# Çeşitli cezaevlerinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/8165 - **Veren:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 8 Ocak 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 350 gün sonra, 23 Aralık 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/12ecf35f-3345-406c-a978-018cee794c37 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8165-cesitli-cezaevlerinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin > Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti), 8 Ocak 2024 tarihinde 7/8165 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 350 gün sonra, 23 Aralık 2024). ## Önerge metni TBMM a, HALKLARIN EŞİTLİK VE DEMOKRASİ PARTİSİ - N * —— GRUP BAŞKANLIĞI " Sayı 3 870 ği 3 1 ö ği ih OSLO. AMA, ad ağ , Ter TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞPNA Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.8.1.2024 İmralı Ada Hapishanesi"nde Sayın Abdullah Öcalan üzerinde uygulanan tecridin kaldırılması, Kürt sorununun demokratik ve barışçıl çözümü talepleriyle Türkiye cezaevlerinde mahpuslar 27 Kasım 2023 tarihinde dönüşümlü açlık grevine başlamıştır. Açlık grevinin başladığı günden bugüne birçok hak ihlali kamuoyuna yansımıştır. Patnos L Tipi Hapishanesi'nde bulunan ve | Aralık 2023 tarihinde açlık grevine başlayan mahpuslar Mustafa Yılmaz, Şervan Aluş ve Ramazan Tufan'a disiplin soruşturması açıldığı, defter ve kitaplarına el konulduğu ve mahpusların tehdit edildiği avukatlar tarafından açıklanmıştır. Ayrıca mahpusların açlık grevinde olmalarına rağmen BLI vitamini verilmediği, meyve suyu, yoğurt gibi ürünlerin verilmediği aktarılmıştır. Koşullu salıverilme tarihi gelen mahpus Adem Er'e tahliyesini ertelendiği beyan edilmiştir. Bazı mahpuslara yasaklı kitap bulundurmak gerekçesiyle 3 aylık görüş yasağı verildiği aktarılmıştır. Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Hapishanesi'nde bulunan ve 9 Aralık 2023 tarihinde açlık grevinde olan mahpuslar Gökhan Koçhan ve Fırat Aslan ile avukatlar tarafından yapılan görüşme sonucunda açlık grevine giren mahpuslara verilmesi gereken limon, tuz gibi iaşelerin verilmediği, tansiyon veya şeker ölçümlerinin yapılmadığı, BI vitamininin verilmediği ve İdarenin tutumunun sert olduğu açıklanmıştır. Van Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde ise 7 Aralık 2023 tarihinde açlık grevine başlayan mahpuslar Arjin Tuncer ve Sedat Kızıltaş'da BI vitamininin verilmediği aktarılmıştır. Erzurum Oltu T Tipi Hapishanesi*nde bulunan ve 1 Aralık 2023 tarihinde açlık grevinde başlayan mahpus Serhat Kadirhan ile yapılan avukat görüşmesinde açlık grevine başlayan mahpuslara disiplin soruşturması açıldığı ve bir ay boyunca etkinliklerden mahrum bırakma cezası verildiği beyan edilmiştir. Erzurum Dumlu 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde bulunan mahpuslar Mahsum Yüksekbağ, Sabahattin Yıldız, Adem Çallar ve Sinan Karer ile yapılan görüşmenin ardından açlık grevine giren mahpuslara limon, tuz, meyve suyu gibi iaşelerin yeterli miktarda verilmediği, açlık grevine giren mahpuslara disiplin soruşturması açıldığı belirtilmiştir. Erzurum Dumlu 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde mahpuslar Burak Büyükkaya, Ziya Ataman, Necmettin Abi ve Ramazan Kaya ile yapılan görüşmenin ardından yine aynı şekilde açlık grevine giren mahpuslara limon, tuz, meyve suyu gibi iaşelerin yeterli miktarda verilmediği, B12 vitaminin verilmediği ve açlık grevine giren mahpuslara disiplin soruşturması açıldığı aktarılmıştır. Bu bağlamda; Patnos L Tipi Hapishanesi'nde bulunan ve I Aralık 2023 tarihinde açlık grevine başlayan mahpuslar Mustafa Yılmaz, Şervan Aluş ve Ramazan Tufan'a disiplin soruşturması açılması, defter ve kitaplarına el konulduğu ve mahpusların tehdit edilmesi, Erzurum Oltu T Tipi Hapishanesi'nde bulunan ve | Aralık 2023 tarihinde açlık grevinde başlayan mahpus Serhat Kadirhan ile yapılan avukat görüşmesinde açlık grevine başlayan mahpuslara disiplin soruşturması açılması ve bir ay boyunca etkinliklerden mahrum bırakma cezası verilmesi, Erzurum Dumlu 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde ve Erzurum Dumlu 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde açlık grevine giren mahpuslara disiplin soruşturması