# Meram Belediyesince gerçekleştirilen taşınmaz satışlarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/7013
- **Veren:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars)
- **Muhatap:** İçişleri Bakanlığı (Ali Yerlikaya)
- **Veriliş tarihi:** 6 Aralık 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 56 gün sonra, 31 Ocak 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2938d2c5-8ea6-4375-bf4f-018c43534796
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7013-meram-belediyesince-gerceklestirilen-tasinmaz-satislarina-iliskin

> Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti), 6 Aralık 2023 tarihinde 7/7013 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 56 gün sonra, 31 Ocak 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya tarafından Anayasanın 98. ve İçtüzüğün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gülüstan Kılıç Koçyiğit

Meram Belediyesi, bütçe giderlerini karşılamak amacıyla sürekli olarak gayrimenkul satışına yönelmiştir. Ancak, bu finansman yöntemi sürdürülebilir değildir. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na göre, belediye başkanının stratejik planları hazırlama ve bütçeyi etkili bir şekilde yönetme sorumluluğu bulunmaktadır. Bu nedenle, sürekli gayrimenkul satışının azaltılması ve alternatif gelir kaynaklarının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Belediye, bağış ve yardımların gelir kaydedilmesi sürecinde Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'ne uymamıştır. Kişilerden alınan bağış ve yardımlar, niteliği gereği tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliridir ve Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile ilişkilendirilmemelidir. Belediyenin, bu hususta mevzuata uyum sağlaması gerekmektedir.

Belediye ile sendika arasında imzalanan sosyal denge sözleşmesinde, 4688 sayılı Kanun'a aykırı hükümler bulunmaktadır. Kanun, belediye başkanı ve sendika temsilcisini sadece sosyal denge tazminat tutarını belirleme konusunda yetkilendirir. Sözleşmedeki diğer hükümler mevzuata aykırıdır ve düzeltilmelidir.

Belediye sınırları içinde faaliyet gösteren tedarikçi firmalardan bazıları, elektrik ve havagazı tüketim vergisi beyannamelerini düzenli olarak vermemektedir. Bu durum, Belediye Gelirleri Kanunu'na aykırıdır. Belediyenin, tedarikçi firmaların beyannamelerini ve ödemelerini takip edebilecek bir kontrol mekanizması oluşturması gerekmektedir.

Büyükşehir Belediyesi, araç park yerlerinden elde edilen gelirlerden ilçe belediyelerine payını takip etmemiştir. Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre bu payın 9050'si ilçe belediyelerine aktarılmalıdır. İnceleme, Meram Belediyesi'nin bu alacağını tahsil etme konusunda gerekli adımları atmamış olduğunu ortaya koymuştur.

Meram Belediyesi, dernek ve kurumlara 2022 yılı içinde toplam 795.000,00 TL nakdi yardımda bulunmuştur. Ancak, belediyelerin bu tür yardımları yapabilmesi için belirli şartları yerine getirmeleri gerekmektedir. İnceleme, mevzuata uygun olmayan nakdi yardımların yapıldığını ortaya koymaktadır.

Belediyenin gelirleri içerisinde, haczedilebilir ve haczedilemez olanların aynı hesaplarda karıştırıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, belediyenin haczedilemez gelir güvencesini kaybetmesine neden olabilir. Haczedilemez gelirler ile haczi mümkün olan gelirlerin ayrı hesaplarda tutulması gerekmektedir.

Mimarlık, mühendislik, avukatlık gibi iş kolları tarafından işyeri olarak kullanılan binaların, tapu kayıtlarında mesken olarak gözükmesi nedeniyle emlak ve çevre temizlik vergilerinin yanlış hesaplandığı tespit edilmiştir. Bu tür yerlerin işyeri olarak değerlendirilerek vergilendirilmesi gerekmektedir.

Belediye sınırları içinde ulusal bayram günlerinde faaliyet gösteren işyerlerinden Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı Harcı tahsil edilmemiştir. Bu durum, belediyenin gelir kaybına neden olmaktadır. İşyerlerinin bu ruhsatı alması ve harcı ödemesi gerekmektedir. İlgili birimler, inceleme sonuçları doğrultusunda gerekli düzeltici ve iyileştirici önlemleri almalıdır.

