# Medyada toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamaya yönelik yapılan çalışmalara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/7022 - **Veren:** Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (İYİ Parti, İstanbul) - **Muhatap:** Kültür ve Turizm Bakanlığı (Mehmet Nuri Ersoy) - **Veriliş tarihi:** 4 Aralık 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 133 gün sonra, 15 Nisan 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2e652e7b-cf31-48f2-8a8b-018c39f0aeaa - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7022-medyada-toplumsal-cinsiyet-esitligini-saglamaya-yonelik-yapilan-calismalara-iliskin > Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (İYİ Parti), 4 Aralık 2023 tarihinde 7/7022 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 133 gün sonra, 15 Nisan 2024). ## Önerge metni A. Sibel YANIKÖMEROĞLU Istanbul Milletvekili ği Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu Üyesi TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞVNA Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim. A. Sibel YANIJKÖM£ROĞLU Istanbul Milletvekili 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun uyarınca; yayın hizmetleri çocuklara, güçsüzlere, engellilere karşı istismar içeremez ve şiddeti teşvik edemez. Suç işlemeyi ve suçluyu övücü, suç tekniklerini öğretici nitelikte olamaz. Toplumsal cinsiyet eşitliğine ters düşen, kadınlara yönelik baskıları teşvik eden ve kadını istismar eden programlar içeremez. Şiddeti özendirici veya kanıksatıcı olamaz. Bu hususlar Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından denetlenmeli ve yaptırımlar uygulanmalıdır. Bu bağlamda; 1. Ülkemizde her gün bir kadın cinayeti işlendiği ve şüpheli kadın ölümü gerçekleştiği halde neden televizyon dizilerinde kadına yönelik şiddet sahneleri açıkça gösterilmektedir? Bu dizilere yönelik hangi yaptırımlar uygulanmaktadır? 2. Kadına yönelik şiddet sahnelerinin açıkça yayınlanması ve bu görüntülerin failleri teşvik ettiği düşünüldüğünde, dizilere yönelik yaptırımların ağırlaştırılması hususunda Bakanlığınızca bir çalışma yürütülmekte midir? 3. Kadın karakterlerin evde konumlandırıldığı, ebeveynlik rollerini tek başına üstlendiği, fiziksel özellikleri ile ön plana çıkarıldıkları televizyon dizilerine yönelik toplumsal cinsiyet eşitsizliğinden ötürü bir yaptırım uygulanmakta mıdır? 4. Medyada toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamaya yönelik Bakanlığınızca yürütülen çalışmalar nelerdir? 5. Toplumsal cinsiyet eşitliği odaklı habercilik anlayışını yaygınlaştırmak, haberlerde cinsiyetçi bir dilin kullanılmasını engellemek için basın mensuplarına yönelik eğitimler düzenlenmekte midir? Tek: 0312 420 64 96-97 Adres: TBMM, Halkla İlişkiler Binası, 4. Kat, F426, Kızılay/ANKARA ## Bakanlığın cevabı CEVAP Bakanlığımız İlgili Kurumu Olan Radyo ve Televizyon Üst Kurulundan Alınan Yazıda; 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun ile radyo ve televizyon yayınlarının düzenlenmesi ve denetlenmesi görevi Radyo ve Televizyon Üst Kuruluna verilmiştir. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, programları yayınlandıktan sonra ilgili Kanun hükümlerine uygunluk açısından denetlemekte olup Üst Kurulun programlara yayından önce müdahale etme veya programları yayından kaldırma yetkisi bulunmamaktadır. Yayınlar, Üst Kurul uzmanlarınca titizlikle takip edilmekte ve Kanun hükümlerine aykırı yayınlar için rapor düzenlenmekte, bu raporlar ve yayın kopyaları Üst Kurulca değerlendirilerek gerektiğinde aynı Kanun'un 32'nci maddesi hükümlerine göre kuruluşlara uyarı, idari para cezası, katalogdan çıkarma, program durdurma, geçici yayın durdurma ve yayın lisansı iptali cezası şeklindeki müeyyideler hukuki sürecin tamamlanması ile