# Zonguldak ilinde gerçekleşen elektrik kesintilerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/8077
- **Veren:** Eylem Ertuğ Ertuğrul (CHP, Zonguldak)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 29 Aralık 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 73 gün sonra, 11 Mart 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/89197e21-1b31-4f2c-acd2-018cca4960bd
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8077-zonguldak-ilinde-gerceklesen-elektrik-kesintilerine-iliskin

> Eylem Ertuğ Ertuğrul (CHP), 29 Aralık 2023 tarihinde 7/8077 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 73 gün sonra, 11 Mart 2024).

## Önerge metni

Aşağıda yer alan soruların, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını talep ederim.

İçişleri Komisyonu Üyesi

Zonguldak ve çevre illerde, 09-10 Temmuz 2023, 19 Kasım 2023 tarihlerinde ve son olarak da 23 Aralık 2023 tarihinde etkili olan yoğun sağanak yağışların zaman zaman sel felaketine dönüşmesi sonucunda bölgede uzun süreli enerji kesintileri yaşanmıştır. Bazı bölgelerde 72 saati aşan elektrik kesintileri köylerde uzun süreler devam etmiştir.

Bölgenin elektrik dağıtım hizmetini Enerji-SA Başkent EDAŞ (Başkent Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi) vermektedir. Elektrik kesintilerinin nedeni ise ilgili şirket tarafından olumsuz hava koşulları ve saatte hızı 100 kilometreye kadar ulaşan fırtına nedeniyle il ve ilçe merkezleriyle kırsaldaki birçok noktada çatı uçması, ağaç devrilmesi ve ağaç dalı kırılmalarından enerji nakil hatlarının zarar görmesi şeklinde açıklanmıştır. Hatlarda bu nedenle iletken kopması, direk yıkılması gibi fiziki arızalar meydana gelmiştir.

Zonguldak ve diğer Batı Karadeniz illeri, ortalama yağış miktarı yıllık 1000-1500 mm'dir. Özellikle her yıl kış mevsimlerinde yer yer kar yağışının da görüldüğü bölgeler bulunmaktadır. Dolayısıyla elektrik kesintilerinin tek nedeninin "olumsuz hava koşulları" olmadığı ortadadır. Bölgenin elektrik dağıtım hizmetini veren şirketin gerekli alt yapıya önem vermediği ve alt yapıyı ihmal ettiği her şiddetli hava olayında bir kez daha ortaya çıkmaktadır. 19 Kasım 2023 tarihinde özellikle Kdz. Ereğli ilçesini çok şiddetli biçimde etkileyen sel ve fırtına felaketi yaşanırken Kdz. Ereğli gibi merkeze yakın bir ilçede evler ve ticari işletmeler neredeyse 4 gün elektriksiz kalmıştır. Mevsimsel olarak koşulların giderek zorlaştığı bir dönemde, evlerinde özellikle hastası, yaşlısı, küçük çocuğu olan evlerde elektrik kesintisinden dolayı uzun süreler ısınma problemi yaşanmış ve mağduriyetin boyutu giderek artmıştır.

Bölgede gerçekleşen her fırtına uyarısı öncesi ilgili şirket tarafından vatandaşlara "Bölgeye takviye gönderileceğini ve olası enerji kesintilerine karşı hazırlıklı olunduğunu" belirten bilgilendirme mesajları geçilmektedir. Elektrik enerjisi, günlük yaşamın devamı ve yaşamsal ihtiyaçların karşılanması için zorunlu bir kamusal hizmettir. Bu hizmeti vatandaşa ulaştırmak tedarik ve dağıtım şirketlerinin zorunluluğu ve görevidir. Dolayısıyla enerji sorunu yaşanan bölgeye sorun yaşandıktan sonra takviye ekip gönderilmesi değil altyapının bu yönde güçlendirilmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

Bu bağlamda;

I) Zonguldak'ta en ufak bir hava olayında 72 saati aşan şekilde elektrik kesintilerinin yaşanmasının gerçek nedeni nedir? 2023 yılı içerisinde Zonguldak"ta kaç defa elektrik kesintisi meydana gelmiştir? 2023 yılı içerisinde Zonguldak genelinde meydana gelen elektrik kesintilerinin ilçelere göre dağılımı nedir? Kesintiler ne sıklıkla yapılmaktadır? 2)

3)

0)

5) 6)

8)

Enerji-SA Başkent EDAŞ"'ın özelleştirildiği tarihten bu yana, Zonguldak ve ilçelerine yönelik, elektrik dağıtım şebekesinin güçlendirilmesi için ne kadar altyapı yatırımı yaptığı denetlenmekte midir?

