Yolsuzlukla mücadeleye ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 123 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 107 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince, Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEKHarafından yazılı olarak cevaplandırılması için gereğini arz ederim.
Av. Dr N/ Sezgin TANRIKULU Diyarbakır Milletvekili
Türkiye, OECD Uluslararası Ticari İşlemlerde Yabancı Kamu Görevlilerine Verilen Rüşvetin Önlenmesi Sözleşmesi başta olmak üzere, Avrupa Konseyi'nin Yolsuzluğa Karşı Özel Hukuk Sözleşmesi ve Yolsuzluğa Karşı Ceza Hukuku Sözleşmesi'ne taraf olmasına rağmen, bu yükümlülükleri yeterince yerine getirmediği yönünde uluslararası eleştirilere maruz kalmaktadır. OECD ve diğer uluslararası kurumlar, Türkiye'de kamu sermayeli şirketlere yönelik kurumsal yükümlülüklerin eksikliğini ve mevcut yaptırımların yeterince caydırıcı olmadığını raporlamaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (13 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Ayrıca, Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nün 2024 Yılı Yolsuzluk Algı Endeksi'ne göre, Türkiye'nin 34 puan ile geçtiğimiz yılki seviyesini koruduğu ancak sıralamada sekiz basamak yükseldiği belirtilmiştir. Ancak bu yükselişin Türkiye'de yolsuzlukla mücadelede ilerleme sağlandığının bir göstergesi olmadığı, diğer ülkelerdeki puan değişikliklerinden kaynaklandığı ifade edilmiştir. Türkiye'nin gri listeden çıkış sürecinde mali politikaların. etkili olduğu değerlendirilse de bağlayıcılığı bulunan uluslararası kurumlar tarafından Yolsuzlukla Mücadele Kurumu'nun eksikliği en büyük engel olarak gösterilmektedir.
Bu bağlamda;
Türkiye'nin taraf olduğu yolsuzlukla mücadeleye ilişkin uluslararası sözleşmelerin gereklilikleri tam olarak yerine getirilmekte midir?
OECD ve diğer uluslararası kuruluşların raporlarında yer alan eleştiriler doğrultusunda kamu sermâyeli şirketlere yönelik 2025 yılında kurumsal düzenlemeler yapılması planlanmakta mıdır?
Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nün Yolsuzluk Algı Endeksi'nde Türkiye'nin puanının 34'te
• kalmasının nedenleri hakkında bakanlığınızca yapılan değerlendirme nedir?
Yolsuzlukla Mücadele Kurumu'nun eksikliğinin Türkiye'nin uluslararası sıralamalardaki yerine olumsuz etkisi olduğu belirtilirken, böyle bir kurumun oluşturulmasına yönelik 2025 yılında bir çalışmanız olacak mıdır?
Türkiye'nin gri listeden çıkışı, yolsuzlukla mücadele alanında uluslararası normlara uyum sağlandığı ânlamına mı gelmektedir; gri listeden çıkış süreci sadece mali reformlarla mı ilgilidir?
Son beş yılda yabancı kurum kuruluş veya şirketler tarafından Türkiye Cumhuriyeti Devleti adına görev yürüten kamu görevlilerine rüşvet verilmesiyle ilgili açılan soruşturma ve davaların sayısı kaçtır; bu davaların sonuçları nelerdir?
Türkiye Cumhuriyeti Devleti adına görev yürüten kamu görevlilerine yabancı kurum kuruluş veya şirketler tarafından rüşvet verilmesi iddialarına ilişkin olarak, OECD Uluslararası Ticari İşlemlerde Yabancı Kamu Görevlilerine Verilen Rüşvetin Önlenmesi Sözleşmesi kapsamında alınan önlemler nelerdir; bu önlemlerin etkinliği hangi bilimsel ölçümlerle ve verilerle değerlendirilmektedir?
Türkiye'de faaliyet gösterdiği iddia edilen uluslararası suç örgütlerine yönelik son beş yılda yapılan operasyonların sayısı ve bu operasyonların sonuçları nelerdir?
Uluslararası suç örgütlerinin Türkiye'deki faaliyetlerinin boyutları ve bu örgütlerin kamu görevlileriyle olan bağlantıları hakkında detaylı bir inceleme yapılmış mıdır; eğer yapılmışsa, bu incelemenin sonuçları nelerdir?
