# Son üç yılda TOKİ'den ev alan kişilerle ilgili çeşitli verilere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/9098 - **Veren:** Hikmet Yalım Halıcı (CHP, Isparta) - **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mehmet Özhaseki) - **Veriliş tarihi:** 26 Ocak 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 320 gün sonra, 11 Aralık 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/cd6cbc7a-939e-45d9-b34f-018d54a48cf2 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9098-son-uc-yilda-toki-den-ev-alan-kisilerle-ilgili-cesitli-verilere-iliskin > Hikmet Yalım Halıcı (CHP), 26 Ocak 2024 tarihinde 7/9098 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 320 gün sonra, 11 Aralık 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını, Anayasanın 98 ve İçtüzüğün 96, Maddeleri gereğince arz ederim. Barınma sorunu şu anda en büyük sosyal ve toplumsal krizlerin başında gelmektedir. Türk Vatandaşları çok büyük bir konut ve barınma sorunu ile karşı karşıyadır. Basına ve kamuoyuna yansıyan haberlerde görüleceği üzere bazı vatandaşlar evsiz kalmış; bazı emekli yurttaşlarımız kira dahi ödeyemedikleri için sokağa atılmışlardır. Yine aynı şekilde, konut krizi ve artan kira anlaşmazlıkları nedeniyle ev sahibi ve kiracılar arasında gerginlikler yaşanmakta; bazılarında ise yaralanma ve ölümle sonuçlanan vakalar ortaya çıkmaktadır. Bu artan vahim tabloya rağmen iktidar partisi ülkeye durmadan sığınmacı, geçici sığınmacı ve göçmen almaya devam etmekte ve onlara konut satın alma yolu başta olmak üzere çeşitli şekillerde Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlıkları vermektedir. Basına yansıyan ve tarafımıza gelen iddialara göre, TOKİ kuralarında şehit yakınları, gazilerimiz, emekli ve yoksul vatandaşlarımıza ev çıkmazken Suriyeliler başta olmak üzere sonradan vatandaş olmuş veya oturma izni olan sığınmacı ve göçmenlere ev çıktığı ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda; I - Başvuru şartı olarak Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı isteyen ve sadece | yıllık ikametgahın yeterli olduğunu söyleyen TOKİ'nin kuralarında yer alan Suriyeliler bu evleri nasıl almışlardır? Bir yıllık ikametgahı olmamasına rağmen şu ana kadar kaç kişi TOKİ'den ev almıştır? Bunlar nerelerdedir? 2 — Önergenin yanıtlandığı tarih baz alınarak; Suriyeliler başta olmak üzere son 3 yılda TOKİ'den ev alan sığınmacı, göçmen ve mülteci sayısı kaçtır? Hangi ilde kaç TOKİ evi alınmıştır? Bahsi geçen kişilerin uyrukları nerelerdir? 3 —Son 3 yılda, sonradan Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşı olmuş kişilerden kaçı TOKİ'den ev almıştır? İllere göre bunların dağılımı nedir? 4 — Son 3 yılda; TOKİ'den ev almak için başvuran şehit yakını ve gazi sayısı kaçtır? Bunların kaçı ev alabilmiş, kaçı alamamıştır? İllere göre bunların dağılımı nedir? 5 —Son 3 yılda; TOKİ'den ev almak için başvuruda bulunan ancak alamayan Türkiye doğumlu Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlarının sayısı kaçtır? ## Bakanlığın cevabı İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR SORULAR Barınma sorunu şu anda en büyük sosyal ve toplumsal krizlerin başında gelmektedir. Türk Vatandaşları çok büyük bir konut ve barınma sorunu ile karşı karşıyadır. Basına ve kamuoyuna yansıyan haberlerde görüleceği üzere bazı vatandaşlar evsiz kalmış; bazı emekli yurttaşlarımız kira dahi ödeyemedikleri için sokağa atılmışlardır. Yine aynı şekilde, konut krizi ve artan kira anlaşmazlıkları nedeniyle ev sahibi ve kiracılar arasında gerginlikler yaşanmakta; bazılarında ise yaralanma ve ölümle sonuçlanan vakalar ortaya çıkmaktadır. Bu artan vahim tabloya rağmen iktidar partisi ülkeye durmadan sığınmacı, geçici sığınmacı ve göçmen almaya devam etmekte ve onlara konut satın alma yolu başta olmak üzere çeşitli şekillerde Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlıkları vermektedir. Basına yansıyan ve tarafımıza gelen iddialara göre; Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) kuralarında şehit yakınları, gazilerimiz, emekli ve yoksul vatandaşlarımıza ev çıkmazken Suriyeliler başta olmak üzere sonradan vatandaş olmuş veya oturma izni olan sığınmacı ve göçmenlere ev çıktığı ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda; 1. Başvuru şartı olarak Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlığı isteyen ve sadece | yıllık ikametgahın yeterli olduğunu söyleyen Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın (TOKİ) kuralarında yer alan Suriyeliler bu evleri nasıl oalmışlardır? Bir yıllık ikametgahı olmamasına rağmen şu ana kadar kaç kişi TOKİ'den ev almıştır? Bunlar nerelerdedir? 2. Önergenin yanıtlandığı tarih baz alınarak; Suriyeliler başta olmak üzere son 3 yılda TOKİ'den ev alan sığınmacı, göçmen ve mülteci sayısı kaçtır? Hangi ilde kaç TOKİ evi alınmıştır? Bahsi geçen kişilerin uyrukları nerelerdir? 3. Son3 yılda, sonradan Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşı olmuş kişilerden kaçı TOKİ'den ev almıştır? İllere göre bunların dağılımı nedir? 4. Son 3 yılda; TOKİ'den ev almak için başvuran şehit yakını ve gazi sayısı kaçtır? Bunların kaçı ev alabilmiş, kaçı alamamıştır? İllere göre bunların dağılımı nedir? 5. Son 3 yılda; TOKİ'den ev almak için başvuruda bulunan ancak alamayan Türkiye doğumlu Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlarının sayısı kaçtır? CEVAPLAR Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın (TOKİ) konut projelerine başvuru yapabilmek için başvuru sahibinin; T.C. vatandaşı olması ve projenin bulunduğu ilde, il nüfusuna kayıtlı olması veya projenin bulunduğu ilde, başvuru döneminden geriye doğru | yıldan az olmamak koşulu ile ikamet ediyor olması şartları aranmaktadır. Bu şartları taşımayanların konut sahibi olmaları mümkün olmamaktadır. Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca (TOKİ) 2022 yılında düzenlenen 250.000 Sosyal Konut Projesinde; Şehit Aileleri, Terör, Harp ve Vazife Malulleri ile Gazilere (Kıbrıs, Kore) konut sayısının 90'i kadar kontenjan ayrılmış olup, kontenjan fazlası başvuru olması halinde hak sahipleri kura ile belirlenmiştir. Kura sonucu bu kategoriden hak sahibi olamayan başvuru sahipleri diğer alıcılar kategorisindeki başvuru sahipleri ile birlikte kuraya tabi tutulmuştur. Projeye başvuran şehit yakını ve gazi sayısı 7.433 adet olup, bunların 5.721 adedi hak sahibi olmuştur. --- **Kaynak gösterme:** Hikmet Yalım Halıcı (CHP, Isparta). “Son üç yılda TOKİ'den ev alan kişilerle ilgili çeşitli verilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/9098, 26 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9098-son-uc-yilda-toki-den-ev-alan-kisilerle-ilgili-cesitli-verilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/cd6cbc7a-939e-45d9-b34f-018d54a48cf2 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.