Aile hekimlerinin yaşadıkları sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

10/2023 dönüştürülmüştür. Esnek ve performansa dayalı ücretlendirme sistemi ile de sağlık emekçilerine yönelik sömürü derinleşmiştir. Aile hekimlerinin, gereğinden fazla hasta ile ilgilenmek zorunda kalması, uzun çalışma saatleri ve yönetimsel iş yükü, iş koşullarının zorlaşmasına sebep olmaktadır. Bu durum, sağlık hizmeti kalitesini de olumsuz yönde etkilemektedir.

Uzun yıllardır koruyucu sağlık anlayışından vazgeçilerek, tedavi ağırlıklı sağlık politikaları, halkın ve sağlık örgütlerinin itirazlarına rağmen uygulamaya konulmuştur. Siyasi iktidarın "kervan yolda düzülür" mantığının sonucu, her gün değiştirilen mevzuat, sağlık çalışanlarının iş güvenliğini ve iş güvencesini de tehlikeye atmaktadır. Son olarak I Kasım'da yürürlüğe giren Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik de yine birçok sorunu beraberinde getirmiştir. Yönetmeliğe göre, kayıtlı kişiler için ödenecek ücretler, hedef nüfusun azaltılması, teşvik ödemelerde lohusa takibi, kronik hasta taraması, akılcı ilaç uygulamaları, memnuniyet oranı gibi düzenlemeler ile geçici aile sağlığı çalışanlarına yapılan ödeme, entegre sağlık hizmeti sunulan yerlerde tutulan nöbetler ve sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyi ücretlerinde değişiklik içeren birçok düzenleme yapılmıştır. Yönetmelikte sahanın beklentilerinden uzak, bilimsel kriterlerle ölçülmeyen ve mağduriyetlere neden olabilecek düzenlemeler yer almaktadır. Memnuniyet oranı, sözleşmenin yenilenmesi, sona ermesi, fesih edilmesi ile bürokrasiyi ve iş yükünü artıran düzenlemelere yönelik aile hekimlerinin itirazları yer almaktadır. Örneğin, sözleşme süresi sonunda görevine devam etmek isteyen aile hekimi ve aile sağlığı çalışanının sözleşmelerinin yenilenmesi belirli kriterlere bağlı olarak değiştirilmiştir. Buna göre yapılan muayene ve izlemlerin Bakanlıkça belirlenen gösterge hedef puanına eşit olması veya hedef puanını geçmesi halinde sözleşmenin yenilenmesi, gösterge hedef puanın altında kalması halinde sözleşmenin uzatılmaması hükmü getirilmiştir. Aile hekimlerinin ise yönetmeliğe karşı Sağlık Bakanlığı'ndan taleplerinden bazıları şu şekildedir.

Kamusal bir hizmet olan birinci basamak sağlık hizmetlerinin fiziki ve tıbbı donanımı ve aile sağlığı merkezleri kamu tarafından sağlanmalıdır. Halkımıza nitelikli bir sağlık hizmeti sunabilmemiz için yeterli zaman ve olanak sağlanmalıdır. Koruyucu sağlık hizmetlerinin öncelendiği ve ekip anlayışını gözeten bir sistem inşa edilinceye kadar Aile Sağlığı Merkezi sayısı hekim başına 2 bin nüfusu aşmayacak şekilde artırılmalıdır. Kadrolu ve güvenceli istihdam modeli ile yeterli hemşire, ebe, teknisyen görevlendirilmeli, aşılama ve diğer koruyucu hekimlik uygulamaları desteklenmeli, geliştirilmelidir. Kadrosuz, güvencesiz bir şekilde çalışan emekçiler (gruplandırma elemanları) kadroya geçirilmelidir. Aile hekimlerine ve tüm sağlık emekçilerine emekliliğe yansıyacak tek kalemden oluşan, insanca yaşamaya yetecek düzeyde, izin kullandıklarında, hastalandıklarında, çocuğu olduğunda veya ailesinden biri öldüğünde kesilmeyecek maaş ödenmelidir. Gelire katkısı yüzde 20*yi geçmeyecek ve yapılan hizmetin niteliğini ödüllendiren bir performans uygulamasına geçilmelidir.

Aile hekimlerinin yaşadığı sorunların araştırılması, tespit edilmesi, çözülmesi ve birinci basamak sağlık hizmetlerinin bir parçası olan aile hekimliğinin halk sağlığı yararına geliştirilmesi için gerekli önlemlerin alınması bakımından bir meclis araştırma komisyonu kurulması elzemdir. e (Gelen —