Giresun'da bulunan bir parkın korunması gerekli kültür varlığı olarak tescil edilmesine ilişkin
Kaynak göster
Burak Akburak (İYİ Parti), 11 Mart 2025 tarihinde 7/25197 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 119 gün sonra, 8 Temmuz 2025).
Burak Akburak (İYİ Parti, İstanbul). “Giresun'da bulunan bir parkın korunması gerekli kültür varlığı olarak tescil edilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25197, 11 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25197-giresun-da-bulunan-bir-parkin-korunmasi-gerekli-kultur-varligi-olarak-tescil-edilmesine-il (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/185be5bf-53c1-4e09-acc6-01958a4cda51
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 119 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.05.03.2025 / İstanbul Milletvekili
Giresun'da bulunan ve şehrin önemli kamusal alanlarından biri olan tarihi Taşbaşı Parkı, son dönemde tartışmalı bir sürecin odağında yer almaktadır. Parkın mülkiyeti Giresun Belediyesi'ne ait olmasına rağmen, İstanbul merkezli bir derneğin başvurusu üzerine Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, Yavuz Selim Camii'ni korunması gerekli kültür varlığı olarak tescil ederek parkın Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne devrini gündeme getirmiştir. 1932 yılında tamamıyla yıkılmış bir caminin, korunması gerekli kültür varlığı olarak tescil edilebilmesi için taşıması gereken kriterler 2863 sayılı kanunun 6. Maddesinde belirtilmiştir
Ayrıca, parkın uzun süredir atıl durumda bulunmasını fırsat bilen bir liman işletmecisi, parkın önüne bir yapı inşa ederek deniz manzarasını kapatmış ve görünümü bozmuştur.
Bu bağlamda;
SORULAR
Mevcutta olmayan ve 1932 yılında tamamen yıkılmış bir yapının "korunması gerekli
• kültür varlığı" olarak tescil edilmesi hangi hukuki ve bilimsel kriterlere dayanmaktadır?
Bu karar doğrultusunda, Türkiye genelinde benzer şekilde tamamen yıkılmış olan diğer tarihi yapıların da tescil edilerek arazilerinin el değiştirmesi mümkün olacak mıdır?
Taşbaşı Parkı'nın, Giresun halkı tarafından kamusal bir alan olarak korunması için Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın bir girişimi olacak mıdır?
Parkın liman işletmecisi tarafından işgal edilerek önüne kaçak yapı inşa edilmesi konusunda Bakanlığınızın herhangi bir denetimi veya müdahalesi olmuş mudur? Bu yapının kaldırılması için bir çalışma başlatılacak mıdır?
Halkla İlişkiler Binası 1. Kat No: F112 TBMM — Bakanlıklar — ANKARA
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü)'ca;
Giresun ili, Merkez ilçesi, 96 ada, 4 parselde yer alan, Yavuz Sultan Selim tarafından 1515 yılında yaptırıldığı, ancak 1930-1933 yıllarında yıkıldığı belirtilen Sultan Selim Camii; 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve ilgili mevzuatı ile Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 05.11.1999 tarihli ve 660 sayılı İlke Kararının "Yeniden Yapma (Rekonstrüksiyon)" başlıklı 3'üncü maddesinde yer alan "Korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilen ve tescil edilmesine ilişkin gerekli özellikleri taşımasına rağmen elde olmayan sebeplerle tescili yapılmamış ve/veya herhangi bir nedenle yitirilmiş olan yapının, gerek kültür varlığı niteliği, gerekse kültürel çevreye olan tarihsel katkıları açısından, eldeki mevcut belgelerden (yapı kalıntısı, rölöve, fotoğraf, her türlü özgün yazılı - sözlü, görsel arşiv belgesi vb.) yararlanmak suretiyle kendi parsellerinde daha önce bulunduğu yapı oturum alanında, eski cephe özelliğinde, aynı kitle ve gabaride, özgün plan şeması, malzeme ve yapım tekniği kullanılarak, kapsamlı restitüsyon etüdüne dayalı rekonstrüksiyon uygulamasının koşulsuz sağlanmasına,
Ancak uygulama gerçekleşinceye kadar parsellerde her türlü inşai ve fiziki müdahalenin yasaklanmasına, (otopark, fuar, sergileme vb.) yeni bir işlev ile kullanma ve aynı parselde tescilli yapı yerinde veya diğer boş alanlarda başka bir yeni yapılaşmaya izin verilmeyeceğine,
Tüm bu uygulamalar için Koruma Kurulu kararının alınması gerektiğine" hükmü ile 21.02.2018 tarihli ve 922 sayılı İlke Kararında geçen "Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 05.11.1999 tarihli ve 660 sayılı İlke Kararının I. bölümünün 3) Yeniden Yapma (Rekonstrüksiyon) başlığı altında yer alan hükümlerin, cami, mescit ve türbelerde uygulanmasında karşılaşılan sorunlara ilişkin yapılan görüşmeler sonucunda;... Ayrıca çeşitli nedenlerle tespiti yapılamamış ancak 2863 sayılı Kanun kapsamında korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı özelliği gösterdiği kütle, gabari, plan, cephe, yapım tekniği ve malzemesine ilişkin belgelerle ortaya konulan cami, mescit ve türbelerde öncelikle Koruma Bölge Kurullarınca korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescillerinin yapılmasına, rekonstrüksiyonlarına ilişkin uygulamalarda ise yukarıdaki hükümlerin geçerli olduğuna karar verildi." hükümleri kapsamında değerlendirilerek 29.11.2024 tarihli Koruma Bölge Kurulu kararı ile tescil edilmiştir.
Türkiye genelinde benzer şekilde tamamen yıkılmış olup da mevcut bilgi ve belgelerinden faydalanılarak tescillenen taşınmazlar mevcuttur. Söz konusu taşınmazlar, tescil edilirken 2863 sayılı Kanun kapsamında ve ilgili alt mevzuat ile ilke kararları Oo kapsamında (— değerlendirilmektedir. Dolayısıyla (o taşınmazların mülkiyetlerinin el değiştirmesi gibi bir durum Koruma Bölge Kurullarının yetki alanına girmemektedir.
İlgili Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğüne, Taşbaşı Parkı'nın kamusal alan olarak korunması yönünde bir talep iletilmemekle birlikte, söz konusu alanda tescil edilen camiye ilişkin alınan Kurul kararına karşı Giresun Belediye Başkanlığınca Koruma Yüksek Kuruluna itirazda bulunulmuş olup konu değerlendirme aşamasındadır. Alınacak Yüksek Kurul kararı doğrultusunda alana ilişkin iş ve işlemler yürütülecektir.
Parkta, liman işletmecisi tarafından inşa edildiği ileri sürülen kaçak yapının, parselin yakınında yer alan silolar olduğu anlaşılmış olup söz konusu alan, onaylı kentsel sit koruma amaçlı imar planı sınırları dışında yer aldığından Giresun Belediyesinin yetki alanında kalmaktadır.