Kars ve Ardahan'daki sel felaketlerinin tarım arazilerine verdiği zarara ilişkin
Kaynak göster
Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti), 22 Ekim 2024 tarihinde 7/18644 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 44 gün sonra, 5 Aralık 2024).
Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars). “Kars ve Ardahan'daki sel felaketlerinin tarım arazilerine verdiği zarara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/18644, 22 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18644-kars-ve-ardahan-daki-sel-felaketlerinin-tarim-arazilerine-verdigi-zarara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d3b3d02d-5804-455c-9b6c-0192b8609008
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 44 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 31 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98. ve İçtüzüğün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Gülüstan Kılıç Koçyiğit
Kars ve Ardahan bölgeleri, yaz ayları yaşanan sağanak yağışlar nedeniyle ciddi sel felaketleriyle karşı karşıya kalmıştır. Temmuz ayından itibaren Kars'ın Kağızman ilçesinde meydana gelen aşırı yağışlar, tarım arazilerinin su altında kalmasına ve köylerde büyük hasara yol açmıştır. Özellikle Akyayla Köyü'nde yağmurun hızlanmasıyla birlikte derelerin taşması, tarım alanlarına ciddi zarar vermiştir. Köy sakinleri, maddi kayıplarının büyük olduğunu ancak can kaybı yaşanmamasının tek teselli olduğunu ifade etmiştir.
Gerekçenin tamamını göster (8 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Kars'ın Sarıkamış ilçesine bağlı Süngütaş köyünde de Temmuz'da meydana gelen sel, elektrik direklerinin yıkılmasına ve köyü ulaşım açısından izole eden yolların tahrip olmasına neden olmuştur.
Ardahan'da ise Güzçimeni köyünde sel sularının taşıdığı çamur ve atıklar, yolların kapanmasına ve birçok aracın mahsur kalmasına yol açmıştır. Bazı köylerde tarım arazileri de zarar görmüştür.
Meteoroloji 16. Bölge Müdürlüğü, Kars ve çevresinde olumsuz hava koşullarının devam edeceği uyarısını yapmış ve ani sel, su baskını, yıldırım ve heyelan gibi durumlara karşı dikkatli olunması gerektiğini belirtmiştir. Ancak, bu uyarılar tek başına yetersiz kalmıştır, bölge halkının yaşamını olumsuz etkilenmiş ve acil önlemler alınmasını zorunlu hale gelmiştir.
Sel felaketleri, bölge halkının günlük yaşamını derinden etkileyerek uzun vadeli sorunlara yol açmıştır. Tarım arazilerinin zarar görmesi, gıda üretiminde düşüşe neden olarak tarıma dayalı ekonomilerin sarsılmasına sebep olmaktadır. Bu durum, yerel pazarlarda gıda fiyatlarının artmasına ve bölgedeki tarım üreticilerinin neden olmuştur. Ayrıca, sel sonrası ortaya çıkan çamur ve atıkların temizlenmesi, yerel yönetimlerin bütçelerini zorlayacak ek maliyetler getirmiştir. a
Altyapının tahrip olması, ulaşımda aksamalara ve sağlık hizmetlerine erişimde güçlükler yaşanmasına neden olmaktadır. Elektrik direklerinin yıkılması, enerji kesintilerine yol açarak, özellikle soğuk kış aylarında ısınma sorunlarını beraberinde getirmektedir. Bu durum, özellikle sosyoekonomik açıdan yoksul ve yoksun bırakılmış gruplar için ciddi riskler ooluşturmakta ve acil durumlarda sağlık hizmetlerinin sağlanmasını engellemektedir. Kars ve Ardahan'daki sel felaketleri, hem acil müdahale gerektiren durumlar yaratmakta hem de uzun vadede sosyal ve ekonomik sorunların derinleşmesine sebep olmaktadır.
