# Çıraklık ve staja başlama tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak esas alınması talebine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/6510 - **Veren:** Barış Bektaş (CHP, Konya) - **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan) - **Veriliş tarihi:** 23 Kasım 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 330 gün sonra, 18 Ekim 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ed357e34-09eb-4595-837b-018bfc40aede - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-6510-ciraklik-ve-staja-baslama-tarihinin-sigortalilik-baslangic-tarihi-olarak-esas-alinmasi-tal > Barış Bektaş (CHP), 23 Kasım 2023 tarihinde 7/6510 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 330 gün sonra, 18 Ekim 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu 19.06.1986 günü uygulanmaya başlanmıştır. Bu tarihten itibaren meslek lisesi ve çıraklık okulu öğrencilerinin sigortasını okudukları okullar yapmaya başlamıştır. Önceki yıllarda ise sigortaları işletmelere ait olup bazı işletmeler kendilerine staja gelen öğrencileri kısa vadeli stajyerlik-çıraklık sigortası yerine uzun vadeli sigorta yapabilmekteydiler. Bu sebeple de 1986 yılından önce staj yapan ve çırak olanlar vatandaşların işe girişleri emeklilik için de başlangıç sayılabilmektedir. Normalde staj süresi sigortalılığı emeklilik için başlangıç kabul edilmemektedir. Ancak, SGK'nın 2010/106 sayılı 16.09.2010 günlü genelgesine göre; meslek lisesi stajı veya çıraklık okulu sigortası başlangıcından sonra doğum yapanlar ve yurt dışında staj/çıraklık yapan kişiler Türkiye'de bu tarihleri sigorta başlangıcı yaptırabilmektedir. Aynı zamanda, aynı kapıdan beraber çalışmaya gittikleri arkadaşlarının tam sigortası başlamışken, staj ve çıraklık sigortası mağdurlarına kısa kol vade adı altında yarım sigorta yapılmıştır. Staj ve çıraklık sigortası mağdurlarına 15-16 yaşlarında yapılan sigorta girişi ile tam sigorta hakları ellerinden alınmıştır. Türkiye Cumhuriyeti Devleti tarafından staj ve çıraklık yapan vatandaşlara verilen sigorta kartlarına güvenilerek iş yerleri tarafından sigortaları ya hiç yapılmamış ya da geç yapılmıştır. Şu anda da sigorta kartları emeklilik işlemlerinde geçersiz sayılmaktadır. Çalışma hayatına girdiği ilk yıllardan itibaren çalışan, üreten, vergi veren, istihdam sunan günümüzün ustaları, geçmişin çırakları 4/A tescil tarihlerinin hizmete başlama tarihi olarak belirlenmelidir. 3308 sayılı Yasa kapsamında stajyerlik ve çıraklık günlerinde yani çocuk yaşlarında sigortalı olarak devlet gözetiminde çalıştırılan bu kişileri görmezden gelmek mümkün değildir. Anayasanın eşitlik ilkesi doğrultusunda bir çözüm sunarak çıraklık dönemlerinde sigorta numarası ve sigorta kartı bile verilen ama sigortalarının emeklilik başlangıç tarihi olarak belirlenmemesinden dolayı mağdur olan bu kişilere özlük haklarını teslim etmek adına 4/A tescil tarihlerini esas alan bir düzenlemenin hayata geçirilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda; I. Türkiye Cumhuriyeti Devleti tarafından staj ve çıraklık yapan vatandaşlara verilen sigorta kartlarının emeklilik işlemlerinde geçersiz sayılmasının nedeni nedir? 2. Çıraklık dönemlerinde sigorta numarası verilen ama sigortalarının emeklilik başlangıç tarihi olarak belirlenmemesinin sebebi nedir? 3.Normalde staj süresi sigortalılığı emeklilik için başlangıç kabul edilmemekte iken SGK'nın 2010/106 sayılı 16.09.2010 günlü genelgesine göre; meslek lisesi stajı veya çıraklık okulu sigortası başlangıcından sonra doğum yapanların ve yurt dışında staj/çıraklık yapan kişilerin Türkiye'de bu tarihleri sigorta başlangıcı yaptırabilmeleri Anayasamızın eşitlik ilkesine aykırılık değil midir? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o :29.11.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1333063 sayılı yazınız. İlgi yazı ekinde alınan Konya Milletvekili Sayın Barış BEKTAŞ tarafından yöneltilen 7/6510 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur. "3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununda belirtilen aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler hakkında iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası; meslek liselerinde okumakta iken veya yükseköğrenimleri sırasında staja tabi tutulan öğrenciler hakkında iş kazası ve meslek hastalığı primi alınmaktadır. Emeklilik şartlarının belirlenmesine esas olan sigortalılık süresinin başlangıcında, sigortalı adına ilk defa emekliliğe esas olan (Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları) priminin ödendiği tarih esas alınmaktadır. Bununla birlikte, 03.03.2023 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7438 sayılı Kanunla; yaşlılık aylığına hak kazanma koşulları 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun Geçici 81. maddesinin birinci fikrasının (B) bendi kapsamında tespit edilen sigortalıların söz konusu maddede düzenlenen yaş şartı dışındaki diğer şartları taşımaları halinde yaşlılık aylığından yararlanabilecekleri hüküm altına alınarak, 08.09.1999 ve daha önceki bir tarihte ilk kez sigortalılık başlangıcı bulunan sigortalıların, yaşlılık aylığına hak kazanma koşulları arasında yer alan yaş ko kaldırılmış olup, prim gün sayısı şartında herhangi bir değişiklik yapılmamıştır." Tof. Dr. Vedat İŞIKHAN Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68 Talafan: (2191 2aR RNNN --- **Kaynak gösterme:** Barış Bektaş (CHP, Konya). “Çıraklık ve staja başlama tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak esas alınması talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/6510, 23 Kasım 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-6510-ciraklik-ve-staja-baslama-tarihinin-sigortalilik-baslangic-tarihi-olarak-esas-alinmasi-tal (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ed357e34-09eb-4595-837b-018bfc40aede Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.