Sayıştayın 2023 yılı Denetim Raporu'nda Atatürk Üniversitesi ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin
Kaynak göster
Meral Danış Beştaş (DEM Parti), 30 Eylül 2024 tarihinde 7/16718 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 143 gün sonra, 20 Şubat 2025).
Meral Danış Beştaş (DEM Parti, Erzurum). “Sayıştayın 2023 yılı Denetim Raporu'nda Atatürk Üniversitesi ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16718, 30 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16718-sayistayin-2023-yili-denetim-raporu-nda-ataturk-universitesi-ile-ilgili-yaptigi-bazi-tespi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/380ea2ee-c2ad-4568-9170-019246d6816f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 143 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olarak cevâaplandırılmasını Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ıncı maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim.
Mer
Kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanılması temel mali politikalardan birisidir. Bu bağlamda, Sayıştay tarafından denetlenen kamu kurum ve kuruluşlarının mali durumları, hesaplarının şeffaflığı ve kaynakların doğru yönetimi, ülke ekonomisine " büyük katkı sağlayan hususlardır.
Gerekçenin tamamını göster (10 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Ancak, Sayıştay raporlarında Atatürk Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi'nin son yıllarda ciddi zararlar ettiğine dair önemli bulgular yer almaktadır. Özellikle, eski Rektör Prof. Dr. Ömer Çomaklı döneminde üniversitenin döner sermayesinin 78.4 milyon TL zarara uğratıldığı belirtilmiştir. Bu zarar, üniversitenin mali yapısını olumsuz etkilediği gibi, devlet kaynaklarının yanlış kullanıldığını da göstermektedir. Sayıştay raporunda öne çıkan bazı hususlar son derece çarpıcıdır.
Sayıştay raporlarında tespit edilen usulsüzlükler:
Atatürk Üniversitesi'ne 2023 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 2 milyar 773 milyon 818 bin TL ödenek tahsis edildiği belirtilirken, bütçeye yıl içinde 1 milyar 058 milyon 617 bin 753 lira 54 kuruş ödenek eklendiği kaydedildi.
Toplam ödeneğinin 3 milyar 832 milyon 435 bin 753 lira 54 kuruşa ulaştığı Atatürk Üniversitesi'nde bütçenin yüzde 97,60'ı olan 3 milyar 740 milyon 450 bin 352 lira 34 kuruşunun kullanıldığı belirlendi.
Ayrıca üniversitenin 2023 yılında; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Erasmus, Mevlâna ve Farabi Değişim Programı, Kalkınma Ajansı destekleri ile Avrupa Birliği hibelerinden toplam 19 milyon 485 bin 153'lira 13 kuruş, 366 bin 352 Dolar, 410 bin 190 Euro bütçe dışı kaynak kullandığı kaydedildi. e" OÖmer Çomaklı'nın 8 yıl yönettiği Atatürk Üniversitesi'nin döner sermaye bütçesi 2023 yılında da zarar etti. 2023 yılı gelir toplamı 2 milyar 807 milyon 260 bin 266 lira 14 kuruş olan üniversitenin gider toplamı 2 milyar 885 milyon 691 bin 979 lira 10 kuruş olarak gerçekleşerek, yılı 78 milyon 431 bin 712 lira 96 kuruş zarar ile kapattı. Bu arada sadece sosyal tesisin 2023 yılında 328 bin 141 lira 34 kuruş kâr ettiği rapora yansıdı. e" Sayıştay denetçileri Çomaklı yönetimi döneminde Bilimsel Araştırma" Projeleri için öngörülen ek bütçe sınırının aşıldığını da belirledi.
Atatürk Üniversitesi bünyesinde görevli işçilerin birikmiş yıllık ücretli izinlerinin kullandırılmadığı da Sayıştay raporuyla ortaya çıktı.
Üniversite Senatosu Kararı ile Dekanlık Kurulması ve Dekanlık Personeli Görevlendirilmesi 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu hükümlerine aykırı olarak, Üniversite Senatosu Kararı ile Öğrenci Dekanlığı .kurulduğu ve dekanlıkta dekan ve dekan yardımcıları görevlendirilmesi yapıldığı tespit edildi. s* o Sayıştay denetçileri ayrıca Atatürk Üniversitesi'nde yer alan 106 kantin ve kafeteryanın mevzuata aykırı olarak 'pazarlık usulüyle" kiraya verildiğini de tespit etti.
Sayıştay raporlarına yansıyan hususlar, Atatürk Üniversitesi Vakfı'na ait hesapların da şeffaflık
• İlkelerine uygun bir şekilde yönetilip yönetilmediğiyle ilgili kamuoyunda soru işaretlerini artırmaktadır. Eski Rektör ve ekibi döneminde bu vakfın hesaplarının ne derece denetlendiği ve bu süreçte herhangi bir mali usulsüzlük olup olmadığı ciddi şekilde incelenmelidir.
Bu doğrultuda:
SORULAR
Atatürk Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi'nin 78.4 milyon lira zarar etmesine neden olan işlemlerle ilgili detaylı bir inceleme yapılmış mıdır?
Sayıştay raporlarında belirtilen bu zararın kaynağı nedir ve hangi işlemler sonucu ortaya çıkmıştır?
Bu süreçte sorumlu olan kişilere yönelik herhangi bir idari ya da hukuki yaptırım uygulanmış mıdır?
Eski Rektör Ömer Çomaklı ve ekibi döneminde Atatürk Üniversitesi Vakfı hesaplarıyla ilgili bir denetim yapılmış mıdır? : o *
Eğer yapılmışsa, bu denetim sonuçları nelerdir? Vakıf yönetiminde usulsüzlük veya kaynakların yanlış kullanımı gibi durumlar tespit edilmiş midir? Eğer yapılmamışsa, bu konuda bir denetim başlatılması düşünülmekte midir?
Sayıştay raporlarında belirtilen 78.4 milyon TL zararın sorumlularından tazmini için bir süreç başlatılmış mıdır? Eğer başlatılmışsa, zararın tazmini konusunda hangi aşamaya gelinmiştir? Eğer başlatılmamışsa, bu zararın sorumlularından tahsili için ne gibi adımlar atılacaktır?
Üniversite bünyesinde görevli işçilerin birikmiş yıllık ücretli izinlerinin kullandırılmaması hususunda bir düzenleme yapılacak mıdır? Bu sorunun çözümü için hangi adımlar atılacaktır?
Atatürk Üniversitesi'nde kantin ve kafeteryaların mevzuata aykırı olarak 'pazarlık usulüyle" kiraya verilmesiyle ilgili bir soruşturma başlatılacak mıdır? Bu tür uygulamaların önlenmesi için hangi önlemler alınacaktır?
Üniversitelerin döner sermaye işletmeleri üzerindeki denetim ve şeffaflık süreçlerinin geliştirilmesi için Bakanlığınız tarafından alınan veya alınması planlanan önlemler nelerdir?
Özellikle büyük zarara uğratılan kamu kaynaklarının korunması adına üniversitelerin mali yapılarında nasıl bir reform yapılması düşünülmektedir?
Döner sermaye işletmelerinin zarar etmesinin önüne geçmek için herhangi bir yeni düzenleme veya yapısal tedbir planlanmakta mıdır?
Atatürk Üniversitesi ve benzeri yükseköğretim kurumlarının döner sermaye zararlarının önlenmesi adına Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve diğer ilgili kurumlarla ortak bir denetim veya reform çalışması planlanmakta mıdır?
Döner sermaye işletmelerindeki zararları engellemek adına üniversitelerin mali yapılarının daha etkin ve verimli yönetilmesi için yeni bir düzenleme veya denetim mekanizması önerilmekte midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi O : 04/10/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1504468 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ekinde alınan Erzurum Milletvekili Sayın Meral DANIŞ BEŞTAŞ'a ait 7116718 esas sayılı yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Mu vke.
Mehmet ŞİMŞEK i Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Erzurum Milletvekili Sayın Meral DANIŞ BEŞTAŞ'a Ait 7/16718 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Meral DANIŞ BEŞTAŞ, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Soru önergesine konu edilen rapor incelendiğinde, Atatürk Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi ve bu kapsamda 2023 yılı konsolide mali tablolarının Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi birimine ilişkin olduğu tespit edilmiştir. 6085 sayılı Sayıştay Kanununun "Sorumlular ve sorumluluk halleri" başlıklı 7 nci maddesinde; "()) Bu Kanunun sorumlular ve sorumluluk halleri uygulamasında; 5018 sayılı Kanun ve Sayıştay denetimi ile ilgili diğer kanunlarda belirtilen sorumlular ve sorumluluk halleri esas alınır. (2) Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar; kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden o kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur." hükmü, "Dış denetim genel değerlendirme raporu" başlıklı 38 inci maddesinde ise; ".. Denetim raporları, kamu idaresinin üst yöneticisi tarafından, raporun alındığı tarihten itibaren otuz gün içinde cevaplandırılır..." hükmü yer almaktadır. Bu kapsamda; 5018 sayılı Kanuna göre özel bütçeli bir idare olan Atatürk Üniversitesi'ne yönelik Sayıştay Raporlarında yer alan bulguların yerine getirilme sorumluluğu ilgili idarede bulunmaktadır.
Diğer taraftan, üniversitelere bağlı olarak faaliyet gösteren döner sermayeli işletmelerde denetim ve şeffaflık süreçlerinin geliştirilmesi için, mali iş ve işlemlerini Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi (DMİS) üzerinden yürüten Atatürk Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi ile bağlı birimlerinin işlemlerinin, entegrasyona açık, süreç yaklaşımını esas alan ve elektronik belge ve e-denetim altyapısına uygun olan Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi (BKMYBS) üzerinden yürütebilmesini sağlamak amacıyla 2024 yılı Haziran ayı başında sistem aktarım işlemlerine başlanılmış olup 26 Haziran 2024 tarihi itibarıyla da aktarım işlemi tamamlanmıştır. Bu tarihten itibaren üniversite döner sermaye işletmelerinin mali iş ve işlemlerinin e-denetim kapsamında denetlenmesine imkân sağlanmıştır. Bununla birlikte, döner sermayeli işletmeler ilgili üniversitenin iç denetçileri, Sayıştay denetçileri ve gerek görülmesi halinde ise Bakanlığımız denetim elemanları tarafından da denetlenmekte ve denetime ilişkin raporlar ilgili üniversitelere gönderilmektedir.
Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar ise Sağlık Bakanlığı uhdesindedir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4