# Ağız ve diş sağlığı teknikeri ile diş protez teknikeri istihdamına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/8238
- **Veren:** Aylin Yaman (CHP, Ankara)
- **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Fahrettin Koca)
- **Veriliş tarihi:** 10 Ocak 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 258 gün sonra, 24 Eylül 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f4f4aba4-95ea-42c5-bf88-018cfca29ac7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8238-agiz-ve-dis-sagligi-teknikeri-ile-dis-protez-teknikeri-istihdamina-iliskin

> Aylin Yaman (CHP), 10 Ocak 2024 tarihinde 7/8238 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 258 gün sonra, 24 Eylül 2024).

## Önerge metni

TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve Anayasa'nın 98. Maddeleri gereğince aşağıda yer alan soruların Sağlık Bakanı Fahrettin Koca tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

05.01.2024 /

Dr. Aylin Y4dma Ankara Milletvekili

Koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetleri, toplumda ağız ve diş sağlığı bilincinin geliştirilmesi ve koruyucu diş hekimliği uygulamalarının bir yaşam tarzı olarak kabul görmesinin sağlanması açısından çok büyük önem taşımaktadır. Ülkemizde ağız ve diş sağlığı durumuna bakacak olursak, elimizdeki en güncel sağlık istatistiklerine göre, 2022 yılında, kişi başı diş hekimine müracaat sayısı, sadece 0,62 olmuştur. Kısacası bir kişi yılda 1 kez bile diş hekimini ziyaret edememektedir. Diş hekimliği dışında müracaat sayısında kontrolsüzce bir akış (10,0/kişi) bulunurken, diş hekimliği başvuruları son derece yetersiz kalmaktadır. Bunun nedenlerinin başında, koruyucu ağız ve diş sağlığı bilincinin yerleşmemiş olması, gelmektedir. Bu nedenle, bazı illerde hayata geçirilen ve ülkeye yaygınlaştırılması planlanan Aile Diş Hekimliği uygulaması büyük önem taşımaktadır. Ayrıca 100.000 kişiye düşen toplam diş hekimi sayısı Avrupa Birliği ülkelerinde 83 iken, Türkiye'de sadece 50"dir. Ülkemizdeki yetersiz diş hekimi sayısı, kişi başı müracaat azlığının bir nedeni iken; daha önemli bir neden, Diş Hekimliği uygulamalarının ağırlıklı olarak özel sektörde sürdürülmesidir. Toplam 42.359 Diş Hekimi sayısının (Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2022 Haber Bülteni) 9658'i, özel işletmelerde çalışmakta, bu durum, giderek yoksullaşan halk için ulaşması zor bir durum yaratmaktadır. Kısacası, yaygın Aile Diş Hekimliği uygulaması bulunmaması, ağız ve diş sağlığı bilincinin yeterince yerleşmemiş olması, yetersiz diş hekimi sayısı ve diş hekimliği uygulamalarının yarıdan fazlasının özel statüde olması, halkın, ağız ve diş sağlığı uygulamalarına erişememesine neden olmaktadır.

Koruyucu diş hekimliği uygulamalarında diş hekimlerine yardımcı olan, hasta muayenesinde, uygulanan tedavilerde, kullanılan sarf malzemelerinin temininde, diş ünitelerinin hazırlanması, yüzey dezenfeksiyonu ve sterilizasyonunda, tüm işlem boyunca destek sürecinde önemli rol sahibi olan, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerleri, Aile Diş Hekimliği uygulamasının kusursuz sürdürülebilmesi ve koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin düzgün bir şekilde yürütülebilmesi için çok önemli bir Sağlık Meslek Grubudur. Ayrıca, ekipman ve teknoloji ağırlıklı bir konu olan Diş Hekimliğinde, bu cihazların kontrolleri, temizliği ve kalibrasyonu büyük önem taşımakta ve bu konuda donanımlı olan Diş Protez Teknikerleri, yaşlanan nüfusun artan protez ihtiyacının karşılanması açısından da değerli bir meslek grubudur. Diş hekimlerinin nitelikli bir hasta/hekim ilişkisi kurabilmeleri için, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerleri'nin ve Diş Protez Teknikerleri'nin nitelik ve nicelik olarak yeterlilikleri büyük önem taşımaktadır. Bu kapsamda, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerlerinin ve Diş Protez

Ger Beş şkenliği i.. 8 y/ 3 $ " Tarih :. ZŞ Oacaka. 20514.

Teknikerleri'nin, liyakat temelinde, doğru bir planlama ile istihdamlarının ve atamalarının sağlanması gerekmektedir.

