İYİ Parti Grubu önerisi münasebetiyle

HDP GRUBU ADINA MAHMUT CELADET GAYDALI (Bitlis)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Değerli milletvekilleri, İYİ PARTİ’nin vermiş olduğu grup önerisi üzerine söz almış bulunmaktayım, hepinizi saygıyla selamlarım.

Değerli milletvekilleri, bütçeye yük olmayacağı tezi üzerinden tanıtımı yapılan, “Cebimizden 5 kuruş çıkmadan yaptık.” diyerek lanse edilen kamu-özel iş birliği projelerinin ülkenin bütçesine, emekçiye, yoksula olağanüstü bir yük getirdiği artık tüm kamuoyu tarafından bilinmektedir. Bu projelerde işletici firmalarla yapılan sözleşmelerde kâr garanti taahhütlerinde bulunuluyor. Bu taahhütler tutturulmazsa devlet aradaki farkı firmalara döviz bazında ödüyor, yani yurttaşlar kullanmadıkları köprüler, tüneller, havalimanlarına milyarlarca lira ödemek zorunda kalıyor, kullananlar da son derece yüksek ücretler ödemek durumunda kalıyor. 2019 yılında 9,8 milyar lira ayrılan kamu-özel iş birliği projeleri için 2020 yılı bütçesine konulan ödenek 2’ye katlayarak 18,9 milyar TL olmuştur. En yüksek pay ayrılan bakanlıklardan birisi de Ulaştırma Bakanlığı. Bu projeler için ayrılan toplam 18,9 milyar TL’nin 8,3 milyar TL’si ulaştırma projeleri için ayrılmıştır. Ancak yükümlülükler ve döviz bazlı ödeme anlaşmaları nedeniyle ayrılacak ödeneklerin 20 milyar lirayı aşacağı öngörülmektedir. Bu ödemeleri düzgün bir şekilde takip etmek neredeyse imkânsız. Birçok başka alanda olduğu gibi burada da şeffaf davranılmıyor. Sayıştay raporlarında bu projelerde belirlenen garanti sebepleriyle uğranan zararın miktarına dair hiçbir veri yer almıyor. Milyarlarca dolarlık zarar Türkiye Büyük Millet Meclisinden ve kamuoyundan saklanıyor. Bu projelerle ilgili harcamalar kamu finansal tablolarından kaçırılıyor. Yapılan harcamalara ilişkin veriler ticari sır olduğu gerekçesiyle Sayıştaya verilmiyor. Bu projelerin yüzde 80’inden fazlası yandaş 8 şirketin elinde. Özellikle kamuoyu tarafından iyi bilinen 5’li müteahhitler grubu en çok bilinenlerdir ve Dünya Bankası, yayınladığı raporda, bu 5 müteahhit şirketin dünyada en büyük hazine garantisi almış şirketler olduğunu açıkladı. Eski Ulaştırma Bakanının övünerek bahsettiği bu şirketler aslında topluma kambur olmuş, kamu-özel işbirliği projelerinde imzası bulunan şirketlerdir. Hodri meydan! Eğer bu projelere bu kadar güveniyorsanız bu önergeye “evet” dersiniz. Bakalım kamu-özel işbirliği vatandaşa mı yoksa yandaşa mı hizmet ediyor?

Özet olarak, kamu-özel işbirliği projeleri kârının müteahhide, zararının ise kamuya yüklendiği projelerdir.

Teşekkür ediyorum, hepinize saygılar sunuyorum. (HDP sıralarından alkışlar)