# Diyarbakır'ı Muş'a bağlayacak viyadüğün yapımı esnasında zarar gören tarihi köprüye ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/8809
- **Veren:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mehmet Özhaseki)
- **Veriliş tarihi:** 19 Ocak 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 229 gün sonra, 4 Eylül 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/cdcf8dd9-1c9c-4099-ac03-018d3007ac40
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8809-diyarbakir-i-mus-a-baglayacak-viyadugun-yapimi-esnasinda-zarar-goren-tarihi-kopruye-iliski

> Serhat Eren (DEM Parti), 19 Ocak 2024 tarihinde 7/8809 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 229 gün sonra, 4 Eylül 2024).

## Önerge metni

HALKLARIN EŞİTLİK VE DEMOKRASİ PARTİSİ GRUP BAŞKANLIĞI l Sayı . AS.3.k. vrsaya Tarih AŞA 2. Y

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri geyeğinc yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Diyarbakır Milletvekili Diyarbakır'ın Silvan, Hazro, Lice ilçelerini Kulp ilçesinden Muş'a bağlayacak olan 700 metrelik viyadük yapımı için kullanılan dinamitler nedeniyle 2'inci Abdülhamit döneminde yapılan tarihi Taşköprü ciddi şekilde zarar görmüştür. Viyadük yapımı için patlatılan dinamitler sonucu kopan kaya ve taş parçaları köprünün üzerine düşmüş ve köprünün bir bölümünde ve ayaklarında çökmelere neden olmuştur. Sarım çayı üzerinde bulunan ve Kulp ilçesi ile Silvan ilçesine birbirine bağlayan Taş Köprü, adını aldığı Taşköprü köyünün kuzeyinde bulunan kayalıklardan kesilen özel biçimli taşlardan yapılmıştır. Çevresinde eski Ermeni yerleşim yerlerine ait kalıntılar bulunan ve mağara devri izlerine rastlanan bölge dünya mirası olabilecek kadar zengin bir ekosisteme, kültürel bir yapıya ve tarihsel bir geçmişe sahiptir. Bu bölgede yapılacak çalışmaların da aynı titizlikte ve hassasiyette yürütülmesi gerekmektedir. Bölgede dinamit ile yapılan çalışmaların bu kültürel yapıya çok ciddi zarar verdiği görülmektedir. Patlamalar sonucunda köprü ulaşıma kapatılırken, Taşköprü Mahallesi Muhtarı Kazım Aydın, konuya ilişkin basın mensuplarına "Köprünün bir kısmı bugün viyadük çalışması için dinamit patlatılması sonucu hasar gördü. Köprümüz hasar gördüğü için ulaşıma kapatıldı. Geçtiğimiz aylarda da köyümde birkaç ev bu şekilde dinamit patlatılması sonucu zarar gördüğü için vatandaşlarımız mağdur edildiklerini belirterek dilekçe verip şikayetçi oldular" dedi.

Bu bağlamda;

I- Silvan, Hazro, Lice ilçelerini Kulp ilçesinden Muş'a bağlayacak olan 700 metrelik viyadük yapımı için kullanılan dinamitlerin çevresel etkileri bakımından yarattığı yıkımın sorumlusu kimdir?

2- Dinamit patlatımı sırasında neden gereken önlemler alınmamıştır?

3- Çok zengin bir ekosisteme, kültürel bir yapıya ve tarihsel geçmişe sahip bölgede dinamit kullanılması kararı kim ve kimler tarafından verilmiştir?

4- Tarihi köprünün ciddi şekilde zarar görmesine neden olan kişi ve kurumlar hakkında soruşturma başlatacak mısınız?

5- Viyadük yapımı için şu ana kadar bölgede kaç dinamit patlatılmıştır?

6- Viyadük yapımı için patlatılan dinamitler nedeniyle Taşköprü Mahallesinde evi zarar gören kaç yurttaş vardır? Bu yurttaşların ilgili kurumlara verdikleri dilekçelere ilişkin şu ana kadar ne işlem yapılmıştır?

7- Yurttaşların yaşadıkları mağduriyeti gidermek amacıyla bir girişiminiz olacak mıdır?

8- Tarihi Taş Köprünün zarar gören bölümlerinin aslına uygun onarılması için hangi çalışmalar yapılmaktadır?

## Bakanlığın cevabı

İLİŞKİN SORULAR VE CEVABI

SORULAR

1. Silvan, Hazro, Lice ilçelerini Kulp ilçesinden Muş'a bağlayacak olan 700 metrelik viyadük yapımı için kullanılan dinamitlerin çevresel etkileri bakımından yarattığı yıkımın sorumlusu kimdir?

2. Dinamit patlatımı sırasında neden gereken önlemler alınmamıştır?

3. Çok zengin bir ekosisteme, kültürel bir yapıya ve tarihsel geçmişe sahip bölgede dinamit kullanılması kararı kim ve kimler tarafından verilmiştir?

4. Tarihi köprünün ciddi şekilde zarar görmesine neden olan kişi ve kurumlar hakkında soruşturma başlatacak mısınız?

5. Viyadük yapımı için şu ana kadar bölgede kaç dinamit patlatılmıştır?

6. Viyadük yapımı için patlatılan dinamitler nedeniyle Taşköprü Mahallesinde evi zarar gören kaç yurttaş vardır? Bu yurttaşların ilgili kurumlara verdikleri dilekçelere ilişkin şu ana kadar ne işlem yapılmıştır?

7. Yurttaşların yaşadıkları mağduriyeti gidermek amacıyla bir girişiminiz olacak mıdır?

8. Tarihi Taş Köprünün zarar gören bölümlerinin aslına uygun onarılması için hangi çalışmalar yapılmaktadır?

CEVAP

"Silvan Barajı Taşköprü Viyadüğü ve Bağlantı Köy Yolları Yapım İşi" faaliyeti 29.07.2022 tarihli ve 31907 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliğinin Ek-1 ve Ek-2 Listelerinde yer almadığından ÇED Yönetmeliğince kapsam dışı olarak değerlendirilmektedir. Yapılan arşiv incelemesinde ise Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğü'nün 24.10.2022 tarihli ve E-37732461 -35396-2022102116430810341 sayılı yazısı ile bahse konu alanda yapılması düşünülen "Silvan Barajı Taşköprü Viyadüğü ve Bağlantı Köy Yolları Yapım İşi" çalışmalarında kullanılacak "Patlayıcı Madde Satın Alma ve Kullanma İzin Belgesine" esas, Diyarbakır Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüzce ÇED kararı kapsamında uygun görülen patlayıcı madde miktarına ilişkin bilgiler istenmiş olup, 25.10.2022 tarih ve 4858604 sayılı yazı ile söz konusu yapım işlerinde kullanılması planlanan patlayıcı madde miktarına ilişkin uzman kişilerce (Çevre, Maden Müh.) hazırlanacak patlayıcı madde ihtiyaç raporunun hazırlanması gerektiği belirtilmiştir.

Önergede yer alan diğer hususlarla ilgili olarak Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan (DSİ Genel Müdürlüğü) bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Diyarbakır'ı Muş'a bağlayacak viyadüğün yapımı esnasında zarar gören tarihi köprüye ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8809, 19 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8809-diyarbakir-i-mus-a-baglayacak-viyadugun-yapimi-esnasinda-zarar-goren-tarihi-kopruye-iliski (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/cdcf8dd9-1c9c-4099-ac03-018d3007ac40

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