açılması Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir? Patnos L Tipi, Erzurum Oltu T Tipi, Erzurum Dumlu | Nolu Yüksek Güvenlikli ve Erzurum Dumlu 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanelerinde açlık grevine giren mahpuslara disiplin soruşturması açılmasının, Patnos L Tipi Hapishanesi'nde mahpuslar Mustafa Yılmaz, Şervan Aluş ve Ramazan Tufan'ın defter ve kitaplarına el konulmasını ve mahpusların tehdit edilmesinin, Erzurum Oltu T Tipi Hapishanesi'nde açlık grevine başlayan mahpuslara bir ay boyunca etkinliklerden mahrum bırakma cezası verilmesinin yasal gerekçesi nedir? Patnos L Tipi Hapishanesi'nde koşullu salıverilme tarihi gelen mahpus Adem Er'e tahliyesini ertelenmesinin gerekçesi nedir? Patnos L Tipi Hapishanesi'nde açlık grevinde olmalarına rağmen mahpuslara BI vitamini verilmediği, meyve suyu, yoğurt gibi ürünlerin verilmediği, Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde mahpuslara verilmesi gereken limon, tuz gibi iaşelerin verilmediği, tansiyon veya şeker ölçümlerinin yapılmadığı, BI vitamininin verilmediği ve İdarenin tutumunun sert olduğu, Van Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde mahpuslar Arjin Tuncer ve Sedat Kızıltaş"da BI vitamininin verilmediği, Erzurum Dumlu 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesi"nde açlık grevine giren mahpuslara limon, tuz, meyve suyu gibi iaşelerin yeterli miktarda verilmediği, Erzurum Dumlu 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesi?nde yine aynı şekilde açlık grevine giren mahpuslara limon, tuz, meyve suyu gibi iaşelerin yeterli miktarda verilmediği ve B12 vitaminin verilmediği aktarılmıştır. Söz konusu 6 hapishanede açlık grevine giren mahpusların sağlıklarını olumsuz etkileyecek, yaşam hakkını ihlal eden ve idarenin ile infaz memurlarının mahpuslara yönelik keyfi uygulamalarına ilişkin Bakanlığınız soruşturma başlatacak mıdır? Patnos L Tipi, Van F Tipi Yüksek Güvenlikli, Van Yüksek Güvenlikli, Erzurum Oltu T Tipi, Erzurum Dumlu I Nolu Yüksek Güvenlikli ve Erzurum Dumlu 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanelerinde mahpuslara yönelik tüm ihlaller ile Türkiye genelinde açlık grevine giren mahpuslara yönelik hak ihlalleri, keyfi ve kötü muamelelere ilişkin Bakanlığınız inceleme başlatmış veya başlatacak mıdır? Son 5 yılda keyfi ve kötü muamelede bulunduğu gerekçesiyle hakkında soruşturma başlatılan infaz memuru sayısı kaçtır? Bakanlığınızın açlık grevini sonlandıracak girişimleri olacak mıdır? ## Bakanlığın cevabı 1363141 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, Muş Milletvekili Sümeyye Boz tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/8165 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. a Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) i vi ADALET BAKANLIĞI 06 öv Mevzuat Genel Müdürlüğü Tai av Sayı : E-56020453-610-82-5297/7346 Konu : Yazılı soru önergesi 2211242024 Sayın Sümeyye BOZ Muş Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/8165 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. 1. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun; A) "İnfazda temel ilke" kenar başlıklı 2. maddesinin birinci fıkrasında, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin kuralların hükümlülerin ırk, dil, din, mezhep, milliyet, renk, cinsiyet, doğum, felsefi inanç, milli veya sosyal köken ve siyasi veya diğer fikir yahut düşünceleri ile ekonomik güçleri ve diğer toplumsal konumları yönünden ayırım yapılmaksızın ve hiçbir kimseye ayrıcalık tanınmaksızın uygulanacağı, B) "Yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumları" kenar başlıklı 9. maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarında, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar ile süresine bakılmaksızın, suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, yönetmek suçlarından veya bu örgütün faaliyeti çerçevesinde bu fikrada sayılan suçlardan mahköm olanların cezalarının, yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumlarında, bu kurumların ihtiyacı karşılama bakımından yetersiz olması hâlinde diğer kapalı ceza infaz kurumlarının yüksek güvenlikli bölümlerinde infaz edileceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Gerek yüksek güvenlikli kurumlarda gerekse diğer kapalı ceza infaz kurumlarında tecrit ve izolasyon şeklinde bir uygulama bulunmamaktadır. 11- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır. Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir. Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hitp://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden M34V95J - kih9b02 - SYIVUAY - vszfxcz ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü TİE MR ZİN Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca Ziyaretler düzenlenebilecektir. Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir. Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir. HI- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir. B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır. IV- 5275 sayılı Kanunun "Hükümlünün kendisine verilen yiyecek ve içecekleri reddetmesi" kenar başlıklı 82. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlülerin, hangi nedenle olursa olsun, kendilerine verilen yiyecek ve içecekleri sürekli olarak reddetmesi halinde; bu hareketlerinin kötü sonuçları ile bırakacağı bedensel ve ruhsal hasarlar konusunda ceza infaz kurumu hekimince bilgilendirileceği, psiko-sosyal hizmet birimince de bu hareketlerinden vazgeçmeleri yolunda çalışmalar yapılacağı ve sonuç alınamaması hâlinde, beslenmelerine kurum hekimince belirlenen rejime göre uygun ortamda başlanacağı düzenlenmiştir. V- 5275 sayılı Kanunun 37. maddesinin birinci fıkrasında, kurumda, düzenli bir yaşamın sürdürülmesi, güvenliğin ve disiplinin sağlanması bakımından kanun, yönetmelikler ile idarenin uyulmasını emrettiği veya gerekli kıldığı davranış ve tutumlar, kusurlu olarak ihlâl edildiğinde, hükümlüler hakkında eylemlerinin niteliği ile ağırlık derecesine göre Kanunda belirtilen disiplin cezalarının uygulanacağı hükmü yer almaktadır. Kanunun 38. maddesinde hükümlü ve tutukluların belirtilen kurallara uymamaları hâlinde uygulanabilecek disiplin cezalarına yer verilmiş olup, 39 ilâ 44. maddelerinde disiplin cezalarının niteliği, uygulanma usulleri ile bu cezaları gerektiren eylemler, 47 ve 48. maddelerinde ise disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı halinde belirlenecek disiplin cezaları ile disiplin cezalarının soruşturulması, infaz edilmesi ve kaldırılması usulleri düzenlenmiştir. Ayrıca hükümlü ve tutukluların kurum idaresinin kendileriyle ilgili her türlü disiplin işlemine karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı ise ağır ceza UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden M3AVO5J - kih9bO2 - 5SYIVUAY - vszfxcC—ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü TE nee ii mahkemesi nezdinde itiraz hakkı bulunduğu malumlarıdır. Bu şekilde bağımsız yargı denetiminden geçerek kesinleşen disiplin cezası kararları infaz edilmekte olup bu kararların uygulanmasında herhangi bir keyfilik söz konusu değildir. VE Süreli veya süresiz yayınlardan yararlanma hakkı 5275 sayılı Kanunun 62. maddesinde düzenlenmiş olup, maddenin birinci fıkrasında hükümlünün, mahkemelerce yasaklanmamış olması koşuluyla süreli ve süresiz yayınlardan bedelini ödeyerek yararlanma hakkına sahip olduğu; ikinci fıkrasında resmi kurumlar, üniversiteler, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile mahkemelerce yasaklanmamış olması koşuluyla, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ve kamu yararına çalışan dernekler tarafından çıkartılan gazete, kitap ve basılı yayınların, hükümlülere ücretsiz olarak ve serbestçe verileceği; eğitim ve öğretimine devam eden hükümlülerin ders kitaplarının denetime tâbi tutulamayacağı; üçüncü fıkrasında kurum disiplinini, düzenini veya güvenliğini bozan ya da tehlikeye düşüren, hükümlülerin iyileştirilmesi amacına ulaşmayı zorlaştıran yahut müstehcen haber, yazı, fotoğraf ve yorumları kapsayan hiçbir yayının hükümlüye verilmeyeceği; dördüncü fıkrasında ilan ve reklamın geçici süreyle kesilmesi hâli dışında Basın İlân Kurumu aracılığıyla resmi ilan ve reklam yayınlama hakkı bulunmayan gazetelerin, ceza infaz kurumuna kabul edilmeyeceği, yabancı dilde yayımlanmış gazete ve dergilerin ceza infaz kurumuna kabul edilmesinde Adalet Bakanlığının yetkili olduğu, hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Vİ- Arama, 5275 sayılı Kanunun "Arama" kenar başlıklı 36. ve 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin, "Arama, güvenlik tatbikatı ve sayım" kenar başlıklı 34. maddesinde düzenlenmiştir. Arama hükümlerini düzenleyen ceza infaz mevzuatımız, Ülkemizin taraf olduğu sözleşmeler ve uluslararası düzenlemeler dikkate alınmak suretiyle hazırlanarak yürürlüğe konulmuştur. Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesinin Üye Devletlere Avrupa Cezaevi Kuralları Hakkında REC (2006) 2 sayılı Tavsiye Kararının "Arama ve Kontroller" başlığını taşıyan 54. maddesinde, görevlilerin arama yaparken uyacakları detaylı prosedürlerin olması, arama yapılacak hallerin ve arama şekillerinin ulusal mevzuatta düzenlenmesi, aranan kişilerin küçük düşürülmemesi, aramanın hemcins olan görevliler tarafından yapılması gibi hususlara yer verilmiştir. Yönetmeliğin 34. maddesinde yer alan düzenleme de söz konusu Tavsiye Kararındaki hükümler ile paralellik arz etmektedir. Aramanın amacı, kurumda bulundurulması yasak olan eşya ve kanunla yasaklanan uyuşturucu maddelerin yanı sıra telefon ve sim kartı gibi haberleşme araçları ile bıçak ve jilet gibi kesici ve bereleyici aletlerin kuruma girişinin önüne geçmektir. Ayrıca, terör örgütlerinin ceza infaz kurumundaki hükümlü ve tutuklularla bağlantılarını kesmek için örgütsel iletişim niteliğinde değerlendirilebilecek haberleşme evrak ve belgelerinin kuruma girişinin engellenmesi hedeflenmektedir. Bu çerçevede insan onuru ve haysiyetine saygı ile utanma duygusunun ihlal edilmemesi esasları doğrultusunda yapılan aramalar, kurumların güvenliğinin sağlanabilmesi için tedbir amaçlı gerçekleştirilmekte olup, herhangi bir keyfi uygulama söz konusu değildir. VI A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak Mevzuat Genel Müdürlüğü mi düzenlenmiştir. B) 5275 sayılı Kanunun; I- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fikrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı, 2. "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fıkrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. 5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir. ©) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin; I- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden M34VO5J - kih9bO2 - SYIVUAY - vszfxczile erişebilirsin faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı, 2- "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fikrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir. IX- Oltu, Van ve Patnos Cumhuriyet Başsavcılıklarıyla yapılan yazışmalara verilen 06/09/2024, 09/09/2024 ve 11/09/2024 tarihli cevaplarda; A) Soru önergesinde adı geçen bir tutuklu ve iki hükümlünün Patnos L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda, bir tutuklunun Oltu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda, bir tutuklu ve bir hükümözlünün Van Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda, bir tutuklu ve bir hükümlünün Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldığı, bir tutuklunun ise Patnos L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılmaktayken koşullu salıverilme hükümlerinden faydalanmak suretiyle 05/08/2024 tarihinde Kurumdan tahliye edildiği, B) Adı geçenlerin çeşitli tarihlerde başlattıkları açlık grevi eylemlerini sonlandırdıkları, Kurumlarda açlık grevi eyleminde bulunan hükümlü ve tutukluların sağlık durumlarının düzenli olarak takip edildiği, Kurum doktorlarının kontrolünde öncelikle B kompleks vitaminleri olmak üzere gerekli görülen vitaminlerin, tuz, şeker, limon ve sıvıların kendilerine verildiği, her gün sağlık birimi tarafından periyodik olarak tansiyon, şeker, kilo ve nabız ölçümlerinin yapıldığı, C) Kurumlarda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir. Yılmaz TUNÇ Bakan UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hitp://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden M34V95) - kih9bO2 - SYJvUaY —- VSZİXCile erişebilirsin Nİ ADALET BAKANLIĞI (ep Mevzuat Genel Müdürlüğü Tİ ne Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş). “Çeşitli cezaevlerinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8165, 8 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8165-cesitli-cezaevlerinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/12ecf35f-3345-406c-a978-018cee794c37 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.