İmalat sanayii ihracatında yüksek teknolojili sektörlerin payına ilişkin

b) 12.07.2024 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1456730 sayılı yazınız.

İlgi (a) ve (b)'de kayıtlı yazıları ekinde yer alan, İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ tarafından verilen 7/12654 ve 7/13818 sayılı yazılı soru önergelerinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

ÜveBelak

Prof. Dr. Ömer BOLAT

Bakan

Bu belge güvenli elektironik imza ile imzalanmıştır.

Telefon No: 03124491331 Faks No: 0312449 1341 GÜLAY ÖZCAN İntermet Adresi: www.ticaret.gov.ir Telefon No: 03124491331 EE

TİCARET BAKANLIĞI

İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ'ye Ait 7/12654 ve 7/13818 Sayılı Yazılı Soru Önergelerine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir.

1. 9) o İhracatımız her geçen gün sayısal artışın yanında niteliksel olarak da gelişme kaydetmektedir. Nitekim günümüzde insansız hava taşıtları ve hava taşıtlarının aksam ve parçalarından, katmanlı üretim için makinelere kadar birçok yüksek katma değerli ve teknolojili ürün ihraç edilmektedir. Halihazırda 9640,3'e yükselen orta yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin ihracatımızdaki payı ve 1,6 dolar seviyesine çıkan ihraç birim değerimiz, ileri teknolojili ve yüksek katma değerli ürünler üretmek ve bu ürünlerin ihracatını etkin bir şekilde gerçekleştirmek üzere Ar-Ge ve inovasyona dayalı bir üretim stratejisi belirleyen Türkiye ekonomisinin ortaya koyduğu önemli bir başarıdır.

Ülkemizin 12. Kalkınma Planı ve bu planın genel çerçevesine uygun olarak hazırlanan Orta Vadeli Programı (OVP), plan döneminde ihracata dönük, teknoloji yoğun, katma değeri yüksek, yerel kaynakları azami seviyede kullanan, yeşil ve dijital dönüşümü odağına alan bir üretim yapısıyla ülkemizin en önemli üretim merkezlerinden biri olması hedeflenerek şekillendirilmiş ve bu doğrultuda imalat sanayinde yatırımı, üretimi, istihdamı ve ihracatı artırmaya yönelik politikalara öncelik verilmiştir.

Bu kapsamda, sektörel önceliklendirme yaklaşımıyla verimlilik artışını dinamik kılacak teknolojik yenilenmenin hızlandırılması ve istikrarlı büyümenin dinamiği olarak değerlendirilen imalat sanayiinde yapısal dönüşümün sağlanması amacıyla orta-yüksek ve yüksek teknolojili sektörlere yönelik politikalar ön plana çıkarılmış ve 12. Kalkınma Planıyla kimya, ilaç-tıbbi cihaz, makine, elektrikli teçhizat, otomotiv, elektronik, raylı sistem araçları öncelikli sektörler olarak belirlenmiştir. Belirlenen öncelikli sektörlerin tamamı orta-yüksek ve yüksek teknolojili sektörler arasında yer almakta olup, bu sektörlerimizin ihracatımız içindeki paylarının artırılması ve bu yönde politikaların geliştirilmesi hedeflenmektedir.

"Türkiye Yüzyılında çevreye duyarlı, afetlere dayanıklı, ileri teknolojiye dayalı yüksek katma değer üreten, geliri adil paylaşan, istikrarlı, güçlü ve müreffeh bir Türkiye" vizyonuyla hazırlanan 12. Kalkınma Planı hedeflerine paralel olarak, 2028 yılında yüksek ve orta-yüksek teknolojili ürün ihracat payını 9649,5'e çıkarılması hedeflenmektedir.

Öte yandan OVP'de (2024-2026); makroekonomik hedefler ve politikalarda büyüme, istihdam, ödemeler dengesi, iş ve yatırım ortamları başlıklarının her birinde orta-yüksek ve yüksek teknoloji üretiminin artırılması hedefine uygun olarak ve sektörel önceliklendirme dikkate alınarak politika ve hedefler belirlenmiştir.

Bu doğrultuda OVP?de, büyüme için sanayide yapısal dönüşüme yönelik sektörel önceliklendirme yaklaşımıyla teknoloji odaklı yatırımların desteklenmesi, Kalkınma Planı ve Milli Teknoloji Hamlesi hedefleriyle uyumlu olarak yerli üretimin ve teknolojik kabiliyetlerin geliştirilmesinin sağlanması, stratejik ürün ve teknolojiler için ürün bazlı yatırım yol haritaları hazırlanması, stratejik öneme sahip alanlarda, özel sektör, üniversite ve kamu Ar-Ge merkezlerinin bir araya geldiği büyük ölçekli platform ve ağ destekleri ile teknoloji ve ürün geliştirme süreçleri teşvik edilmesi, patentli teknolojilerin sanayiye aktarılmasının desteklenmesi, Ar-Ge teşvikleri, stratejik teknoloji alanlarında ülkede birikim oluşumuna katkı sağlayacak şekilde güdümlü hale getirilmesi, Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı kapsamında açılacak yeni çağrılar ile kritik ürün ve teknolojilerin yerli imkânlarla geliştirilmesi ve üretilmesinin desteklenmesi başta olmak üzere, birçok politika ve tedbirler yer almaktadır. Bu kapsamda, görev alanı itibarıyla Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından Ar-Ge, yatırım ve üretim süreçleri desteklenen orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin yurtdışı pazarlarda rekabet güçlerinin artırılabilmesi için; ticari bilgilendirmeden ihracat eğitimlerine, tanıtımdan pazarlamaya, fuar katılımlarından yurtdışı dağıtım kanalları oluşturmaya, test analiz rapor ve sertifikasyon giderlerinden küresel firmalara tedarikçi olma projelerine, alım ve ticaret heyetlerinden Ur-Ge Projelerine, e-ihracattan markalaşmaya, Eximbank alıcı kredilerine sağlanan faiz desteğinden, İGE A.Ş. marifetiyle sunulan ihracat kefalet sistemlerine kadar ihracatın her adımına her aşamasına verdiğimiz destek ve hizmetlerle ihracatımız güçlü bir şekilde desteklenmektedir.

Öte yandan, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımızca teşviklerin orta-yüksek ve yüksek teknolojili sektörlere yoğunlaştırılması sağlanarak katma değerli üretimin artırılması amacıyla, Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi (HAMLE) Programı yürütülmektedir. Ayrıca, TCMB tarafından sağlanan Yatırım Taahhütlü Avans Kredilerinin (YTAK) orta yüksek ve yüksek teknolojili ürün imalatına yönlendirilerek, teknolojik ürün ihracatımızın artırılması ve dış ticaret açığının sürdürülebilir bir şekilde düşürülmesi hedeflenmektedir.

Diğer taraftan, 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu kapsamında istatistiksel bilgilerin saklanması, kullanıcıya sunulması, söz konusu alanlara ilişkin sistemlerin geliştirilmesi ve bu amaçla ulusal ve uluslararası bir bilgi ağı ve bilgi akış sisteminin oluşturulmasını koordine etme görevi Türkiye İstatistik Kurumunun uhdesinde bulunmaktadır. Bu veriler TÜİK tarafından aylık ve yıllık bazda düzenli olarak ve şeffaf bir şekilde tüm kamuoyunun bilgisine açıktır.