Zonguldak'ta elektrik dağıtım ve iletim hatlarının yüzde kaçı yer altına alınmıştır?

Her yıl olumsuz hava koşullarından dolayı ortaya çıkan enerji kesintisiyle yaşanan mağduriyetin giderilmesi için bölgeye bir altyapı güçlendirme çalışması yapılacak mıdır?

Elektrik hatlarının genel bakımı ile ilgili bu süreçte bir çalışma planlanmış mıdır? Elektrik kesintisi nedeniyle halkın uğradığı zararlar ve mağduriyet nasıl giderilecektir?

Bölgede sıklıkla meydana gelen elektrik kesintileri nedeniyle ilgili elektrik dağıtım firmasına sorumluluk yüklenecek midir?

Kamu tarafından yerine getirilmesi gereken hizmetlerin kar amacı ile şirketler tarafından sunulması ile beraber yaşanan sorunlar gün geçtikçe daha da kötü örnekleri ile karşımıza çıkmaktadır. Son bir yılda elektriğe "0150'nin üzerinde yapılan zamla beraber halk artık temel ihtiyaç olan enerjiye ulaşamamaktadır. Bakanlık olarak, enerjide şirketlerin kar etmesi için uygulanan politikalardan vazgeçilmesi için herhangi bir adım atılacak mıdır?

## Bakanlığın cevabı

İlgi 2 12/01/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1359834 sayılı yazınız.

Zonguldak Milletvekili Sayın Eylem Ertuğ ERTUĞRUL'un tarafıma tevcih ettiği 7/8077 esas numaralı yazılı soru önergesi Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 99 uncu maddesi gereği ekte cevaplandırılmaktadır.

Bilgilerinizi arz ederim.

ERTUĞRUL'UN YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN ; DÖNEM | ESAS NO CEVAPLAR 281 0 7807

İlgili elektrik dağıtım şirketinin sorumluluk sahasında meydana gelen elektrik kesintilerinin sebepleri, sayısı ve ilçelere göre dağılımları aylık olarak https:/www.baskentedas.com.tı/yasal-bildirim/tedariksurekliligi internet adresinde yayımlanmakta olup bu bilgiler aynı zamanda Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanlığı'na (EPDK) aylık olarak bildirilmektedir. Gerçekleşen elektrik kesintileri Türkiye Elektrik Dağıtım Şirketi (TEDAŞ) ve EPDK nezdinde yapılan çalışmalar ile detaylı olarak incelenmekte ve kesintilerin önlenmesi için yatırım ve bakım programları oluşturulmaktadır.

Mezkur programların hayata geçirilmesine yönelik olarak "Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği" kapsamında; elektrik üretim, iletim ve dağıtım tesislerinde 2 yılda bir, enerji nakil ve dağıtım hatlarında ise 5 yılda bir periyodik olarak bakım-onarım ve yenileme çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Bu kapsamda ilgili elektrik dağıtım şirketi tarafından 2014-2023 döneminde yaklaşık 2.616.633.966 TL tutarında yatırım gerçekleştirilmiş olup, 2024 yılında da 124.295.381 TL tutarında yatırım yapılacaktır.

Zonguldak ilimizde 2022 yılı sonu itibariyle toplam dağıtım hat uzunluğu 13.956 km, havai hat uzunluğu 12.635, ve yeraltı hat uzunluğu ise 1.321 km'dir.

Elektrik dağıtım şirketlerinin tedarik sürekliliğine ilişkin mevzuattaki yükümlülükleri Elekirik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği (Yönetmelik) çerçevesinde düzenlenmiş olup, Yönetmeliğin 18'inci ve 27'nci maddeleri kapsamında belirtilen yıllık kesinti eşik süre ve sayılarının aşılması durumunda kullanıcının tazminat hakkı doğmaktadır. Yıllık kesinti tazminatına ilave olarak günlük kesinti süresinin kentsel dağıtım bölgesinde 10 saat, kent altı dağıtım bölgesinde 11 saat ve kırsal dağıtım bölgesinde 12 saati aşan ve sebebi şebeke işletmecisi veya dışsal olan kesintiler için kullanıcıların başvurusuna gerek olmaksızın kesintiden etkilenen her bir kullanıcıya dağıtım şirketi tarafından uzun süreli kesinti tazminatı ödenmektedir.