İdare bütçesinden karşılanan dağıtım tesis giderlerinin, enerji dağıtım şirketinden talep edilmediği ve tesislerin devredilmediği ortaya çıkmıştır. Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'ne göre, dağıtım şirketlerinin sorumluluğundaki tesislerin ilgili yönetmelik hükümlerine uygun şekilde devir edilmesi gerekmektedir.

Belediyeye ait arazi ve arsaların üzerine yapılan binaların tapu kayıtlarında cins tashihlerinin yapılmadığı belirlenmiştir. Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik'e göre, tapu kayıtlarının güncellenmesi ve cins tashihlerinin yapılması gerekmektedir.

Belediye mülkiyetindeki taşınmazların spor kulübüne tahsis edilmesi, Belediye Kanunu ve Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na aykırıdır. 5393 sayılı Belediye Kanunu'na göre, taşınmazların asli görev ve hizmetler için kullanılması esastır.

Belediyenin bazı taşınmazlarının kira süresi sonunda ihaleye çıkılmadan ecrimisil alınarak kira süresinin uzatıldığı, bazı taşınmazlarda ise hiç kiralama ihalesi yapılmadan ecrimisil alındığı tespit edilmiştir. Bu durum, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'na aykırıdır ve taşınmazların uygun şekilde ihale edilmesi gerekmektedir.

Taşınmaz kiralama ihalelerinde şartname ve sözleşmelerde, iştirak teminatı adı altında ayrıca bir teminat istenmesi ve kira artış oranlarının belirsiz olması, ihalede rekabeti engelleyebilecek unsurlar içermektedir. Bu durum, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun ilkelerine aykırıdır ve ihale dokümanlarının revize edilmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda;

Belediye, bir finansman yöntemi olarak sürekli gayrimenkul satışlarına bağlı olarak bütçe giderlerini karşılamaktadır. Bu durumda kamu zararı oluşmuş mudur? Belediye başkanının stratejik planlar ve bütçe yönetimi konusundaki sorumluluğunu yerine getirip getirmediğini değerlendirmek için bir soruşturma açılacak mıdır? Bu konuda hangi adımlar atılacaktır?

Belediye, bağış ve yardımların gelir kaydedilmesi sürecinde Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'ne uymamıştır. Bu konuda kamu zararı oluşmuş mudur? Telafisi ve mevzuata uyum sağlanması için alınacak önlemler ve atılacak adımlar nelerdir?

Belediye ile sendika arasında imzalanan sosyal denge sözleşmesinde 4688 sayılı Kanun'a aykırı hükümler bulunmaktadır. Kanuna uygun olmayan hükümlerin düzeltilmesi ve sözleşmenin revize edilmesi için hangi adımlar atılacak?

Belediye sınırları içinde faaliyet gösteren tedarikçi firmalardan bazıları, vergi beyannamelerini düzenli olarak vermemektedir. Bu firmalar hangileridir? Konu hakkında soruşturma açılacak mıdır?

Büyükşehir Belediyesi, ilçe belediyelerine araç park yerlerinden elde edilen gelirlerin payını takip etmemiştir. Bu payın ilçe belediyelerine aktarılması için gereken adımlar nelerdir? Burada kamu zararı oluşmuş mudur?

Belediye, dernek ve kurumlara mevzuata aykırı nakdi yardımlarda bulunmuştur. Dağıtılan bu 795.000,00 TL hangi dernek ve kurumlara hangi miktarlarda yapılmıştır? Mevzuata aykırı şekilde dağıtılan bu paralar geri alınacak mıdır?

Haczedilebilir ve haczedilemez gelirlerin aynı hesaplarda karıştığı tespit edilmiştir. Bu durumu düzeltmek ve belediyenin gelir güvencesini korumak için alınacak önlemler nelerdir? Sorumlular soruşturulacak mıdır?

Mimarlık, mühendislik, avukatlık gibi işyeri olarak kullanılan binaların tapu kayıtlarında mesken olarak gösterilmesi nedeniyle emlak ve çevre temizlik vergilerinin yanlış hesaplandığı belirlenmiştir. Bu hataları düzeltmek için alınacak önlemler nelerdir? Sorumlular soruşturulacak mıdır?