Uluslararası suç örgütlerinin Türkiye'deki faaliyetlerini önlemeye yönelik olarak, uluslararası İş birliği kapsamında hangi adımlar atılmıştır; bu adımların etkinliği ve caydırıcılığının somut sonuçları nelerdir
SORULAR
Türkiye Cumhuriyeti Devleti adına görev yürüten kamu görevlilerine yabancı kurum kuruluş veya şirketler tarafından rüşvet verilmesi ve uluslararası suç örgütleriyle bağlantılı yolsuzluk vakalarının önlenmesine yönelik olarak, 2025 yılında alınması planlanan önlemler nelerdir?
Kamu fonlarının yasa dışı bir şekilde özel kârlara doğru yönlendirildiğine ve bu şekilde suç örgütlerinin kamusal karar alma mekanizmalarında etkili olmaya başladığı yönündeki iddialar ile ilgili olarak Bakanlığınızca yapılmış bir tespit bulunmakta mıdır?
Kamu fonlarının yasa dışı bir şekilde özel kârlara doğru yönlendirildiğine ve bu şekilde suç örgütlerinin kamusal karar alma mekanizmalarında etkili olmaya başladığı yönündeki iddialar ile ilgili olarak Bakanlığınız tarafından detaylı bir inceleme yapılmış mıdır yapıldıysa elde edilen sonuçlar nelerdir?
Kamu fonlarının yasa dışı bir şekilde özel kârlara doğru yönlendirildiğine ve bu şekilde suç örgütlerinin kamusal karar alma mekanizmalarında etkili olmaya başladığı yönündeki iddialar ile ilgili olarak Bakanlığınız tarafından detaylı bir inceleme yapılmadıysa Bakanlığınız 2025 yılında iddialar ile ilgili olarak bir denetim ve inceleme mekanizmasını devreye sokacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
TANRIKULU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Muvamde.
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7125899 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Ülkemizin FATF'in gri listesinden çıkarılması yönünde gerek teknik uyum gerekse etkililik kriterlerinin yerine getirilmesi yönünde yoğun çalışmalar sürdürülmüştür. Bu kapsamda, 2021/16 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile kabul edilen "Türkiye'de Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanı ile Mücadele ve Müsadere Uygulamalarında Etkinliğin Artırılması Strateji Belgesi" uyarınca oluşturulan yaptırımları izleme, tehdit ve kırılganlık çalışma grupları düzenli olarak toplanmış ve çalışmalar yürütmüştür. Bu çalışmalar neticesinde yeni geliştirilen kriterlere uyum sağlanmış ve FATF Genel Kurulu'nda alınan karar ile ülkemiz gri listeden çıkarılmıştır.
I sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 231'inci maddesi uyarınca, MASAK'ın yabancı ülkelerdeki muadil kurumlarla (mali istihbarat birimleri) bilgi ve belge değişiminde bulunma görev ve yetkisi bulunmaktadır. Bu kapsamda Egmont Grubu üyesi olan veya olmayan mali istihbarat birimleriyle finansal nitelikli istihbari bilgi paylaşımında bulunulmaktadır. Ayrıca FATF ve Birleşmiş Milletler gibi uluslararası kuruluşlar nezdinde organize suçlar konusunda yapılan çalışmalara MASAK tarafından görev alanı çerçevesinde katkı sağlanmaktadır. Bununla birlikte, Interpol (Uluslararası Kriminal Polis Teşkilatı), Europol (Avrupa Polis Teşkilatı) veya Eurojust (Avrupa Birliği Cezai Konularda Adli İş Birliği Birimi) tarafından ilgili OBakanlıklarımız aracılığıyla gelen talepler hakkında çalışmalar yürütülmektedir.
Ayrıca, 2025-2027 yıllarına ilişkin yayımlanan Orta Vadeli Program'da "KİT Yönetişim Reformu" başlığında "Kamu işletmeciliğinde hesap verebilirliğinin güçlendirilmesi, şeffaflığının artırılması, ticari hayatın gerektirdiği şekilde faaliyetlerinin sürdürülmesi ile etkinlik ve verimliliğinin daha yüksek düzeylere çıkarılması sağlanacaktır." hedefi yer almaktadır. Bu kapsamda KİT'lerin hesap verilebilirliğinin ve şeffaflığının artırılmasına yönelik olarak mevzuat çalışmaları devam etmektedir.
Öte yandan, soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Cumhurbaşkanı Yardımcılığı,
Adalet Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan