Şehir hastanelerinin bütçe üzerindeki etkilerinin araştırılarak yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Sayıştay raporlarının son 3 yıldaki ortak tespiti, şehir hastanelerinin muhasebe işlemlerinin mevzuata uygun olmadığı ve devamlı surette kamunun zarar ettiğidir. Sağlık Bakanlığı'nın 2023 yılında şehir hastaneleri için ayırdığı tutar bütçenin büyük kısmını yutmuştur. Bu amaçla Türkiye'deki şehir hastaneleri için verilen garantilere ve ana sözleşme metninde yer alan diğer hususlara bakmak faydalı olacaktır. Buradan hareketle; Türkiye'de şehir hastanelerine garanti verildiğini ve sözleşme metninde yer alan hususların bazılarına

ICBC Çin Bankası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'nda yer alan bilgilerden ulaşıyoruz.

ICBC Çin Bankası, Türkiye'deki Kamu-Özel-İşbirliği (KÖİ) ile inşa edilen şehir hastanelerine Sağlık Bakanlığı'nın hacme dayalı hizmet ödemelerinin yüzde 70'ini garanti ettiğini, enflasyon ve kur farkına karşı koruma sağlandığını, borç verenlerin Sağlık Bakanlığı ile doğrudan anlaşmalı olduğunu, Kanun değişikliğine karşı 25 yıl koruma sağlandığını, sermaye harcaması (CAPEX) için KDV muafiyeti verildiğini, uyuşmazlık çözümü için ICC Uluslararası Tahkim mahkemelerinin geçerli olduğunu, ortalama imtiyaz süresi yatırım dönemi 3 yıl, operasyon dönemi 25 yıl olmak üzere toplam sürenin 28 yıl olduğunu, ödemelerin yıllık olarak enflasyona göre ayarlandığını, enflasyon ve devalüasyona göre üç ayda bir koruma sağlandığını ve Sağlık Bakanlığı garantili olduğunu açıklamıştır. ICBC Çin Bankası'nda olduğu gibi Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası da Türkiye'den gizlenen Kamu-Özel-İşbirliği (KÖİ) ile inşa edilen şehir hastanelerinin ana sözleşmesinde yer alan bazı noktalara değinerek; Müsaitlik ödemelerinin idarenin garantisi altında olduğunu, görüntüleme, laboratuvar, sterilizasyon ve dezenfeksiyon, rehabilitasyon, atık, keten ve çamaşırhane ve catering hizmetlerinde yüzde 70 garanti verildiğini, 180 günden fazla sürede bitirilemeyen işlerin askıya alınması gerektiğini açıklamıştır. Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'nda yer alan bilgilerde özellikle 180 günden fazla sürede bitirilemeyen işlerin askıya alınacağı yani fesih hakkının olduğu belirtilse de bugün itibariyle Türkiye'de birçok Şehir hastanelerin inşaatları uzun yıllardır bitirilememesine rağmen bu haktan yararlanılmamış ve kamu zarara uğratılmıştır.

Türkiye'den gizlenen şehir hastanelerinin sözleşmelerine yukarıda görüleceği üzere kredi veren bankaların web sitelerinden ulaşılmaktadır. Burada verilen imtiyazlar Türkiye'nin 28 yılını ipotek altına aldığı gibi hazineyi de zarara uğratıp ülkemizi Türk mahkemelerinde değil uluslararası tahkim mahkemelerinde yani İngiltere'de, İsviçre'de yargılamaya varıncaya kadar imtiyazlar içermektedir.

Şehir hastanelerine karşı olmamakla birlikte; Türkiye'nin Kamu- Özel-İşbirliği (KÖİ) kapsamında inşa edilen şehir hastanelerini yapan yatırımcılara tanınan imtiyazlara ve Türkiye'nin hazinesinin ve geleceğinin ipotek altına alınmasına sessiz kalınması mümkün değildir. Sağlık Bakanı muhtelif defalar şehir hastanelerine garanti verilmediğini ve hiçbir hizmette bu garantilerin söz konusu olmadığını söylemesine karşı hem ICBC Çin Bankası hem de Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası bu garantilerin verildiğini söylemektedir. Yine

2020 Mart ayında başlayan koranavirüs bir mücbir sebep olmasına Ame Keti) hastaneleri sözleşmelerinin fesih bölümünde bu hak korunmasına rağmernyiktin Sr partisi $ ,

A ©/ SAADET|E, sözleşmeleri askıya almamıştır. Yine 180 günden fazla sürede bitirilemeyen hastanelerin yapımını askıya alınmayıp ödeme yapılmaya devam edilmiştir. Yani kamu zarara uğratılmıştır. Asgari ücreti bile enflasyon ve kur farkına karşı koruyamayan iktidar, söz konusu bu hastaneleri yapan şirketler olunca sözleşmeye göre enflasyon ve kur garantisi vermiş durumdadır. Yine en büyük garabet 25 yıl boyunca şehir hastanelerinin sözleşmelerine karşı Kanun değişikliği yapılamamasının garanti edilmiş olmasıdır. Bire bir Sağlık Bakanlığı'nın garantisi altında olan ve başta hasta doluluk oranı, çekilen MR, tomografi, ve laboratuvar testleri olmak üzere verilen hizmetlerde yüzde 70'in üzerinde garanti veren Sağlık Bakanlığı vatandaşa sağlamadığı KDV muafiyetini yine şehir hastanelerini inşa eden şirketler için garanti altına almıştır.

Yukarıda tespit edilen bilgiler ışığında Şehir Hastanelerine verilen garantiler nedeniyle ortaya çıkan kamu zararının tespit edilmesi, şehir hastanelerine ödenen garanti tutarlarının bütçe üzerinde oluşturduğu yükün ortaya çıkarılması ve neler yapılabileceğinin tespiti amacıyla bir Meclis Araştırması açılması büyük önem arz etmektedir.