# MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ve gerçekleşen iş kazalarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/8459
- **Veren:** Saliha Sera Kadıgil (TİP, İstanbul)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 15 Ocak 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 266 gün sonra, 7 Ekim 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/25d0e279-37f6-4973-981f-018d113f2469
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8459-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-ve-gerceklesen-is-kazalarina-iliskin

> Saliha Sera Kadıgil (TİP), 15 Ocak 2024 tarihinde 7/8459 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 266 gün sonra, 7 Ekim 2024).

## Önerge metni

Aşağıda sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.

Saliha Sera Kadıgil

İstanbul Büyükçekmece'de çalıştırıldığı Özkanlar Metalde kafası sac büküm makinesine sıkışan 14 yaşındaki Arda Tombul ağır yaralandı. Kafası sıkıştığı yerde 16 dakika boyunca kurtarılmayı bekleyen öğrenci günlerdir yoğun bakımda yaşam mücadelesi veriyor.

Basına ve kamuoyuna yansıyan bilgilere göre; 9 Ocak Salı günü öğle saatlerinde sac büküm makinesinde çalıştırılan Arda Tombul'un bir ara makinenin başında yalnız bırakıldığı, farkında olmadan ayağı makinenin çalıştırma pedalına çarpınca makinenin, Arda Tombul'un kafasını sıkıştırdığı belirtildi.

Daha önce verdiğimiz ve pek çok sorusu yanıtsız kalan önergemizde de konu ettiğimiz üzere; Geçtiğimiz yıl Manisa'nın Alaşehir ilçesinde, çalıştığı inşaatın 5'inci katından düşen 16 yaşındaki lise öğrencisi Zekai Dikici hayatını kaybetmişti. Alaşehir Sümer Oral Mesleki Eğitim Merkezi Elektrik Tesisatları ve Pano Montörlüğü dalı 11'inci sınıf öğrencisi olan Zekai Dikici'nin haftada bir gün eğitim için okula gittiği, diğer günlerde özel bir işyerinde elektrik tesisat işlerinde ve ayrıca çalışması gereken mesai saatlerinin dışında çalıştığı öğrenildi.

2022 yılında yine MESEM öğrencilerinden biri olan 16 yaşındaki Ali Sait Karpınar Kahramanmaraş Elbistan'da çalışırken seyir halindeki kamyonet kasasından düşerek yaşamını yitirmiştir.

2018 yılında yayımlanan "Mesleki Eğitim Merkezi Öğrencilerinde İş Kazası Sıklığı Ve Etkileyen Etmenler" başlıklı makalede yer alan araştırmaya göre Mesleki Eğitim Merkezi'nde çalışan öğrencilerin iş kazası sıklığı yüzde 18,9 olarak kayıtlara geçmiştir. Aynı makalede çalışmaya başlama yaşı ortalaması 14,9 ve günlük ortalama çalışma süresi 11,1 saat olarak kayıtlara geçmiştir. e Öğrencilerin 9059.3'ü çırak olarak çalıştığı sistemde yüzde 16.2'si sigortasız yüzde 14'ü sigortalı olup olmadığını dahi bilmeden yüzde 87.5 yıllık izin hakkına sahip olmadan çalışmaktadır.

Tüm bu sisteme ilişkin dönemin Milli Eğitim Bakanı Mahmut Özer 2022 yılında meslek liselerinde çırak kalfa sayısını 1 milyonun üzerine çıkardıklarıyla övünmüş ve "Türkiye'nin her noktasında artık özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için çırak, kalfa, usta ile ilgili hiçbir sorun kalmadı" sözleriyle eğitim alması gereken ucuz işgücü olarak sömürüldüğünü ifşa etmiştir.

Öte yandan 29/02/2023 tarihinde Milli Eğtim Bakanlığına yönelttiğimiz soru önergesine 13/11/2023 tarihinde verilen yanıtta öğrencilerin hayatlarına mal olan iş cinayetleriyle ilgili; "İş kazaları kapsamında işletmelere bir yaptırım uygulama yetki ve görevi bulunmamaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Saliha Sera Kadıgil (TİP, İstanbul). “MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ve gerçekleşen iş kazalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8459, 15 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8459-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-ve-gerceklesen-is-kazalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/25d0e279-37f6-4973-981f-018d113f2469

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.