Bu çerçevede;

1. Ocak 2024 tarihi itibarıyla atama bekleyen Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri sayısı nedir?

2. Ocak 2024 tarihi itibarıyla atama bekleyen Diş Protez Teknikeri sayısı nedir?

3. 2024 yılının ilk çeyreğini kapsayacak biçimde, Bakanlığınız tarafından Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri ve Diş Protezi Teknikeri atamalarının yapılması planlanmakta mıdır, tam olarak her iki grup için kaç kişinin ataması gerçekleştirilecektir?

4. 2022 yılında Eskişehir, Karabük ve Kırşehir'de pilot uygulaması başlatılan Aile Diş Hekimliği modeli kaç ilde daha hayata geçirilecektir? Bu konuda 2024 yılı için öngörülen yeni il sayısı nedir?

5. Pilot uygulama olarak başlatılan Aile Diş Hekimliği modelinin, sadece Diş Hekimleri için değil, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerleri'nin ve Diş Protez Teknikerleri'nin de istihdamına katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Bakanlığınız tarafından bu konuda bir çalışma yürütülmekte midir?

6. Aile Diş Hekimliği sistemini uygulamaya koymadan önce, Diş Hekimi başına düşen Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri ve Diş Protez Teknikeri için bir planlama yapılacak mıdır? Bunun için, Uluslararası göstergeler kullanılacak mıdır?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o :17/01/2024 tarihli ve 43452547-120.07.04/1363141 sayılı yazınız.

Ankara Milletvekili Sayın Aylin YAMAN tarafından verilen "Ağız ve diş sağlığı teknikeri ile diş protez teknikeri istihdamına ilişkin" 7/8238 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır.

Adres: Sağlık Bakanlığı Bilkent Yerleşkesi Üniversiteler Mah. Dumlupınar Bulvarı Bilgi: Talip KÜÇÜKER 6001. Cadde No:9 Çankaya/Ankara Tel: (0312) 585 16 54-55 Faks: (0312) 433 55 03 Birim Sorumlusu Ankara Milletvekili Sayın Aylin YAMAN tarafından verilen "Ağız ve diş sağlığı teknikeri ile diş protez teknikeri istihdamına ilişkin" 7/8238 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabıdır.

SORULAR:

Koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetleri, toplumda ağız ve diş sağlığı bilincinin geliştirilmesi ve koruyucu diş hekimliği uygulamalarının bir yaşam tarzı olarak kabul görmesinin sağlanması açısından çok büyük önem taşımaktadır. Ülkemizde ağız ve diş sağlığı durumuna bakacak olursak, elimizdeki en güncel sağlık istatistiklerine göre, 2022 yılında, kişi başı diş hekimine müracaat sayısı, sadece 0,62 olmuştur. Kısacası bir kişi yılda 1 kez bile diş hekimini ziyaret edememektedir. Diş hekimliği dışında müracaat sayısında kontrolsüzce bir akış (10,0/kişi) bulunurken, diş hekimliği başvuruları son derece yetersiz kalmaktadır. Bunun nedenlerinin başında, koruyucu ağız ve diş sağlığı bilincinin yerleşmemiş olması, gelmektedir. Bu nedenle, bazı illerde hayata geçirilen ve ülkeye yaygınlaştırılması planlanan Aile Diş Hekimliği uygulaması büyük önem taşımaktadır. Ayrıca 100.000 kişiye düşen toplam diş hekimi sayısı Avrupa Birliği ülkelerinde 83 iken, Türkiye'de sadece 50'dir. Ülkemizdeki yetersiz diş hekimi sayısı, kişi başı müracaat azlığının bir nedeni iken; daha önemli bir neden, Diş Hekimliği uygulamalarının ağırlıklı olarak özel sektörde sürdürülmesidir. Toplam 42.359

• Diş Hekimi sayısının (Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2022 Haber Bülteni) 9058'i, özel işletmelerde çalışmakta, bu durum, giderek yoksullaşan halk için ulaşması zor bir durum yaratmaktadır. Kısacası, yaygın Aile Diş Hekimliği uygulaması bulunmaması, ağız ve diş sağlığı bilincinin yeterince yerleşmemiş olması, yetersiz diş hekimi sayısı ve diş hekimliği uygulamalarının yarıdan fazlasının özel statüde olması, halkın, ağız ve diş sağlığı uygulamalarına

• erişememesine neden olmaktadır.