uygulanmaktadır. Bu kapsamda kadına yönelik şiddet ile kadınlara yönelik baskıları teşvik eden yayın içeriklerine ilişkin olarak 01.01.2023 ile 19.12.2023 tarihleri arasında ilgili Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının; e o (ş) bendinde yer alan "Şiddeti özendirici veya kanıksatıcı olamaz." hükmünün ihlali sebebiyle medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara yönelik 2'si program durdurma, 4'ü para cezası olmak üzere 6 müeyyide, e (s) bendinde yer alan "Toplumsal cinsiyet eşitliğine ters düşen, kadınlara yönelik baskıları teşvik eden ve kadını istismar eden programlar içeremez." hükmünün ihlali sebebiyle medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara yönelik Vi program durdurma, 2'si para cezası olmak üzere 3 müeyyide uygulanmış olup toplam 9 müeyyide uygulaması gerçekleştirilmiştir. Yayın hizmetlerinin 6112 sayılı Kanun hükümlerini ihlal etmesi durumunda, medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara yönelik uygulanacak yaptırımlar ilgili Kanun'un 32'nci maddesi ile belirlenmiş olup söz konusu yaptırımlar ihlalin tekrarı hâlinde yayın durdurma ve yayın lisansının iptal edilmesi gibi yaptırımlar uygulanmaktadır. Söz konusu yaptırımların uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ilgili Kanun'un 32'nci maddesinin 5'inci fıkrasında yer alan "8 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanun'un yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini, yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. Programlarının yayını veya yayınları süreli durdurulan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yaptırım kararının tebliğine rağmen kararın gereklerine aykırı olarak yayınlarına devam etmesi halinde yayın lisansının iptaline karar verilir." hükmü ile belirlenmiştir. Televizyon dizilerinde karakterlerin meslekleri, görevleri, rolleri ve fiziksel özellikleriyle nasıl tasvir edileceği genellikle bir dizi yapım ekibinin tercihleri ve senaryo gereksinimleri doğrultusunda şekillenmekte olup ilgili içeriğin toplumsal cinsiyet eşitliğine ters düşecek şekilde abartıldığı, kadınlara yönelik baskıları teşvik edecek veya kadını istismar edecek nitelikte yayınlara toplumsal değerler ve toplumun duyarlılıkları da dikkate alınarak ilgili Kanun hükümleri çerçevesinde yaptırım uygulanmaktadır. Medya temsilcileri ve Kültür ve Turizm Bakanımız Sayın Mehmet Nuri Ersoy'un da katılımı ile Atatürk Kültür Merkezinde düzenlenen 3. Medya Buluşmaları toplantısında medya hizmet sağlayıcı kuruluşların söz konusu hususlarda daha duyarlı olmaları konusunda hatırlatmalarda bulunulmuştur. Ayrıca, Üst Kurulda görev yapan personele, medyada kadın temsili konusunda farkındalık yaratmak amacıyla 25 Nisan 2023 tarihinde "Medyada Kadın Temsili Konusunda Farkındalık Eğitimi" verilmiştir. Üst Kurul tarafından yerel ve bölgesel yayıncıların sorunlarına çözüm sağlayabilmek ve yayın hizmet ilkelerimizde belirtilen hususlara uygun yayınların yapılmasını teminen, 2023 yılı içerisinde ülkemizin farklı bölgelerinde yer alan 7 şehirde "Yerel ve Bölgesel Yayıncılar Buluşması" gerçekleştirilmiş, etkinlik kapsamında yayın standartlarına uyum ve önemli konularda gerekli bilgilendirmeler yapılarak yayıncılık faaliyetlerinin kalitesinin artırılması hedeflenmiştir. Mehmet Nuri ERSOY Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (İYİ Parti, İstanbul). “Medyada toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamaya yönelik yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/7022, 4 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7022-medyada-toplumsal-cinsiyet-esitligini-saglamaya-yonelik-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2e652e7b-cf31-48f2-8a8b-018c39f0aeaa Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.