# MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ve yaşanan iş kazalarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/9190 - **Veren:** Aysu Bankoğlu (CHP, Bartın) - **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin) - **Veriliş tarihi:** 2 Şubat 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 52 gün sonra, 25 Mart 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/bdb0d135-4e62-4889-a2d7-018d69e95278 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9190-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-ve-yasanan-is-kazalarina-iliskin > Aysu Bankoğlu (CHP), 2 Şubat 2024 tarihinde 7/9190 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 52 gün sonra, 25 Mart 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğini arz ederim. Aysu BANKOĞLU © Bartın Milletvekili Arda Tonbul ve Erol Can Yavuz, 2024 yılı Ocak ayında MESEM kapsamında staj gördüğü işyerlerinde hayatını kaybetmişlerdir. MESEM'de yaşanan ölümler kamuoyunda çocuk işçiliğine ilişkin tartışmalara neden olmaktadır. Bu çerçeveden hareketle; 1. Mesleki eğitim merkezlerine (MESEM) ilişkin çalışmalar kapsamında ticari işletmelerde aktif olarak "eğitim" alan öğrenci sayısı ne kadardır? MESEM'e kayıtlı ve 18 yaş altında olan öğrenci sayısı kaçtır? 2. Bakanlığınızın MESEM kapsamında protokol imzaladığı ticari işletmeler hangileridir? Yapılan protokollerde öğrenciler aylık ne kadar ücret almaktadır? Çalışma usul ve esasları hangi kriterlere göre belirlenmiştir? 3. Bakanlığınızın ilgili ticari işletmelerle yaptığı protokollerde öğrencilere ödenecek ücretlerin iş yeri tarafından değil, İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacağı iddiası doğru mudur? 4. Mesleki eğitim merkezleri ne sıklıkla denetlenmektedir? Denetim olmasına rağmen iş cinayeti yaşanmasının gerekçeleri nelerdir? Bahsi geçen ölümler sonrası Bakanlığınızda herhangi bir istifa veya görevden alma olmuş mudur? 3. Bakanlığınıza MESEM kapsamında yer alan iş yerlerinde bugüne kadar kaç ölümlü kaza veya yaralanma olayı bildirilmiştir? İş kazası veya meslek hastalığı yaşayan öğrencilere Bakanlığınız tarafından herhangi bir destek sunulmakta mıdır? 6. İş cinayeti yaşanan eğitim merkezlerine iş yerlerine ne gibi cezai yaptırımlar uygulanmaktadır? ## Bakanlığın cevabı İlgi o: a) 08.02.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1375660 sayılı yazınız. b) 13.02.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1378076 sayılı yazınız. Bakanlığımıza İlgi (a-b)'de kayıtlı yazıyla iletilen Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİLOĞLU'nun 7/9176, Erzurum Milletvekili Meral DANIŞ BEŞTAŞ"ın 7/9178, İstanbul Milletvekili Özgül SAKİ'nin 7/9180, Tekirdağ Milletvekili Cem AVŞAR"'ın 7/9185, Bartın Milletvekili Aysu BANKOĞLU'nun 7/9190 ve Diyarbakır Milletvekili M.Sezgin TANRIKULU"nun 7/9358 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur. Elektronik Ağ : www.meb.gov.tr MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 6k 73 Strateji Geliştirme Başkanlığı SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ Bakanlığımız ile mesleki eğitimin paydaşı olan kamu ve özel sektör kuruluşları arasında mesleki eğitim ile sektör iş birliğini geliştirmek, mezunların istihdam imkanları başta olmak üzere, öğretim programı geliştirme, öğretmen eğitimi, staj ve iş başı eğitim imkanlarının artırılması konularını kapsayan protokoller yapılmaktadır. Mesleki eğitim merkezilerine kayıtlı öğrencilerin işletmelerde mesleki eğitim sürecine ilişkin usul ve esaslar 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ile Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda; işletme, okul ve öğrenci arasında imzalanan İşletmede Mesleki Eğitim/Staj Sözleşmesi ile düzenlenmektedir. İşletmelerde mesleki eğitim alan öğrencilerin ücret ve sosyal güvenlik haklarına ilişkin hususlar 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun "Ücret ve Sosyal Güvenlik" başlıklı 25'inci ve geçici 12'nci maddelerinde düzenlenmektedir. Mesleki eğitim merkezi programı dışındaki okul ve kurumlarda öğrenim gören öğrencilere ödenebilecek en az ücretin; yirmiden az personel çalıştıran işletmeler için üçte ikisi, yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işletmeler için üçte biri, mesleki eğitim merkezi programına devam eden öğrencilere ödenebilecek en az ücretin ise tamamı 25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı: İşsizlik Sigortası Kanununun "Fonun kuruluşu, yönetimi denetimi, gelirleri, giderleri ile mal ve alacaklarının tabi olacağı hükümler" başlıklı 53'üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (B) bendinin (h) alt bendinde belirtilen şekilde devlet katkısı olarak ödenmektedir. Bu doğrultuda mesleki eğitim merkezi öğrencilerine işletmeler tarafından 9, 10 ve 11'inci sınıflarda asgari ücretin 7030'u 12'nci sınıf öğrencilerine ise asgari ücretin 9050'si kadar ücret ödenmekte ve ödenen ücretler 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun geçici 12'nci maddesi uyarınca devlet katkısı işletmelere geri ödenmektedir. 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun "Denetleme ve ceza" başlıklı 41'inci maddesinin birinci fıkrasında; "Bu Kanun hükümlerine göre Bakanlığa bağlı eğitim kurumlarının dışında kamu ve özel kurum ve kuruluşlarında yapılan aday çırak, çırak ve kalfaların eğitimi ile işletmelerde yapılan mesleki eğitim, öğrencilerin bu eğitiminden sorumlu işletmelerin bağlı olduğu oda veya birliklerin temsilcilerinin katılımı ile Bakanlıkça; iş ortamı, sosyal güvenlik, iş güvenliği ve sağlık şartları bakımından ise Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca denetlenir. Denetimle ilgili raporlar valiliğe verilir. Raporlarda belirtilen hususlar valilikçe değerlendirilir ve gereği yapılır." hükmü yer almaktadır. 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ve Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği hükümlerine göre öğrencilere mesleki eğitim yaptırmak için işyerinde usta öğretici bulunması şarttır. Öğrenciler, usta öğretici gözetiminde ve bir program dâhilinde işletmede beceri eğitimi alırlar. Öğrencilerin işletmede aldıkları beceri eğitimleri, Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Koordinatör öğretmen görevlendirilmesi" başlıklı 88'inci maddesi kapsamında görevlendirilen koordinatör öğretmenler tarafından düzenli olarak kontrol edilmektedir. Bakanlığımızca, 81 İl Valiliğine gönderilen 02.02.2024 tarihli 95718711 sayılı Genelge (2024/36) ile okullarda ve işletmelerdeki iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin arttırılması, iş yerlerinin beceri eğitimi için öğrenci göndermeye uygun olup olmadığının ilgili komisyonlar tarafından yeniden kontrol edilmesi ve uygun şartları sağlamayan iş yerlerine beceri eğitimi için öğrenci gönderilmemesi talimatı verilmiştir. İş kazası yaşanan işletmelere yönelik cezai yaptırımlar konusunda 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile ilgili diğer mevzuat hükümleri çerçevesinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca ve yargı organlarınca yürütülmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Aysu Bankoğlu (CHP, Bartın). “MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ve yaşanan iş kazalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/9190, 2 Şubat 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9190-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-ve-yasanan-is-kazalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/bdb0d135-4e62-4889-a2d7-018d69e95278 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.