Diyarbakır ili genelinde ve Sur ilçesinde tahsis amacı değiştirilen veya satılan mera, yaylak ve kışlaklara ilişkin
Kaynak göster
Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti), 18 Nisan 2024 tarihinde 7/11522 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 27 Mayıs 2024).
Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti, Diyarbakır). “Diyarbakır ili genelinde ve Sur ilçesinde tahsis amacı değiştirilen veya satılan mera, yaylak ve kışlaklara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/11522, 18 Nisan 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-11522-diyarbakir-ili-genelinde-ve-sur-ilcesinde-tahsis-amaci-degistirilen-veya-satilan-mera-yay (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9610fc95-03b0-450a-8406-018ef17c3360
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 39 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 17 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Şirketleri, fabrikaları, limanları, köprüleri, enerji tesislerini, koyları hülasa bir halkın bütün yer altı yer üstü varlıklarını sermaye sahiplerine peşkeş çeken iktidar; yüksek enflasyon altında ezilen ve evine et dahi götüremeyen halkın et ihtiyacını ithal yolla yurtdışından karşılarken; yurtiçindeki hayvancılığın ise belini kırmak için türlü yöntemler geliştirmektedir.
Bu yöntemlerden biri de vaktiyle Kadastro Kanunu ve Mera Kanunu ile yasal güvence altına alınan hukuki varlıklar olan meralardır. Kamu orta malı olan ve hayvan otlatmak amacıyla köyde yaşayanlara ayrıcalıklı olmak üzere kadimden beri toplumun tamamının kullanımında bulunan bu meraların satışına ilişkin skandal mahiyetinde durumlar gelişmektedir. Diyarbakır ili Sur ilçesinde, ansızın gece yarıları ihaleye çıkarak kamu orta mallarının satıldığına ilişkin yurttaşlardan sayısız şikâyet alınmıştır.
4342 sayılı Mera Kanunu'nda açıkça ifade edildiği gibi köy ve belediye halkının ortak kullanımında olması gereken "Mera, yaylak ve kışlaklar; özel mülkiyete geçirilemez, amacı dışında kullanılamaz, zaman aşımı uygulanamaz, sınırları daraltılamaz" yine söz konusu Kanun'un 14. maddesi "Tahsis amacı değiştirilmedikçe mera, yaylak ve kışlaktan bu Kanunda gösterilenden başka şekilde yararlanılamaz" denmektedir.
Bu bağlamda:
SORULAR
Son 10 yılda Diyarbakır genelinde ve Sur ilçesinde ayrı ayrı olmak üzere; vasfi/tahsis amacı değiştirilen meralarda otlatılan hayvan varlığı ne kadardı?
Önce vasfi/tahsisi değiştirilen sonra da satışı yapılarak özel mülkiyet konusu edilen bu meralardan sonra söz konusu il ve ilçenin hayvancılığı nasıl etkilenmiştir?
Kimi örneklerde kıtalararası et ithalatı yapmaktansa mevcut hayvancılığın her yönüyle korunup büyütülmesine ilişkin bir politikanız bulunmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
4342 sayılı Mera Kanunu'na tabi alanlarda zorunlu hallerde ve sadece Kanun'un 14'üncü maddesinde belirtilen istisnai durumlarda tahsis amacı değişikliği yapılabilmektedir. Tahsis amacı değişikliği talepleri titizlikle incelenmekte olup ihtiyacın zorunlu olup olmadığı, alternatif alan olup olmadığı, mera vasfi, asgari alan büyüklüğü, mera bütünlüğünün bozulup bozulmayacağı gibi kriterler değerlendirilmektedir.
Mera Kanunu kapsamında Diyarbakır ilinde Hazinenin mülkiyetinde olan 145 bin dekar alan mera olarak tespit edilerek hayvancılık yapan çiftçilerimizin hizmetine sunulmuştur.
Bakanlığımızca uygulanan mera ıslah ve amenajman projeleriyle mera alanlarının kapasiteleri artırılarak ve yem bitkileri desteklemeleriyle yem bitkisi üretimi artırılarak hayvancılığın olumsuz etkilenmesi önlenmektedir.
Hayvancılıkta sürdürülebilirliğin sağlanması, geliştirilmesi, verimliliğin artırılması, üreticinin korunması, hayvansal ürün piyasalarında istikrarın sağlanarak tüketicinin yeterli ve sağlıklı gıdaya erişimi Bakanlığımızın öncelikleri arasında yer almaktadır.
Bakanlığımızca "2024-2028 Hayvancılık Yol Haritası" açıklanmıştır. Buna göre sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması, buzağı desteklerinin artarak devam etmesi, küçük âile işletmelerinin desteklenerek optimum işletme ölçeği büyüklüğüne ulaştırılması, işletmelerin kayıt altına alınması, kayıt sistemlerinin güvenilirliğinin ve etkinliğinin artırılması, meraların ıslah çalışmalarının hızlandırılması ve daha etkin şekilde kullanılmasının sağlanması, hastalıktan ari işletmelerin teşvik edilerek sayılarının artırılması, yeni destekleme modeliyle kırsalda kadınlara ve gençlere ilave destek verilmesi ve tüketicilerin sağlıklı et tüketimi konusunda bilgilendirilmesi ve bütün bunlarla sürdürülebilir hayvancılık için; tarımsal üretim, tarımsal sanayi, çevre ve insan sağlığı açısından bütünsel bir yaklaşım oluşturulacaktır.
Kırmızı et piyasası, Bakanlığımızca güncel olarak takip edilmekte yetiştiricilerin veya tüketicilerin aleyhine oluşabilecek durumlarda, et piyasasının düzenlenmesi ve üretimin sürdürülebilirliğinin sağlanması için gerekli müdahaleler anında yapılmaktadır.
Bu çerçevede; yetiştiricilere, besilik erkek sığır desteği ödemeleri yapılmaktadır. Ayrıca, Et ve Süt Kurumu ile besicilik sözleşmesi yapan yetiştiricilere destekleme ödemesi yapılmaktadır.
Sözleşmeli üretimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması amacıyla, Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik yayımlanarak yürürlüğe girmiş, Bakanlığımızca hazırlanan "Karkas Et ve Kasaplık Canlı Hayvan Alım Satım Sözleşmeleri"ne ilişkin tip sözleşmeler yayımlanmıştır.
Canlı hayvan ve et ithalatı ile kırmızı ette arz güvenliğinin sağlanması, spekülatif fiyat hareketlerinin önüne geçilmesi ve fiyat istikrarının oluşması amaçlanmıştır.
İbrahim YUMAKLIBakan