# Türk vatandaşlığı verilen bir kişiye ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/7490
- **Veren:** Nimet Özdemir (İYİ Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** İçişleri Bakanlığı (Ali Yerlikaya)
- **Veriliş tarihi:** 19 Aralık 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 321 gün sonra, 4 Kasım 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/566882db-e0c4-466e-9dd9-018c85e8bc87
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7490-turk-vatandasligi-verilen-bir-kisiye-iliskin

> Nimet Özdemir (İYİ Parti), 19 Aralık 2023 tarihinde 7/7490 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 321 gün sonra, 4 Kasım 2024).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın İçişleri Bakanı Sayın Ali YERLİKAYA tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Türk vatandaşlığı; 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 12'nci maddesinde sayılan hallerde yabancılar mili güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak kaydıyla, genel olarak Türk vatandaşlığının kazanılmasında aranılan diğer şartlara bakılmaksızın Bakanlık teklifi, Bakanlar Kurulunun kararıyla kazanılmaktadır.

Kanun; Türkiye'ye sanayi tesisleri getiren veya bilimsel, teknolojik, ekonomik, sosyal, sportif, kültürel, sanatsal alanlarda olağanüstü hizmeti geçen ya da geçeceği düşünülen ve ilgili bakanlıklarca haklarında gerekçeli teklifte bulunulan kişilere bu hakkı tanımaktadır. Ayrıca 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 3 Vinci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi uyarınca ikamet izni alanlar ile Turkuaz Kart sahibi yabancılar ve bunların yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu bu kapsamda kabul edilmektedir.

İstisnai vatandaşlık ise; gerekli belgelerin sağlanması halinde yasanın İçişleri Bakanı'na verdiği yetkiyle kazanılmaktadır. Son onay makamı Cumhurbaşkanı'nın olmakla birlikte tüm işlemler İçişleri Bakanı'nın sorumluluğunda yürütülmektedir.

Buradan hareketle;

I- Avustralya'nın uyuşturucu ticareti yaptığı gerekçesiyle İnterpol Mavi Bülteniyle aradığı ve Comanchero adı verilen suç örgütü lideri Mark Douglas Buddle'a basında iddia edildiği gibi

Türk vatandaşlığı verilmiş midir? Verilmiş ise hangi gerekçelerle bu hak tanınmıştır? Söz konusu kişinin bu yönde yapılmış herhangi bir başvurusu bulunmakta mıdır?

BCŞ

2- Aynı suç örgütüne mensup olduğu belirlenen ve bir süre önce sınır dışı edilen Maxmillian Rivkink'e verilen vatandaşlık işlemi söz kanunun hangi maddeleri kapsamında gerçekleştirilmiştir?

3- İstisnai vatandaşlık verilen kişilerin herhangi bir suç kaydı olup olmadığı yönünde gerekli araştırmalar yapılırken İnterpol ve diğer uluslararası kuruluşlarla hangi düzeyde koordinasyon sağlanmaktadır? Son dönemde sayıları artan bahsi geçen örneklere bakıldığında Bakanlığın gerekli koordinasyonu sağladığını düşünüyor musunuz?

4- Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşundan bu yana verilen istisnai vatandaşlık ile ilgili sayısal veriler tutulmakta mıdır? Cumhuriyet'in kuruluşundan, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin uygulanmaya başlandığı 2018 yılına kadar kaç kişi bu kapsamda vatandaşlığa alınmıştır? Yeni sisteme geçişin ardından 2018-2023 döneminde ilgili kanunlar çerçevesinde kendilerine tanınan yetkiler dâhilinde İçişleri Bakanı ve Cumhurbaşkanı tarafından kaç kişiye vatandaşlık verilmiştir?

5- Mili güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek hali bulunduğu halde gerekli hassasiyeti göstermeyen kamu görevlileri hakkında herhangi bir işlem yapılmış mıdır? Bugün itibariyle bununla ilgili kaç kişi hakkında hukuki işlem yürütülmektedir? Kaç kişi hakkında sonuçlanmış soruşturma bulunmaktadır?

6- Konut ve toprak satışı yöntemiyle vatandaşlık verilmesi işlemine sınırlama getirilmesi yönünde Bakanlığınız tarafından yürütülen herhangi bir çalışma bulunmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

İlgi O: 25/12/2023 tarih ve 1347085 sayılı yazı.

İlgi yazı ekinde yer alan İstanbul Milletvekili Nimet ÖZDEMİR'e ait 7/7490 esas numaralı soru önergesi incelenmiştir.

Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin iş ve işlemler, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu ile Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre yürütülmektedir. Bu kapsamda söz konusu Yönetmeliğin 72'nci maddesi uyarınca Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancı hakkında yerleşim yerinin bulunduğu güvenlik birimlerince güvenlik soruşturması ve ilgili kurumlarca arşiv araştırması yapılmakta olup güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda olumlu görüş bildirilen kişilerin onay aşamasından önce son olarak İnterpol kayıtlarının olup olmadığı sorgulanmaktadır. İnterpol'de herhangi bir kaydının olmadığı anlaşılan kişiler ile ilgili süreç devam etmektedir.

Suç işleyen ve suça karışan yabancılarla mücadelemiz kolluk kuvvetleri vasıtasıyla kararlılıkla yürütülmekte olup suç işlediği tespit edilen kişiler yargı mercilerine teslim edilmektedir.

12.12.2023 tarihli ve 32397 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile yapılan düzenlemede arsa ve tarla gibi taşınmaz edinimiyle Türk vatandaşlığı kazanılmasına son verilmiştir.

Ali YERLİKAYA Bakan Telefon No: (312)591 23 10 Faks No: (312)591 26 54 Çözümleyici i

Ali YERLİKAYA
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Nimet Özdemir (İYİ Parti, İstanbul). “Türk vatandaşlığı verilen bir kişiye ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/7490, 19 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7490-turk-vatandasligi-verilen-bir-kisiye-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/566882db-e0c4-466e-9dd9-018c85e8bc87

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