Elektrikli cihazlarda dağıtım şebekesinden kaynaklanan arızalara ilişkin dağıtım şirketlerinin yükümlülükleri Elektrik Piyasasında Dağıtım ve Perakende Satış Faaliyetlerine İlişkin Kalite Yönetmeliği ile düzenlenmiş olup, aboneler elektrik dağıtım sisteminden kaynaklanan kalite sorunları nedeniyle teçhizatında oluşan hasara ilişkin zararın tazmini için dağıtım şirketine talepte bulunabilmekte, meydana gelen hasarın dağıtım şebekesinden kaynaklandığının tespiti sonucu tüketicinin zararı ilgili dağıtım şirketi tarafından karşılanmaktadır.

Lisanslarında belirtilen bölgede dağıtım hizmeti veren elektrik dağıtım şirketleri, TEDAŞ ve/veya EPDK tarafından periyodik olarak denetlenmekte, icra edilen denetimler neticesinde tanzim edilen inceleme ve denetim raporlarının gereği de EPDK tarafından yerine getirilmektedir. Söz konusu raporların 6446 sayılı Kanun ve ikincil mevzuat kapsamında değerlendirilmesi neticesinde mevzuata aykırı faaliyetleri sabit görülen elektrik dağıtım şirketleri hakkında idari yaptırımlar uygulanmaktadır.

Son bir yıllık dönemde elektrik fiyatlarında iki indirim bir artış olmak üzere üç değişim yaşanmış olup, bu değişimler sırasıyla; 1 Ocak 2023 tarihinden geçerli olmak üzere sanayi abone grubunda 016 indirim, 1 Nisan 2023 tarihinden geçerli olmak üzere tüm abone gruplarında 9015 indirim ve | Ekim 2023 tarihinden geçerli olmak üzere mesken hariç diğer abone gruplarında 9620 artış şeklindedir. Temmuz ayında yürürlüğe giren KDV değişimine bağlı artış etkisi de dahil olmak üzere kümülatif olarak son bir yılda sanayi abone grubunda 9612,9 ve mesken abone grubunda "013,4 indirim yapılmış, kamu ve özel hizmetler sektörü ile tarımsal faaliyetlerdeki artış ise sırasıyla 903,7 ve "63,9 olarak gerçekleşmiştir. Tarife gruplarına göre yıl bazında nihai elektrik tarifesinin değişimi "Elektrik Piyasası Yıllık Sektör Raporları"nda yer almakta olup, bu rapora Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun https:/www.epdk.gov.tr/Detay/Icerik/3-0-24/yillik-sektör-raporu adresinden ulaşılabilmektedir. Bu bağlamda son bir yılda elektriğe 90150 zam yapıldığı iddiası gerçeği yansıtmamaktadır.

Öte yandan; Avrupa Birliği resmi istatistik kurumu Eurostat tarafından güncel verilerle yayımlanan en son rapora göre 2023 yılının ilk yarısında mesken elektrik fiyatlarının AB ülkeleri ortalaması 25,8

1 *j * ERTUĞRUL'UN YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN ; DÖNEM | ESASNO AL CEVAPLAR . 281 78077

Euro ceni/kWh, raporda yer alan tüm ülkelerin ortalaması ise 22,0 Euro cent/k Wh iken mevcut durumda Ülkemizde bu fiyat 4,6 Euro cent/k Wh seviyesindedir.

Ülkemizde 200 kWh elektrik tüketiminin net asgari ücret içerisindeki payı 2002 yılında *020,2 seviyelerinde bulunurken bugün bu oran "61,8 seviyesine kadar gerilemiştir.

---

**Kaynak gösterme:** Eylem Ertuğ Ertuğrul (CHP, Zonguldak). “Zonguldak ilinde gerçekleşen elektrik kesintilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8077, 29 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8077-zonguldak-ilinde-gerceklesen-elektrik-kesintilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/89197e21-1b31-4f2c-acd2-018cca4960bd

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
