# Bir haber ajansı çalışanlarının haksız yere işten çıkarıldığı iddiasına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/5557 - **Veren:** Keziban Konukcu Kok (DEM Parti, İstanbul) - **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan) - **Veriliş tarihi:** 23 Ekim 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 259 gün sonra, 8 Temmuz 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/04bb91cf-8b2f-48a2-b0b4-018b60a0cf9f - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-5557-bir-haber-ajansi-calisanlarinin-haksiz-yere-isten-cikarildigi-iddiasina-iliskin > Keziban Konukcu Kok (DEM Parti), 23 Ekim 2023 tarihinde 7/5557 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 259 gün sonra, 8 Temmuz 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzük 'ün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Keziban KONUKCU KOK İstanbul Milletvekili Sendika hakkı çalışma hayatında yer alan ve işveren karşısında bireysel olarak güçsüz durumdaki çalışanların örgütlenmesi amacıyla gerek ulusal mevzuatlarda gerekse de devletlerce onaylanmış uluslararası belgelerde yer alan bir haktır. Böylelikle sendikal hak ve özgürlüklerinin sınırlandırılmaması amaçlanmış ve işçilerin özgür iradesi merkeze alınmıştır. Türkiye'nin de imzalayarak taraf olduğu Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO) sözleşmeyle üyelerine örgütlenme hakkının serbestçe kullanılmasını sağlamada tüm tedbirlerin alınması hususunda yükümlülük getirmektedir. Emekçilerin çıkarını korumak amaçlı sahip olunan sendika hakkı aynı zamanda 6356 sayılı Kanunda "İşçilerin, sendikal faaliyette bulunmalarından dolayı işten çıkarılamaz veya farklı işleme tabi tutulamaz." hükmü ile de güvence altına alınmıştır. Ancak Türkiye'de patronların sendikalaşmaya yönelik olumsuz tutumları işçilerin, emekçilerin en temel haklarını yok sayan, hak arama yollarını tıkayan saldırıları tüm hızıyla sürmeye devam etmektedir. Son olarak dünyada toplamda 34 ülkede 30'dan fazla dilde yayın yapan Rusya'ya bağlı haber ajansı Sputnik işvereni ile yetkili sendika olan TGS (Türkiye Gazeteciler Sendikası) arasında Şubat 2023'te başlayan müzakere sürecinde ücret konusunda bir teklif olmaması üzerine görüşmelerin Temmuz 2023'te tıkanması ve Bakanlığınızca görevlendirilen arabulucu aracılığıyla da bir anlaşma sağlanamaması üzerine TGS, 24 Temmuz tarihinde Sputnik"te grev kararı almıştır. TGS'nin grev kararına karşı, Sputnik yönetimi 7 Ağustos"ta, 23'ü TGS üyesi, toplam 24 çalışanın işine son vermiştir. Bu durum üzerine Sputnik Türkiye çalışanları 17 Ağustos tarihinde grev kararını asarak temel hakları için mücadeleye başlamışlardır. TGS üyesi basın çalışanlarının beyanlarında; Sputnik Haber Ajansı'nın yöneticilerinin Anayasayı ve iş kanunları yok sayarak işyerlerinde ikna odaları kurulduğu, çalışanlara sendikaya üye olup olmadıklarının sorulduğu, üye olanlara yönelik istifa etme baskısı yapıldığı, yönetimin grevi kırmak için yasadışı bir şekilde yeni işçi istihdamı yaptığı yönündeki açıklamaları basında yer almıştır. Türkiye Gazeteciler Sendikası'nda (TGS) örgütlenen, ardından da sendikalaştıkları için işten çıkartılan ve 2 ayı aşkın bir süredir grev yapan 24 basın emekçisinin ortak talepleri; Sputnik işvereninin, Anayasa ve kanunlarla korunmuş sendikal haklara saygı göstermesi ve masaya dönmesi, atılan sendika üyesi basın çalışanlarının işe iadesi, adil bir ücretin toplu iş sözleşmesi ile garanti altına alınmasıdır. Sosyal devlet ilkesi gereği çalışan işçilerin haklarını gözetmek devletin görevidir. Ayrıca, Türkiye'nin imzalayarak taraf olduğu Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Sözleşmesi ile de örgütlenme hakkının serbestçe kullanılmasını sağlamada tüm tedbirlerin alınması hususunda yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu bağlamda; I- Bakanlığınızca Rossiya Segodnya Uluslararası Haber Ajansı'nın çalışanların sendikal haklarını kullanmalarına yönelik olarak kanuna, anayasaya ve uluslararası sözleşmelere aykırı olarak gerçekleştirmiş oldukları ihlallere karşı herhangi bir yaptırım uygulanmış mıdır? 2- Anayasal haklarını kullanmaları nedeniyle işten atılan basın çalışanlarının haklı talepleri olan işe iadeleri, adil bir ücretin toplu iş sözleşmesi ile garanti altına alınması, Anayasa ve kanunlarla korunmuş sendikal haklara saygı gösterilmesi ve ajansın masaya dönmesi taleplerinin karşılanması amacıyla bakanlığınızca bir girişimde bulunulması düşünülmekte midir? 3- Bakanlığınızca Rossiya Segodnya Uluslararası Haber Ajansı'na görevlendirilen müfettişin denetim raporu tamamlanmış mıdır? Tamamlandı ise müfettiş denetleme raporunda ajansa yönelik olarak yer alan hak ihlalleri nelerdir? Son 5 yıl içerisinde sendikalı oldukları gerekçesiyle işçileri işten atan işyeri sayısı kaçtır? Bunları kaçı hakkında işlem başlatılmıştır? Sayısız sendikalaşmanın engellendiğinin kanıtlandığı dava sonucu olmasına rağmen sendikalaşmayı engellemeyi yasaklayan yasa ve yaptırımlar işverenlere yönelik olarak neden uygulanmamaktadır? Bakanlığınızca Anayasa ile güvence altına alınmış olan işçilerin, emekçilerin örgütlenmesi ve iş hayatında haklarının kısıtlanmaması için sendika hakkı ve sendika özgürlüğünün korunması, toplu iş sözleşme hakkının kullanılmasının sağlanması, grev hakkının güvence altına alınması ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmış olan hak ihlallerinin önlenmesine yönelik yasalarda ve uygulamada düzenlemeler yapılması planlanmakta mıdır? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o :27.10.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1310372 sayılı yazınız. İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Keziban KONUKCU KOK tarafından yöneltilen 7/5557 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur. "Sendikal örgütlenme hakkı, işçilere, işverenlere ve kamu görevlilerine tanınan Anayasal bir haktır. 6336 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda sendikaya üye olmanın serbest olduğu ve hiç kimsenin sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamayacağı, işçi veya işverenin sendikalaşma hakkı ve sendika özgürlüğü ile ilgili hükümleri belirtilmiştir. Anılan hükümlere uyulmaması durumunda ise, 6336 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda, 4857 sayılı İş Kanununda ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda çeşitli yaptırımlar öngörülmüştür. Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı o teftişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığa intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedir. Bu kapsamda, bahse konu soru önergesinde yer alan iddialar yönünden gerekli denetim Jaaliyetleri gerçekleştirilmek üzere adı geçen işverenlik teftiş programına alınmıştır. " Prof. Dr. Vedat IŞIKHAN Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68 --- **Kaynak gösterme:** Keziban Konukcu Kok (DEM Parti, İstanbul). “Bir haber ajansı çalışanlarının haksız yere işten çıkarıldığı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/5557, 23 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-5557-bir-haber-ajansi-calisanlarinin-haksiz-yere-isten-cikarildigi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/04bb91cf-8b2f-48a2-b0b4-018b60a0cf9f Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.