Bu sel felaketlerinin yol açtığı sorunların bugüne kadar etkin bir şekilde çözülemediği yurttaşlar tarafından bize iletilmiştir. Çözümü için acil bir müdahale planı geliştirilmelidir. Bundan sonrası için olası felaketlerde koordineli bir şekilde çalışmak üzere, etkilenen bölgelerde acil yardım ve kurtarma çalışmalarını hızlandırmak amacıyla AFAD ve yerel yönetimlerle işbirliği içerisinde bir kriz merkezi oluşturulmalıdır. Bu merkez, selden etkilenen vatandaşlara gıda, barınma, sağlık hizmetleri ve psikolojik destek sunmak için gerekli kaynakları hızlı bir şekilde seferber etmelidir. Altyapının onarımı için yeterli bütçe ayrılarak yolların, köprülerin ve elektrik hatlarının hızlıca yeniden inşa edilmesi sağlanmalıdır.
Uzun vadeli bir çözüm için, merkezi hükümet, iklim değişikliği ve aşırı hava olaylarına karşı daha dayanıklı bir altyapı oluşturmayı hedefleyen stratejiler geliştirmelidir. Tarım arazilerinin korunması ve yeniden rehabilitasyonu için tarım üreticileri ve emekçilerine finansal destek sağlanmalı ve ekolojik, doğa dostu ve uzun vadeli tarım uygulamaları teşvik edilmelidir. Ayrıca, afet yönetimi ve hazırlığı konusunda halkın bilinçlendirilmesi için eğitim programları düzenlenmeli ve yerel toplulukların afetlere karşı daha dirençli hale gelmesi sağlanmalıdır. Bu tür önlemler, gelecekte benzer felaketlerin etkilerini azaltmaya ve bölgedeki yaşam kalitesini artırmaya yardımcı olacaktır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Kars ve Ardahan'daki sel felaketlerinin tarım arazilerine verdiği zararların tespitine yönelik kapsamlı ve şeffaf bir değerlendirme yapılmış mıdır? Bu değerlendirmenin sonuçları kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
Sel felaketinden etkilenen tarım üreticilerinin hakları doğrultusunda hangi somut adımlar atılmaktadır?
Bu üreticilere zararlarının telafisi için yeterli düzeyde destek sağlanacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde meydana gelen ve tarım alanlarını etkileyen doğal afetlerle ilgili 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu kapsamında çalışmalar yürütülmektedir. Meydana gelen afetler nedeniyle oluşan zararlar tarım sigortası kapsamında bulunanlar için, TARSİM eksperleri tarafından yapılan hasar tespit çalışmaları sonucunda TARSİM tarafından ivedilikle karşılanmaktadır.
Tarım sigortası yaptırmayan çiftçilerimizin ise İl Afet Acil Destek Ödeneği kapsamında zararlarının tazmini imkânı bulunmaktadır. Bu kapsamda Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığının "Acil Destek Giderleri Tertibi"nde bulunan ödenekten 5 milyon TI, ödenek tahsis edilmiştir.
Kars ve Ardahan illerimizde 2024 yılı içerisinde afetlerden zarar gören üretici ve yetiştiricilerimize;
" 69,3 milyonTE Devlet prim desteği sağlanmış, e 26milyon TL hasar tazminatı ödenmiştir. e Hasar tespitleri tamamlanan 5 milyon TL tutarındaki hasar tazminatı ödeme aşamasındadır.
Tarım Sigortası ile sigorta poliçesi bedelinin 9050-67'si Bakanlığımız tarafından karşılanmaktadır. Bu oran; e Açıkalanda yetişen meyvelerde don riski için 967, " Köy bazlı kuraklık verim sigortasında 9060,
Gelir koruma sigortası için 9660,
Diğertüm branşlarda *650'dir.
Ayrıca, Kars ilimizde meydana gelmiş olan afetlerden zarar gören üreticilerimize 322.450 kg arpa tohumu, 25.000 kg buğday tohumu ayni olarak dağıtılmıştır.
İbrahim YUMAKLIBakan