# Yiyecek ve içecek hizmeti sunulan yerlerin girişlerinde fiyat listelerinin belirtilmesi zorunluluğuna ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/8132
- **Veren:** Mustafa Bilici (Saadet Partisi, İzmir)
- **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat)
- **Veriliş tarihi:** 9 Ocak 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 78 gün sonra, 27 Mart 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f12cd4a7-bf0f-45f5-ae06-018cf274d5f3
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8132-yiyecek-ve-icecek-hizmeti-sunulan-yerlerin-girislerinde-fiyat-listelerinin-belirtilmesi-zo

> Mustafa Bilici (Saadet Partisi), 9 Ocak 2024 tarihinde 7/8132 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 78 gün sonra, 27 Mart 2024).

## Önerge metni

Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Ömer BOLAT tarafından yazılı ak cevaplandırılmasını arz ederim. 5/1/2024

Ticaret Bakanlığı'nın, 19 Aralık 2023 tarihli, 32404 sayılı, Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmeliğine göre "(1) Hizmetlerin özelliğine ve tüketiciye sunuluş biçimine göre, tarife ve fiyat listelerine ilişkin belge, levha, pano ve benzerleri, hizmetin sunulduğu işyerinde, ayrıca lokanta, restoran, kafe, pastane ve benzeri yiyecek ve içecek hizmeti sunulan işyerlerinde ise işyerinin giriş kapısının önüne ve hizmet sunulan masaların üstüne, tüketiciler tarafından kolaylıkla görülebilir ve okunabilir şekilde asılır, takılır veya konulur." hükmü ile restoran ve kafelere menülerin okunabilir şekilde yerleştirilmesi zorunluluğu getirilmiş ; 2. Madde ile ilgili hükmün 1/1/2024 tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir.

E-mail : mustafa.bilici(©tomm.gov.tr Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA Izmir Milletvekili

Bu bilgiler ışığında:

1. Ticaret Bakanlığı'nın ilgili hükmün getirilmesi hususunda tüketicinin yararını gözettiği açık iken; yüksek enflasyonist ortamda hizmet bedellerinin güncellenmesi sonucu basılı menülerin sık değişmesi gerekmektedir. Yeni menü baskısı, işletme sahibi açısından belirli bir maliyet doğurduğundan mağduriyet ile sonuçlanma ihtimali yüksektir. Ticaret Bakanlığı, ilgili maddenin "bu şekliyle" yürürlüğe konulması noktasında yüksek enflasyonu ve değişen fiyatları göz ardı mı etmektedir?

2. Ticaret Bakanlığı'nın son yıllarda işletmeler tarafından popüler hale gelen karekod vasıtasıyla elektronik ortamda menü sunma fiillerini hukukileştirme yönünde bir çalışması mevcut mudur?

3. Ticaret Bakanlığı, ilgili yönetmelikte getirilen bu düzenlemeyi kim ve kimler vasıtasıyla, ne sıklıkla denetleyecektir? Ülkemizdeki kafe ve restoran sayısı göz önüne alındığında bu denetimin insan faktörü yönünden zorluğu, bakanlık tarafından nasıl aşılacaktır?

4. Yönetmeliğin yayımlanma tarihi olan 19 Aralık tarihi ile yürürlüğe girdiği tarih olan 1 Ocak tarihleri arasında süre kısa olduğundan, bakanlığın ilgili yönetmelik hükümlerinin uygulanması noktasında ilave süre verme yönünde bir politikası mevcut mudur?

E-mail : mustafa.bilicigibmm.gov.tr

Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o :12.01.2024 tarih ve 43452547-120.07.04-E.1359884 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, İzmir Milletvekili Sayın Mustafa BİLİCİ tarafından verilen 7/8132 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Prof. Dr. Ömer BOLAT

Bakan

İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr

TİCARET BAKANLIĞI

İzmir Milletvekili Sayın Mustafa BİLİCİ'ye Ait 7/8132 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 4) Perakende olarak satışa sunulan mal ve hizmetlere ait fiyat etiketleri, tarife ve fiyat listelerine ilişkin hususlar, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 54'üncü maddesinde ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan Fiyat Etiketi Yönetmeliğinde düzenlenmektedir. Temel amacı; perakende olarak satışa sunulan mal ve hizmetlerin etiket, tarife ve fiyat listelerinin şekli, içeriği, kullanılması ile indirimli satışlara ilişkin usul ve esasları düzenlemek olan Yönetmelik, tüketicilerin ekonomik çıkarlarının korunması ile doğru ve eksiksiz olarak bilgilendirilmesi açısından önem arz etmektedir.

Bununla beraber, perakende gıda hizmeti sektöründe yaşanan, özellikle tüketicilere yiyecek ve içecek sunulan işletmelerdeki artan fiyat hareketliliği, tüketicilerimizin bu işyerlerindeki fiyatlar hakkında daha önceden bilgi sahibi olamamaları sebebiyle yaşadıkları mağduriyetler ve Bakanlığımıza bu hususlarda ulaşan şikayetler neticesinde, fiyat etiketi mevzuatında tüketici lehine düzenlemeler yapılması gerekliliği doğmuştur.

Yiyecek ve içecek hizmeti sunulan işyerlerinde kapı girişleri önünde tarife ve fiyat listelerine yer verilmesi zorunluluğunun amacı; tüketicilerin henüz söz konusu işyerine giriş yapmadan mal veya hizmete ilişkin bilgi sahibi olmalarının sağlanması, tüketicilerin tarife ve fiyat listelerini inceleyip bu fiyat bilgileri dahilinde malın veya hizmetin satın alınıp alınmaması kararını vererek ekonomik menfaatlerinin korunmasıdır.

