# Anavarza Antik Kenti'ndeki kazılarda ortaya çıkan tarihi eserlerin akıbetine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/9910 - **Veren:** Orhan Sümer (CHP, Adana) - **Muhatap:** Kültür ve Turizm Bakanlığı (Mehmet Nuri Ersoy) - **Veriliş tarihi:** 26 Şubat 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 176 gün sonra, 20 Ağustos 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2aae7381-9b0e-45fe-8103-018de57acc62 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9910-anavarza-antik-kenti-ndeki-kazilarda-ortaya-cikan-tarihi-eserlerin-akibetine-iliskin > Orhan Sümer (CHP), 26 Şubat 2024 tarihinde 7/9910 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 176 gün sonra, 20 Ağustos 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki yazılı sorularımın Anayasa'nın 98 ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İç Tüzüğünün 96. Maddesi gereğince Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri Ersoy tarafından yazılı olarak yanıtlanması konusunda gereğini arz ederim. Oran Sümer Adana Milletvekili Helenistik, Roma, Bizans, Sasani ve Osmanlı dönemlerine ait kültür izlerini taşıyan, UNESCO Dünya Miras Geçici Listesi'nde yer alan, Adana'nın Kozan ilçesinde yaklaşık 2 bin yıllık olduğu düşünülen Anavarza Antik Kenti'ndeki kazıları tamamlanmış olsa da zaman zaman devam ediyor. Tarihte "Yenilmez Şehir" adıyla tanınan, sütunlu caddesinin yanı sıra görkemli taç kapısı ve surlarıyla dikkati çeken, 2 bin yıllık geçmişi olduğu düşünülen Anavarza Antik Kenti'nde bu yılki kazılarda bulunan taş balta öne çıktı. Kalkolitik Dönem'e ait olduğu belirlenen taş baltanın, dinsel törenler ve ritüellerde kullanıldığının değerlendirildiği belirtildi. Yine 2023 Eylül ayı içerisinde yapılan bir kazıda bir küp içerisinde es dönemlere ait hazinenin bulunduğu, durumun jandarma tarafından kayıt altına alınarak, Adana Müzesine gönderildiği kamuoyunda konuşulan bir konuydu. Bu bağlamda; 1. Anavarza antik kentinde bugüne kadar çıkarılan tarihi eser değeri taşıyan bulguların listesi nedir? 2. Kamuoyunda bahsi geçtiği gibi hazine bulunduğu iddiaları doğru mudur? İddialar doğru ise yetkili makamlar neden bir açıklama yapmamıştır? 3. Bugüne kadar çıkarılan eserlerin tamamı Adana Müzelerinde mi sergilenmektedir? Anavarza"da bulunup başka yerlerde sergilenen eserler var mıdır? 4. Hazine ve gömü arayıcılarının bölgeye olan yoğun ilgisi bilinmektedir. Bakanlığınız konuyla ilgili usulsüz durumları engellemek için hangi tedbirleri almıştır? ## Bakanlığın cevabı Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü)'ca; Anavarza Antik Kenti'nde bugüne kadar çıkarılan tarihi eser değeri taşıyan buluntular aşağıdaki tabloda yer almaktadır. ANAVARZA KAZI BULUNTULARI LİSTESİ KAZI BULUNTUSU ESER SAYISI ZI YILI KA (Envanterlik-Etütlük) 2014 | 23 2015 |21 2017 | 3 heykel 2021 | 53 |. 