Kavak S Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin
Kaynak göster
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 11 Mart 2024 tarihinde 7/10384 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 406 gün sonra, 21 Nisan 2025).
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Kavak S Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/10384, 11 Mart 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10384-kavak-s-tipi-kapali-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/fc6283ab-92e8-417d-88d2-018e3174c684
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 406 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın
98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Basında yer alan bilgide ; " Kavak Cezaevine girişte darp edildiği gerekçesiyle suç duyurusu yapan Ali Sinan Çağlar, bir görevlinin kendisine "Burada biz Anayasa'yı da yasayı da tanımıyoruz, sen soyunuyor musun, soyunmuyor musun, onu söyle? dediğini savcılığa iletti. Gözaltına alınıp tutuklanan Ali Sinan Çağlar, sevk edildiği Samsun'daki Kavak S Tipi Cezaevinde işkence ve kötü muameleye maruz kaldığı iddiasıyla suç duyurusu yaptı. Ali Sinan Çağlar, Kavak Cumhuriyet Başsavcılığına hitaben yazdığı suç duyurusu dilekçesinde, 24 Şubat 2024'te sevk edildiği cezaevine girişte çıplak aranmayı kabul etmediğini yazdı: "Meclis'te yapılan düzenlemenin ardından soyarak aramanın rutin bir uygulama olmaktan çıkarıldığını, zaten başka bir hapishaneden aramadan geçerek askere teslim edildiğimi, askerden teslim alınırken de üzerimin arandığını, X-ray?'den de geçeceğimi ve çıplak arama için makul ve geçerli bir sebep olmadığını açıkladım. Soyunarak aranmayı insan onuruna yakışır bir durum olmadığı için kabul etmeyeceğimi söyledim. Görevlilerden bir kişi "Burada biz Anayasa'yı da yasayı da tanımıyoruz, sen soyunuyor musun, soyunmuyor musun, onu söyle? dedi. Başka bir görevli de "Bak biraz sonra seni nasıl soyuyoruz." dedi. Akabinde odada bulunan 5-6 kişi tarafından tekme ve tokatlarla yere yatırıldım. O esnada şahıslardan birisi "Sağ bacağı sakat, sağ bacağına vurmayın? diye diğerlerini uyardı. Durmaksızın tekme ve tokatlarla birkaç dakika dövüldüm, üzerimi çıkardılar. Ama üzerimden çıkarılan hiçbir eşya ayrıca X-ray'den geçirilmedi. Bu durum, Mahkum Kabul Bölümündeki kamera kayıtları incelendiğinde görülecektir." Çağlar, arama odasının girişini gösteren kamera kayıtlarının savcılıkça
TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, 2 Nolu Banko Oda: F214 Bakanlıklar/Ankara soruşturma dosyasına dahil edilmesini talep etti. Dilekçede ayrıca 26 Şubat'ta da odalarındaki kameranın üzerini peçete ile kapatmalarının ardından yine işkence ve kötü muameleye maruz kaldığını yazdı: "10-15 infaz koruma memuru içeri daldı, yüzüstü yere yatırıldım, sağ kolum son raddesine kadar zorlanarak geriye büküldü, boynuma basıldı. Suç duyurusu işleme alınmadı. Cezaevi infaz biriminin dilekçeyi savcılığa iletmediğini söyledi. İdareyle görüşen Berrak Çağlar, "Ali Sinan Çağlar'ın soruşturma dosyasına hitaben yazdığı dilekçeler ve Adalet Bakanlığı'na yazdığı sevk talepli dilekçe savcılığa iletilirken, suç duyurusu dilekçesinin işleme alınmadığını gördüm. Ben de bu sabah Kavak Adliyesine geldim ve hem darp konulu suç duyurusu yapıyorum hem de dilekçeyi iletmeyen cezaevi idaresi hakkında, olayı gizlemeye çalıştığı gerekçesiyle şikayetçi olacağım" dedi." ifadeleri yer almaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Tarafıma iletilen iddialar doğru mudur?
Eğer bu iddialar doğruysa konu ile ilgili açılmış bir soruşturma var mıdır?
Konu ile ilgili kamera kayıtları incelenmiş midir?
Konu ile ilgili Ceza Tevkifevleri Genel Müdürlüğü açıklamada bulunacak mıdır?
Samsun Kavak S Tipi Kapalı Cezaevi İdaresi hakkında açılmış bir soruşturma var mıdır?
Eğer bu iddialar doğruysa mahpuslara darp ve işkence uygulayan infaz koruma memurları hakkında açılmış bir soruşturma var mıdır? Varsa akıbeti ne durumdadır?
Bakanlığınızın konu hakkında bilgisi var mıdır?
Ali Sinan Çağlar isimli yurttaşa Samsun Kavak S Tipi Kapalı Cezaevi'nde çıplak arama yapılmak istendiği iddiası doğru mudur?
9 Ali Sinan Çağlar isimli yurttaşın yaptığı suç duyurularının Samsun Kavak S Tipi Kapalı Cezaevi idaresi tarafından işleme alınmadığı iddiası doğru mudur?
Son zamanlarda Samsun Kavak S Tipi Kapalı Cezaevi'nde işkence darp ve çıplak arama ile ilgili şikayetlerin artmasının sebebi nedir?
