Antalya Arkeoloji Müzesi'nin ziyarete kapatılması kararının nedenlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Antalya Arkeoloji Müzesi'nin yıkım kararına ilişkin olarak alınan kararların dayanaklarının, kamuoyundan ve ilgili meslek odalarından gizlenip gizlenmediğinin, Türkiye'nin modern mimarlık mirası ve kültürel varlıklarının korunması yönünden yaratacağı tahribatın ve bu tür karar süreçlerinde halkın, uzmanların ve meslek örgütlerinin dışlanmasının nedenlerinin araştırılarak kamuoyuna açıklanması amacıyla bir Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.
GEREKÇE
Antalya Arkeoloji Müzesi, yalnızca Antalya'nın değil, Türkiye'nin en önemli arkeolojik koleksiyonlarından birine ev sahipliği yapmakta olup, mimari değeriyle de modern Türkiye mimarlığının özgün örnekleri arasında yer almaktadır. 53 yıldır hizmet veren ve 1960'lı yıllarda ulusal mimari proje yarışmasıyla seçilerek hayata geçirilen bu yapı, işinin ehli mimarlar tarafından tasarlanmış, çevresiyle uyumu, iklim koşullarına göre düzenlenmiş doğal havalandırma sistemi, yatay plaklar örtüsü ve sergi senaryosu ile döneminin ötesinde önemli bir değerdir.
Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt
Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapının "depreme dayanıksız" olduğu gerekçesiyle yıkılarak yenilenmesinin planlandığı yönünde basına yansıyan haberler kamuoyunda ve uzman çevrelerde ciddi kaygı yaratmıştır. Binanın yıkımıyla birlikte hem mimari bir miras hem de Türkiye'nin kültürel kimliğinin önemli bir parçası olan bir yapı ortadan kaldırılacaktır. Üstelik bu karar, mimarları da dâhil olmak üzere konuya ilişkin uzman kişi ve kurumların görüşü alınmadan, katılımcı süreçler işletilmeden alınmıştır. Yalnızca taşıdığı arkeolojik eserler değil, kendisinin de kültürel bir miras değeri taşıdığı göz' ardı edilen bu yapının yıkım planı, Türkiye'nin son dönemde artarak devam eden modern mimarlık mirasına karşı duyarsızlığına yeni bir örnek teşkil etmektedir.
Antalya Arkeoloji Müzesi yalnızca bir bina değil; Türkiye'nin ulusal mimari yarışması sonucu inşa edilen ilk müzesi, aynı zamanda özgün mimari kimliğiyle ulusal kültürel mirasımızdır. Müzeye "Yılın Müzesi' ödülü verilmiştir. Yapının yıkılmasının değil, kültürel işlevlerini koruyacak şekilde restore edilmesi gerekmektedir.
Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi (ICOMOS) Türkiye Milli Komitesi başta olmak üzere çeşitli akademik ve mesleki kuruluşlar tarafından da yapının korunması yönünde açıklamalar yapılmış, ancak bu çağrılar karşılıksız bırakılmıştır. Tarihî, kültürel ve mimari mirasın korunması, yalnızca geçmişin değil, ortak geleceğin de inşasıdır. Antalya Arkeoloji Müzesi'nin yıkımı planlanırken, bilimsel, etik ve kültürel ilkelerin hiçe sayılması ve bu kararların sermaye, rant veya otoriter planlamalar doğrultusunda şekillenmesi, halkın ve meslek odalarının demokratik katılımını yok sayan bir anlayışın sonucudur.
Son olarak, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından alınan karar doğrultusunda Antalya Arkeoloji Müzesi'nin 16 Temmuz 2025 tarihinde ziyarete kapatıldığı kamuoyuna yansımıştır. Bu kapatma kararının ardından, Antalyalı bir vatandaş tarafından kararın iptali ve yürütmesinin durdurulması talebiyle Antalya Nöbetçi İdare Mahkemesi'nde dava açıldığı da bilinmektedir. Müzenin kapısına kilit vurulduğu bu süreçte, sergilenen binlerce arkeolojik ve etnografik eserin yeni müze yapılıncaya kadar nasıl muhafaza edileceği veya nereye taşınacağına ilişkin Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan resmi bir açıklama gelmemiş olması da kamuoyundaki kaygıları artırmaktadır. Bu durum, Türkiye'nin kültürel miras yönetimi konusunda şeffaflıktan uzak bir süreç yürüttüğüne dair endişeleri pekiştirmekte ve tüm bu yaşanan durumlar ışığında bir Meclis Araştırması'nın gerekliliği elzemdir.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.