Koruyucu diş hekimliği uygulamalarında diş hekimlerine yardımcı olan, hasta muayenesinde, uygulanan tedavilerde, kullanılan sarf malzemelerinin temininde, diş ünitelerinin hazırlanması, yüzey dezenfeksiyonu ve sterilizasyonunda, tüm işlem boyunca destek sürecinde önemli rol sahibi olan, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerleri, Aile Diş Hekimliği uygulamasının kusursuz sürdürülebilmesi ve koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin düzgün bir şekilde yürütülebilmesi için çok önemli bir Sağlık Meslek Grubudur. Ayrıca, ekipman ve teknoloji ağırlıklı bir konu olan Diş Hekimliğinde, bu cihazların kontrolleri, temizliği ve kalibrasyonu büyük önem taşımakta ve bu konuda donanımlı olan Diş Protez Teknikerleri, yaşlanan nüfusun artan protez ihtiyacının karşılanması açısından da değerli bir meslek grubudur. Diş hekimlerinin nitelikli bir hasta/hekim ilişkisi kurabilmeleri için, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerleri'nin ve Diş Protez Teknikerleri'nin nitelik ve nicelik olarak yeterlilikleri büyük önem taşımaktadır. Bu kapsamda, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerlerinin ve Diş Protez Teknikerleri'nin, liyakat temelinde, doğru bir planlama ile istihdamlarının ve atamalarının sağlanması gerekmektedir.

Bu çerçevede;

SORU 1- Ocak 2024 tarihi itibarıyla atama bekleyen Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri sayısı nedir?

SORU 2- Ocak 2024 tarihi itibarıyla atama bekleyen Diş Protez Teknikeri sayısı nedir? SORU 3- 2024 yılının ilk çeyreğini kapsayacak biçimde, Bakanlığınız tarafından Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri ve Diş Protezi Teknikeri atamalarının yapılması planlanmakta mıdır, tam olarak her iki grup için kaç kişinin ataması gerçekleştirilecektir?

SORU 4- 2022 yılında Eskişehir, Karabük ve Kırşehir'de pilot uygulaması başlatılan Aile Diş Hekimliği modeli kaç ilde daha hayata geçirilecektir? Bu konuda 2024 yılı için öngörülen yeni il sayısı nedir?

SORU 5- Pilot uygulama olarak başlatılan Aile Diş Hekimliği modelinin, sadece Diş Hekimleri için değil, Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerleri'nin ve Diş Protez Teknikerleri'nin " de istihdamına katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Bakanlığınız tarafından bu konuda bir çalışma yürütülmekte midir?

SORU 6- Aile Diş Hekimliği sistemini uygulamaya koymadan önce, Diş Hekimi başına düşen Ağız ve Diş Sağlığı Teknikeri ve Diş Protez Teknikeri için bir planlama yapılacak mıdır? Bunun için, Uluslararası göstergeler kullanılacak mıdır?

CEVAPLAR:

Bakanlığımızca pilot uygulaması başlatılan aile diş hekimliği modeli; tüm dünyadaki örnekler incelenerek yapılan değerlendirme sonucunda, ülkemizde güçlü bir şekilde devam etmekte olan tedavi edici ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin "aile diş hekimliği modeli" ile genişletilmesi ve koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin de mevcut sisteme entegrasyonu planlanarak başlanılmış olup aile diş hekimliği modeli uygulama kapsamının genişletilerek devam edilmesi hususunda çalışmalarımız devam etmektedir.

Bakanlığımız insan kaynakları planlaması, ilgili kurumlarca Bakanlığımıza verilen kadro/pozisyon sayısına göre, sağlık hizmetlerinde maksimum faydayı sağlayacak şekilde yapılmaktadır. Kadroya ve/veya pozisyona yerleştirme işlemleri, adayın Kamu Personeli Seçme Sınavı (KPSS) puanına göre tercihleri doğrultusunda Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından merkezi olarak yapılmaktadır.

2024 yılı için ve önümüzdeki dönemlerde KPSS ile yapılacak sağlık personeli alımlarında ağız ve diş sağlığı teknikerliği ile diş protez teknikerliği bölümü mezunlarından personel istihdamı planlama çalışmalarımız ihtiyaç ve talepler göz önünde bulundurularak sürdürülmektedir.

Konuya gösterilen ilgiye teşekkür ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Aylin Yaman (CHP, Ankara). “Ağız ve diş sağlığı teknikeri ile diş protez teknikeri istihdamına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8238, 10 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8238-agiz-ve-dis-sagligi-teknikeri-ile-dis-protez-teknikeri-istihdamina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f4f4aba4-95ea-42c5-bf88-018cfca29ac7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