Bakanlığınız konu ile ilgili Samsun Kavak S Tipi Kapalı Cezaevi'ne müfettiş görevlendirmeyi planlamakta mıdır?
Soru önergesinin yazıldığı tarih itibariyle kaç infaz koruma memuru hakkında darp ve işkence ile ilgili soruşturma devam etmektedir?
Son 10 yılda kaç infaz koruma memuru hakkında darp ve işkence iddiası ile ilgili soruşturma açılmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1399635 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/10384 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. p > >
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden G-XVFbD9 - ru9vs1J - ZIWAXWM - VEN SÖE- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-330-6085/8464 Konu : Yazılı soru önergesi Zl. 1 04/2024"
Sayın Ömer Faruk GERGERLİOĞLU Kocaeli Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/10384 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.
Bu çerçevede, ceza infaz kurumları, yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.
Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.
Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.
Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.
I- Arama, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Arama" kenar başlıklı 36. ve 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Mevzuat Genel Müdürlüğü yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin, "Arama, güvenlik tatbikatı ve sayım" kenar başlıklı 34. maddesinde düzenlenmiştir.
Arama hükümlerini düzenleyen ceza infaz mevzuatımız, Ülkemizin taraf olduğu sözleşmeler ve uluslararası düzenlemeler dikkate alınmak suretiyle hazırlanarak yürürlüğe konulmuştur. Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesinin Üye Devletlere Avrupa Cezaevi Kuralları Hakkında REC (2006) 2 sayılı Tavsiye Kararının "Arama ve Kontroller" başlığını taşıyan 54. maddesinde, görevlilerin arama yaparken uyacakları detaylı prosedürlerin olması, arama yapılacak hallerin ve arama şekillerinin ulusal mevzuatta düzenlenmesi, aranan kişilerin küçük düşürülmemesi, aramanın hemcins olan görevliler tarafından yapılması gibi hususlara yer verilmiştir. Yönetmeliğin 34. maddesinde yer alan düzenleme de söz konusu Tavsiye Kararındaki hükümler ile paralellik arz etmektedir.
Aramanın amacı, kurumda bulundurulması yasak olan eşya ve kanunla yasaklanan uyuşturucu maddelerin yanı sıra telefon ve sim kartı gibi haberleşme araçları ile bıçak ve jilet gibi kesici ve bereleyici aletlerin kuruma girişinin önüne geçmektir. Ayrıca, terör örgütlerinin ceza infaz kurumundaki hükümlü ve tutuklularla bağlantılarını kesmek için örgütsel iletişim niteliğinde değerlendirilebilecek haberleşme evrak ve belgelerinin kuruma girişinin engellenmesi hedeflenmektedir.
Bu çerçevede insan onuru ve haysiyetine saygı ile utanma duygusunun ihlal edilmemesi esasları doğrultusunda yapılan aramalar, kurumların güvenliğinin sağlanabilmesi için tedbir amaçlı gerçekleştirilmekte olup, herhangi bir keyfi uygulama söz konusu değildir.
IL- İşlendiği iddia edilen bir suçla ilgili delillerin takdiri ve olayın vasıflandırılması da dâhil olmak üzere, soruşturma başlatılması, koruma tedbirlerine başvurulması ve sonucuna göre kamu davası açılmasında tüm yetki ve sorumluluk yargı mercilerine aittir. Bununla birlikte açılan davalara ilişkin yapılan yargılamalar, Anayasanın 9. ve 138. maddelerindeki yetki ve teminata dayalı olarak görev yapan bağımsız ve tarafsız mahkemelerce sürdürülüp sonuçlandırılmaktadır.
IV- 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan | sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fikrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Bu çerçevede istenilen ayrıntıda bilgi bulunmamakla birlikte; 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap, İkinci Kısım, İkinci Bölümünde düzenlenen "Vücut Dokunulmazlığına Karşı Suçlar"a ve İkinci Kitap, İkinci Kısım, Üçüncü Bölümünde düzenlenen "İşkence ve Eziyet" suçlarına ilişkin Cumhuriyet başsavcılıklarında soruşturma evresinde açılan ve karara bağlanan dosya, şüpheli ve suç sayılarıyla ceza mahkemelerinde açılan ve karara bağlanan dosya, sanık ve suç sayılarına ait istatistiklere Bakanlığımız Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün "https:/www.adlisicil.adalet.gov.tr" oadresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.
V- Samsun Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 23/10/2024 tarihli cevapta;
A) Soru önergesinde adı geçen tutuklunun Kavak S Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılmaktayken 02/07/2024 tarihinde Kurumdan tahliye edildiği,
B) Adı geçenin Kuruma ilk kabulü sırasında ve daha sonrasında barındırıldığı odada pen
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.ir adresinden WHXK5W - JKIrpGN - ET8esZE - ES-4XB- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü
Kurum personeli tarafından darp edildiğine ilişkin iddialarını içeren dilekçesinin 06/03/2024 tarihinde Kavak Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği ve konuya ilişkin olarak başlatılan adli soruşturmanın hâlen devam ettiği, Kurum personeli hakkında herhangi bir idari soruşturma başlatılmadığı,
C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtınadığı, Bildirilmiştir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
Yılmaz TUNÇBakan