Tunceli ilindeki tırtıl istilasına ilişkin
Kaynak göster
Ayten Kordu (DEM Parti), 26 Haziran 2024 tarihinde 7/13637 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 68 gün sonra, 2 Eylül 2024).
Ayten Kordu (DEM Parti, Tunceli). “Tunceli ilindeki tırtıl istilasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13637, 26 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13637-tunceli-ilindeki-tirtil-istilasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5bfdeae0-7b31-4cef-9c73-019058b491de
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 68 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 52 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen soruların Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Havaların ısınmasıyla birlikte ormanlık alanda meşe ağaçlarına yumurta bırakıp çabuk üreyen tırtıl, Dersim'in birçok ormanlık alanına yayılarak meşe ağaçlarına zarar vermektedir. Ağaçların yapraklarının açıp ve geliştiği bahar aylarında olan meşe ormanları, tırtıllar nedeniyle sonbahar görünümündedir. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nün tırtıl istilasına karşı inceleme yapmasını isteyen vatandaşlar, bölgedeki ekolojik tahribattan ve geçmiş yıllarda olduğu gibi tırtılın ekili arazilerine de zarar vermesinden endişe etmektedirler. Özelikle Nazimiye yol ayrımı ile Pülümür tarafında yoğun olarak görülen tırtıl ormanlara büyük zarar verdiği görülmektedir.
Tırtıl kısa sürede üreyebildiğinden dolayı, birkaç günde büyük bir alanda ağaç yapraklarını kemirerek bölgedeki ağaçları yapraksız bırakabilmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Birçok bölgedeki ormanlık alanlar ve meyve ağaçları tırtılların tehdidiyle karşı karşıya olmasına rağmen yetkililer bu durumdan haberdar olmasına rağmen herhangi bir önlem alınmadığına yönelik yurttaşların şikayetleri söz konusudur.
Yıllardır Dersim"deki ekolojik yaşamın yok edilmesine yürütülen bilinçli politikaların yanında kara avcılığın yaygınlaşmasından dolayı, tırtılın çoğalmasını engelleyen keklik gibi canlı türlerin avcılıkla yok edilmesi tırtılın çoğalmasını tetiklemektedir. Bununla birlikte tırtılın doğaya askeri operasyonlar kapsamında salındığına dair iddialar da söz konusudur. Tırtılın yoğun olduğu alanların daha çok karakol ve kalekol alanlarına yakın olması söz konusu iddiaların gerçekliğin gerçekliğini güçlendirmektedir. Bu iddianın araştırılması ve tırtıl istilasının önlenmesine karşı gerekli adımlar ivedilikle atılmalıdır.
Yine daha önce ifade etmemize rağmen devam eden, yüzlerce endemik bitkinin ve canlının yaşam alanı olan bölgede bir yandan maden şirketleri, diğer yandan Orman Genel
Müdürlüğü eliyle "gençleştirme" gerekçesiyle yapılan kesimler nedeniyle Dersim'in ve ormanların doğası, kültürü ve inancına yönelik tahribat hız kesmeden devam etmektedir.
Orman kesiminin durdurulmasına yönelik herhangi bir adım atılmadığı gibi kesim alanlarının genişleyerek devam ettiği gözlemlenmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Dersim?"de devam eden tırtıl istilası ile ilgili herhangi bir önlem alınmış mıdır? Önlem alınmışsa söz konusu önlemler nelerdir?
Her yıl tekrar eden tırtıl istilasına karşın gerekli önlemlerin alınmamasının gerekçesi nedir?
Tırtılın yoğun olduğu alanların daha çok karakol ve kalekol alanlarına yakın olması göz önüne alındığında, askeri operasyonlar kapsamında tırtılın bölgeye salındığına ilişkin iddialar doğru mudur?
Gençleştirme ve maden sahaların işletilmesi amacıyla orman kesimlerine verilen izinlerin iptal edilmesi söz konusu mudur?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Tunceli ilimizdeki meşe ormanlarında görülen Sünger örücüsü (Lymantria dispar) ülkemiz meşe ormanlarının tümünde görülmektedir. Meşe ağaçlarının yaprakları ile beslenen bu böcek, ilkbahar aylarında meşe ağaçlarının yeni çıkan yapraklarını yemek suretiyle zarar yapmaktadır. Ağaçların büyüme zamanında zarar yaptığı için ağaçlar aynı yılın Haziran ayı içerisinde yeniden yapraklarını çıkarmak suretiyle orman sağlıklı görünümüne kavuşmaktadır.
Bu zararlı böcek ülkemiz coğrafyasının doğal bir böceği olup milyonlarca yıldır meşe ormanlarında yaşamını sürdürmektedir. Ülkemizde böcekten kaynaklanan bir orman kaybı yaşanmamıştır. 5-7 yılda bir yoğun tahribat yapabilmekte olan zararlı böceklerin popülasyon seviyesinin ekonomik zarar eşiğinin altında tutulması için; bu böceği baskılayan faydalı organizma Calosoma sycophanta popülasyonunun artmasıyla doğal denge sağlanmaktadır.
Biyolojik mücadele kapsamında bu zararlı böceklerle beslenen kuşların yuvalanması için Orman Genel Müdürlüğümüz tarafından her yıl ahşap kuş yuvaları yaptırılarak ormanlarda ağaçlara astırılmaktadır. Böceklerin pik yaptığı zaman dilimlerinde mekanik mücadele kapsamında böcekli keseler toplatılmak suretiyle imha edilmektedir.
Kimyasal mücadele kapsamında sentetik kökenli ilaçlar mevcut olmasına rağmen, orman ekosisteminde ilaçlar daha çok tahribat yapacağı ve orman ekosisteminin bir parçası olan faydalı canlılara (kuşlar, karıncalar, balıklar, geyikler, karacalar, Calasoma sycophanta vb. zarar vereceği için 2007 yılından itibaren ormanlarda kimyasal ilaç kullanılmamaktadır.
Ormanlarımızın sağlık durumu devamlı gözlenmekte, her dört ayda bir orman işletme şefliklerince kontrol edilerek sağlık durumlarıyla ilgili "Orman Zararlıları Tarama Raporu" düzenlenmektedir.
Bakanlığımızca Tunceli ilindeki ormanlarımızda aldığımız tedbirler sonucunda 250.000 hektar meşe ormanı varlığımızın içerisinde sünger örücü tırtıla karşı mücadele ettiğimiz alan 2,3 hektara kadar düşürülmüştür. Kontrol ve tedbirlerimiz aralıksız devam etmektedir.
Sünger örücü tırtılının yaşam ve üreme döngüsüne dışarıdan insan eliyle müdahale mümkün değildir.
Amenajman planlarına göre işletilen ormanlarımızda gençleştirme bilimsel ve teknik bir çalışma olup amaç sürdürülebilir ormancılıktır. Ruhsata ve ÇED belgesine bağlı mevzuat dâhilinde izin verilen maden sahalarının işletilmesi amacıyla yapılan çalışmalar Orman Genel Müdürlüğümüz kontrolünde yakın köylülere yaptırılmaktadır. Ormanlık alanlarda yapılan her türlü üretim işi amenajman planlarına bağlı olarak gerçekleştirilmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan