13 Mayıs 2024 tarihinde yürürlüğe giren onaylı randevu sistemine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Fahrettin Koca tarafından Anayasa'nın 98, TBMM İç Tüzüğünün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

"Onaylı Randevu Sistemi" adı verilen yeni randevu sistemi 13 Mayıs 2024 tarihinde yürürlüğe girdi. Daha önce tarafınızdan yapılan açıklamalarda sağlık sistemindeki sorunların sorumlusu olarak aldığı randevuya gitmeyen hastaları ilan ettiğinizin tanığıyız. Kamu hastanelerindeki randevu sorununa "onaylı randevu sistemi" getirerek çözüm bulmaya çalıştığınızı öne sürseniz de sağlık alanında örgütlü emek ve meslek kuruluşlarının görüş ve itirazlarının bir kez daha dikkate alınmadığını basına yansıyan itirazlı açıklamalardan izliyoruz. Bu durum aynı zamanda sağlık hizmetlerine bütüncül bakılmadığının, konuyla ilgili kaygılarını dile getiren Tabip Odalarının dikkate alınmadığının bir göstergesidir. Tıpkı sağlıkta dönüşüm adı altında halkın sağlık hizmetine erişimini ortadan kaldırmak pahasına özel sağlık tekellerini palazlandırmak için hayata geçirilen diğer politikalarda olduğu gibi.

Bugün uzayan hasta kuyrukları, randevu almakta güçlük, sağlık hizmeti ve ilaca erişim güçlükleri, SSK-Sağlık Bakanlığı ayrılığı, "kamu özel ortaklığının" sağlıktaki adı olan ulaşılması ve içinde seyri olanaksız şehir hastaneleri sağlıkta dönüşüm programının sonucu iken, kapitalist sağlık sisteminin yarattığı bütün sorunları halkın ve sağlık emekçilerinin sırtına yüklemekte ısrar var olan sorunları elbette çözmeyecek, ağırlaştıracaktır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. "Onaylı randevu" uygulamasıyla, hastaların randevu tarihinden bir gün önce saat 20.00'ye kadar randevusuna onay vermesi gerekmektedir. Onaylamadığı durumda randevusunun iptal edildiği, onayladığı halde gitmeyen hastaların ise aynı branşta 15 gün boyunca yeni randevu almasının mümkün olmadığı bu yeni uygulamada Sağlık Bakanlığı'nın amacı zaten hasta olan vatandaşları sağlık hizmetinden men ederek cezalandırmak mıdır?

2. "Onaylı Randevu Sistemi" adını verdiğiniz yeni uygulama ile bir gün önce randevusunu onaylamadığı için bir ilçeden başka bir ilçeye, hatta başka bir ile sağlık hizmeti almak için giden hasta hastaneye gittiğinde randevusunun iptal edilmiş olduğuyla karşılaştığında hastanın maddi kayıpları ve karşılaşacağı hayati riskler bakanlığınız tarafından düşünülmüş müdür? Bunun sorumluluğunu Sağlık Bakanlığı olarak alıyor musunuz?

3. Randevusu iptal edilmiş kişi zaten hasta olduğu için tahmin edileceği üzere can havliyle acil servislere başvuracaktır. Yılda 150 milyonu bulan Acil Servis başvuruları dikkate alınırsa acillerde hasta yoğunluğu olağanüstü ölçüde artacaktır. Acil servisler gerekli sağlık hizmeti verecek kapasitede midir? Acil servislerde yaşanacak şiddet olaylarının sorumluluğunu Bakanlığınız üstlenecek midir?

4. "Randevusunu onayladığı halde gitmeyen kişilerin branşta 15 gün boyunca yeni randevu alması kısıtlanacak ancak bu kişiler sağlık tesislerinden randevusuz hizmet alabilecek" diyorsunuz. Bu durum randevu çakışmalarını artıracaktır. Doktor kapısında birikmiş ve randevuları çakışan hastalar öfkesini en yakınındakilere, sağlık emekçilerine (o yöneltecektir. Yaşanması kaçınılmaz yeni şiddet vakalarının sorumluluğunu Bakanlığınız göze almakta mıdır? Beyaz Kod verilerini bile şeffaflıktan uzak şekilde açıklamayan Bakanlığınız şiddet karşısında yine seyirci mi kalacaktır?

5. Ankara Tabip Odası yaptığı açıklamada, bazı kamu hastanelerinde idarecilerin ilk günlerde yaşanabilecek randevu çakışmalarına karşı hekimlerden "tolerans göstermelerinin" istendiğini, hekimlerin zaten MHRS randevularının dışında da hastalara baktığını belirtti. Bu yeni uygulamada yine anlayış göstermesi istenen hekimler olmuştur. Yeni onay sistemi sağlık çalışanları açısından esnek çalışmanın, iş yükünün ve istismarın daha da artması demektir. Sağlıkta angarya ve emek sömürüsüne izin vermemek için Sağlık Bakanlığı hangi adımları atmayı planlamaktadır.

6. Genelgede geçen "5 dakikada bir muayene yapıldığı şeklindeki söylentilere sebep olacak uygulamalardan sakınılmalıdır" söyleminin muhatabı hasta yoğunluğu nedeniyle yer yer 2 dakikaya kadar düşen muayenelere zorlanan hekimler midir?

7. Dünya Sağlık Örgütünün (DSÖ) öngördüğü süre olan 20 dakikada hasta muayenesinin yapılması, nitelikli sağlık hizmeti için muayene süresi hekimlere bırakılırken en az 20 dakika muayene süresini koruyan; hekimlerin performans ve döner sermaye gibi kaygılarından uzak, kendi alanlarının özgünlüklerine göre hareket edebildikleri gelir kaygılarını ortadan kaldıracak bir düzenleme Sağlık Bakanlığı'nın sorumluluğunda değil midir?

   • 8-Sağlık emekçilerinin tükenmişliğini, şiddeti, hekim göçünü giderek arttıran, halkın sağlık hizmeti alma hakkını imkânsızlaştıran uygulamalar bir Sağlık Bakanlığı politikası olarak daha ne kadar sürecektir?

8. Sağlıkta dönüşümün yıkıma yola açan sonuçlarıyla birlikte ortadan kaldırılması için basamaklandırılmış bir sağlık sistemi ve koruyucu sağlık sisteminin uygulanması gibi Bakanlığınızın bir çalışması olacak mıdır?