Diğer taraftan, tarife ve fiyat listelerinin yiyecek ve içecek hizmeti verilen işletmelerdeki masalar üzerinde bulundurulması zorunluluğu da tüketicinin satın alma kararı öncesinde fayda/maliyet kıyaslaması yapması ve ödeme aşamasında kasa fiyatı ile satış/liste fiyatı uyumunu kontrol edebilmesi bakımından önem teşkil etmektedir.

Öte yandan, anılan mevzuat kapsamında fiyat etiketi, tarife ve listelerin yazılı basılı materyaller şeklinde olabileceği gibi, tüketici tarafından kolaylıkla görülebilir ve okunabilir şekilde (ve makul bir süre incelemeye elverişli olarak) dijital veya elektronik pano, levha vb. şeklinde de olabileceği hususları yer almaktadır.

Bu doğrultuda, anılan Yönetmelik değişiklikleri ile hedeflenen tüketicinin korunması amacının gerçekleştirilmesini teminen, enflasyon gerekçe gösterilerek lokanta, restoran, kafe ve benzeri işletmelerin sunduğu mal ve hizmet fiyatlarında enflasyonun çok üzerinde ve sürekli fiyat artışları yapıldığı, bu fiyat değişimlerinin ise fiyat listesi ve tarifeler yolu ile tüketicilerin tam ve doğru bilgilendirilerek ekonomik çıkarlarının korunması amacının gerçekleştirilmesine engel olunduğuna ilişkin son dönemde çok sayıda tüketici mağduriyetinin doğması sebepleriyle, bu olumsuzlukları bertaraf edebilmek adına söz konusu düzenlemelerin uygun ve yerinde olduğu değerlendirilmektedir.

Bu bağlamda, teknolojinin getirdiği yenilikler doğrultusunda dijital aygıtların kullanımının yaygınlaşmasıyla, bazı işletmeler tarafından uygulanan sadece OR kodu (kare kod) okutularak menü bilgilerinin görüntülenmesi suretiyle tarife ve fiyat listelerinin ulaşılabilir kılınmasının tek başına yeterli olmadığı, söz konusu uygulamanın Yönetmelikteki tarife ve liste bulundurma zorunluluğunu karşılamadığı değerlendirilmektedir. Fiyat bilgilerinin tüketici tarafından ek bir çaba sarf edilmeksizin, ilave bir eylemde bulunmaksızın görülebilir ve okunabilir olması gerekmektedir. Zira mevzuat hükümlerinde tüketiciler tarafından kolaylıkla görülebilir ve okunabilir şekilde yazılı, dijital veya elektronik etiket, tarife ve fiyat listesi bulundurulması zorunluluğu bulunmakta ancak tarife ve fiyat listelerine Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde yer verilmesinin yanı sıra ek bir hizmet olarak OR kodu (kare kod) kullanılmasında ise herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.

Fiyat Etiketi Yönetmeliğinin Denetim başlıklı 13'üncü maddesinde yer alan, "(1) Bakanlık, belediyeler ve ilgili odalar bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması ve izlenmesine ilişkin işleri yürütmekle görevlidir. Bu Yönetmeliğe aykırı uygulamaların tespit edilmesi halinde, tespit edilen aykırılık, gereği yapılmak üzere aykırı uygulamayı yapanın merkezinin bulunduğu valiliğe gönderilir." hükmü gereği, 81 Ticaret İl Müdürlüğümüz, Belediyeler ve ilgili odalar fiyat etiketi mevzuatı kapsamında denetim ve tespit yapmaya yetkilidir. Bununla birlikte, yapılacak denetimlerde uygulama birliğinin sağlanması için taşra teşkilatımızın yanı sıra Büyükşehir, İl ve İlçe Belediye Zabıta Başkanlık ve Müdürlükleri de söz konusu mevzuat değişikliği kapsamında bilgilendirilerek yaygın ve yoğun denetimler yapılması hususunda talimatlandırılmıştır.

Bu doğrultuda, 81 Ticaret İl Müdürlüğümüz tarafından 2 Ocak 2024 tarihi itibarıyla yiyecek ve içecek hizmeti veren işletmeler nezdinde yaygın ve yoğun denetimler yapılmaya başlanmıştır. Bahse konu mevzuat düzenlemesi kapsamında yapılan denetim işlemlerinde, öncelikle işletmelerin anılan mevzuat hükümleri hakkında bilgilendirilerek eksiklikler konusunda uyarılması, akabinde ise yeniden işletmeye gidilerek uyarı ve bilgilendirmeye rağmen halen devam eden aykırılıkların tespitinde ise işletmeler hakkında idari yaptırım uygulanması söz konusu olmaktadır. Bu hususta denetimlere yaygın ve etkin bir şekilde devam edilmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Bilici (Saadet Partisi, İzmir). “Yiyecek ve içecek hizmeti sunulan yerlerin girişlerinde fiyat listelerinin belirtilmesi zorunluluğuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8132, 9 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8132-yiyecek-ve-icecek-hizmeti-sunulan-yerlerin-girislerinde-fiyat-listelerinin-belirtilmesi-zo (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f12cd4a7-bf0f-45f5-ae06-018cf274d5f3

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