Belediye sınırları içinde ulusal bayram günlerinde faaliyet gösteren işyerlerinden Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı Harcı tahsil edilmemiştir. Bu eksikliği düzeltmek için alınacak önlemler nelerdir?

İdare bütçesinden karşılanan dağıtım tesis giderlerinin özel enerji dağıtım şirketinden talep edilmediği ve tesislerin devredilmediği belirlenmiştir. Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'ne uygun olarak hareket etmek için alınacak önlemler nelerdir? Yaratılan kamu zararı nasıl giderilecektir? Elektrik dağıtım şirketinden geri alınmayan masraf ve giderler toplam ne kadardır?

Belediye mülkiyetindeki taşınmazların üzerine yapılan binaların tapu kayıtlarında cins tashihlerinin yapılmadığı belirlenmiştir. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'na aykırı gerçekleştirilen ihaleler iptal edilecek midir? İlgili taşınmazlar hangi kurum ve/veya kişilere (o verilmiştir? o Yaratılan kamu zararı nasıl karşılanacaktır? Sorumlular soruşturulacak mıdır? Bu durumu düzeltmek için alınacak önlemler nelerdir?

Belediye mülkiyetindeki taşınmazların spor kulübüne tahsis edilmesi, Belediye Kanunu'na ve Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na aykırıdır. Bu durumu düzeltmek için alınacak önlemler nelerdir?

Belediye, bazı taşınmazların kira süresi sonunda ihaleye çıkılmadan ecrimisil alınarak kira süresinin uzatıldığı, bazı taşınmazlarda ise hiç kiralama ihalesi yapılmadan ecrimisil alındığı tespit edilmiştir. Bu durumu düzeltmek ve mevzuata uygun şekilde ihale yapmak için alınacak önlemler nelerdir?

Taşınmaz kiralama ihalelerinde şartname ve sözleşmelerde, iştirak teminatı adı altında ayrıca bir teminat istenmesi ve kira artış oranlarının belirsiz olması, ihalede rekabeti engelleyebilecek unsurlar içermektedir. Bu durumu düzeltmek için ihale dokümanlarının revize edilmesi gerekmekte midir?

ZAS

## Bakanlığın cevabı

42413-2/717 Cevaplanmak üzere Bakanlığımıza gönderilen; 3 /?0 49- 2/3041 3

1. Bursa Milletvekili Yüksel Selçuk TÜRKOGLU'nun 7/6998 esas numaralı,

2. Muş Milletvekili Sezai TEMELLİ'nin 7/6999 esas numaralı,

3. Muş Milletvekili Sümeyye BOZ"'un 7/7000 esas numaralı, © 4. Batman Milletvekili Zeynep ODUNCU"nun 7/7004 ve 7/7005 esas numaralı, 5. Kars Milletvekili Gülüstan KILIÇ KOÇYİĞİT'in 7/7009 ve 7/7013esas numaralı, 6. İstanbul Milletvekili Celal FFRAT'ın 7/7008 esas numaralı, 7. Afyonkarahisar Milletvekili Av. Burcu KÖKSAL"ın 7/7007 esas numaralı, 8. Şırnak Milletvekili Ayşegül DOĞAN"'ın 7/7010 esas numaralı, 9. Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN'un 7/7011 esas numaralı, 10.Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7/7014 esas numaralı, 11.Van Milletvekili Mahmut DİNDAR''ın 7/7015 esas numaralı, 12. Mardin Milletvekili Kamuran TANHAN"ın 7/7017 ve 7/7018 esas numaralı, 13. Diyarbakır Milletvekili Serhat EREN"in 7/7019 esas numaralı yazılı soru önergelerinin Bakanlığımız görev ve sorumluluk alanında yer almadığı değerlendirilmiştir.

Ali YERLİKAYA Bakan Telefon No: (312)422 40 30 Faks No: (312)425 39 60 Sosyal Etüt Ve Proje Müdürü Je

Ali YERLİKAYA
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars). “Meram Belediyesince gerçekleştirilen taşınmaz satışlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/7013, 6 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7013-meram-belediyesince-gerceklestirilen-tasinmaz-satislarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2938d2c5-8ea6-4375-bf4f-018c43534796

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