2022 | 184 Anavarza Yeniden Doğuyor Projesi 48 . (2022-2023 yılı) (13 kalem de 20 eser ile 4.993 sikke buluntusu olmak üzere 2023 toplam 5.013 eser restorasyon ve konservasyon yapılmak üzere Genel Müdürlük Makam Onayı ile Gaziantep Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvar Müdürlüğüne teslim edilmiştir. ) Toplam Eser Sayısı | 5.377 Anavarza Antik Kenti'nde Adana Müze Müdürlüğü başkanlığında sütunlu caddede gerçekleştirilen kazı çalışmaları sırasında bir eser grubu ortaya çıkarılmıştır. Söz konusu eserlerin Müze Müdürlüğü ve İlçe Jandarma Komutanlığı görevlileri eşliğinde Adana Müze Müdürlüğüne sevki sağlanmıştır. Anılan eserlerin, uzman personelin önerileri gereğince, restorasyona ve konservasyona gereksinimi olması sebebiyle Gaziantep Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarına güvenlik görevlileri refakatinde detaylı restorasyon ve konservasyon çalışmalarının yapılabilmesi için nakli gerçekleştirilmiştir. Eserlerin restorasyon ve konservasyon işlemlerinin tamamlanmasını müteakip eserlerle ilgili gerekli açıklamalar yapılacak ve eserler Adana Müze Müdürlüğünde sergilenecektir. Anavarza Antik Kenti'nde yapılan kazı çalışmalarında 2013-2023 yılları arasında ortaya çıkarılan 5.377 kültür varlığının tamamı Adana Müzesi Müdürlüğüne • getirilerek Müze Müdürlüğünce kayıt altına alınmıştır. 5.377 eserden restorasyonu, konservasyonu ve belgelenme işlemi sonuçlanan 3'ü heykel olmak üzere toplam 41 eser Adana Müzesi teşhir çalışmaları tamamlanarak ziyaretçilerimizin beğenisine sunulmuştur. 2023 yılı kazı çalışmasında ortaya çıkarılarak restorasyon ve konservasyon ihtiyacı olduğu tespit edilen 5.013 eser ihtiyaç duyulan uygulamaların gerçekleştirilebilmesi amacıyla Gaziantep Restorasyon 've Konservasyon Bölge Laboratuvarı Müdürlüğüne nakledilmiş olup çalışmaların tamamlanmasının ardından Adana Müzesi Müdürlüğüne iade edilecektir. Gaziantep Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı Müdürlüğünde çalışmaları devam eden 5.013 eser, Adana Müzesi teşhirinde yer alan 41 eser haricinde 323 eserin ise Adana Müzesi Müdürlüğü eser depolarında muhafazası sağlanmaktadır. Eserlerin diğer müzelere devri hiçbir şekilde yapılmamıştır. Anavarza Antik Kenti'nde kaçak kazı ve izinsiz uygulamaların önlenmesine yönelik güvenlik kuvvetleri ile sürekli iş birliği ve koordinasyonun yanında Antik .--. Kent'te Bakanlığımız tarafından güneş panelli Solar Aydınlatma ve Solar Kamera Sistemlerinin kurulumu sağlanmış olup alanın dijital ortamda Müze Müdürlüğünce takibi yapılmaktadır. Kendilerini masum bir eylem içerisindeymiş gibi gösteren ve hazine veya gömü arayıcısı gibi tabirler kullananlar ülke mirasının kaçak kazılarla tahrip edilmesine yol açmakta olup bu neviden eylemler, 2863 sayılı Kanun'a muhalefet teşkil ettiği için cezai müeyyide gerektiren hallerden sayılmıştır. Nitekim bahsedilen eylemlerle ile geçirilen buluntular aslında kültür varlığı olup anılan Kanun ile korunmaktadır. Bununla birlikte, Bakanlığımızca sadece Anavarza Antik Kentinde değil kaçak kazılar ve izinsiz define araştırmalarına karşı ülke genelinde tüm paydaşlarımızla eşgüdüm ve iş birliği halinde hareket edilerek çok yönlü çalışmalar yürütülmektedir. Mehmet Nuri ERSOY Bakan --- **Kaynak gösterme:** Orhan Sümer (CHP, Adana). “Anavarza Antik Kenti'ndeki kazılarda ortaya çıkan tarihi eserlerin akıbetine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/9910, 26 Şubat 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9910-anavarza-antik-kenti-ndeki-kazilarda-ortaya-cikan-tarihi-eserlerin-akibetine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2aae7381-9b0e-45fe-8103-018de57acc62 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.