# 11 Eylül 2020 tarihinde Van'ın Çatak ilçesinde gözaltına alınan kişilerin kötü muameleye maruz kaldıkları iddiasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/50605
- **Veren:** Zülküf Uçar (DEM Parti, Van)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Akın Gürlek)
- **Veriliş tarihi:** 5 Ekim 2026
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d80c5593-bb02-4b01-962c-01a110309487
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-50605-11-eylul-2020-tarihinde-van-in-catak-ilcesinde-gozaltina-alinan-kisilerin-kotu-muameleye-m

> Zülküf Uçar (DEM Parti), 5 Ekim 2026 tarihinde 7/50605 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıda sıralamış bulunduğum sorularımın Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim

ZUN

Zülküf Uçar Van Milletvekili

Van'ın Çatak ilçesinde 11 Eylül 2020 tarihinde tarlalarında bulundukları sırada askerlerce gözaltına alınan Servet Turgut ve Osman Şiban gözaltı işleminden iki gün sonra Van Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi yoğun bakım servisinde ağır yaralı halde bulunmuştur. Ağır işkence ve kötü muameleye maruz kalan yurttaşlardan Servet Turgut 30 Eylül 2020 tarihinde yaşamını yitirmiş, Osman Şiban ise uzun süre yoğun bakım ve hastane tedavisi görmüştür.

Olayın üzerinden altı yıl geçmesine rağmen bu insanlık suçunun failleri ortaya çıkarılmamış ve faillerin tespiti ile yargılanmasına dönük etkin bir soruşturma yürütülmemiştir. Buna karşın, mağdur Osman Şiban hakkında Mersin 2'nci Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 11 Nisan 2023'te "örgüt üyesi olmak" iddiasıyla 7 yıl 6 ay hapis cezası verilmiş, bu karar Adana Bölge Adliye Mahkemesi 2'nci Ceza Dairesi tarafından onanmış ve olayı haberleştiren gazeteciler adli kovuşturmalara maruz kalmıştır.

Aradan geçen altı yılın ardından ortaya çıkan Adli Tıp Kurumu raporunda, "Servet Turgut'un helikopterden indirildikten sonra yaralanması üzerine" kaydının açıkça düşüldüğü görülmüştür.

Raporda Turgut'un hastaneye bilinci tamamen kapalı ve entübe halde getirildiği; baş derisinde,

Sobe)

"yüzünde ve göz çevresinde çok şiddetli darbeye bağlı yaygın kan toplanması, üst çene kemiklerinde kırıklar, beyin kanaması ve beyin ödemi oluştuğu; göğüs kafesinin sağında 7, solunda 4 olmak üzere toplam 11 kaburga kemiğinde yerinden çıkma ve kırıklar ile akciğer ezilmesi, böbrek hasarı ve çoklu organ yetmezliği neticesinde yaşamını yitirdiği kayıt altına alınmıştır.

Ağır insan hakkı ihlalleri ve yaşam hakkı gaspı karşısında cezasızlık zırhının ortadan kaldırılması, adil yargılanma hakkının tesisi ve etkin bir yargısal sürecin işletilmesi hukuki ve ahlaki bir zorunluluktur.

Bu bağlamda;

3)

ATK raporu ile ortaya çıktığı üzere Servet Turgut gözaltında maruz kaldığı işkence sonrası hayatını kaybetmiştir. Bu açık olgunun karşısında Turgut'u gözaltına alan ve işkenceyle katleden askerlerin aradan geçen uzun zamana rağmen tespit edilmemesi hangi sebebe dayanmaktadır?

Bu karartma ve yargıdan muaf tutma çabası yıllardır Kürt halkının yoğun yaşadığı illerde devam eden cezasızlık siyasetinin yeni bir halkası mıdır?

Bakanlığınızın 10. yargı paketinden bu yana ısrarlı bir şekilde ifade ettiği "cezasızlık algısının ortadan kaldırılması" iddiası karşısında bu dosyanın yıllardır cezasız bırakılmasını nasıl açıklıyorsunuz?

Ortaya çıkan ATK raporunda yer alan ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış işkence ile nitelikli kasten öldürme suçlarının işlendiğini açıkça kanıtlayan veriler üzerine bakanlığınız failler hakkında adli sürecin başlatılması için herhangi bir sorumluluk alacak mıdır?

Olay günü gerçekleşen helikopter uçuş kayıtları, görev emirleri, intikal tutanakları ve personelin vücut/kask kamerası kayıtları adli makamlara eksiksiz olarak teslim edilmiş midir?

Delillerin korunması için hangi önlemler alınmıştır?

---

**Kaynak gösterme:** Zülküf Uçar (DEM Parti, Van). “11 Eylül 2020 tarihinde Van'ın Çatak ilçesinde gözaltına alınan kişilerin kötü muameleye maruz kaldıkları iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/50605, 5 Ekim 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-50605-11-eylul-2020-tarihinde-van-in-catak-ilcesinde-gozaltina-alinan-kisilerin-kotu-muameleye-m (erişim: 16 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d80c5593-bb02-4b01-962c-01a110309487

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
