaktadır.

Diğer yandan, 5510 sayılı Kanunun geçici 84. maddesi kapsamında kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlarla tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan, SGK 'ye kayıt ve tescilleri yapıldığı halde, 30.4.2021 tarihi itibarıyla prim borcu bulunanların, sigortalılıkları en son prim ödeme tarihlerine göre durdurulmuştur. Durdurulan bu sürelerin tamamını sigortalı veya hak sahiplerinin her zaman ihya etme hakları bulunmaktadır. " (9 pony

Prof. Dr. Vedat IŞIKHAN Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Nimet Özdemir (İYİ Parti, İstanbul). “2000 yılından önce kaydı yapılmayan Bağ-Kur'a tabi esnafın mağduriyetinin giderilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/4937, 4 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4937-2000-yilindan-once-kaydi-yapilmayan-bag-kur-a-tabi-esnafin-magduriyetinin-giderilmesine-il (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a80a26a3-2988-4cfd-b6f5-018aff11eea9

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
