Bakanlıkça yapılan işyeri denetimlerine ve çocuk işçiliğinin önlenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Hüsmen Kırkpınar (İYİ Parti), 28 Nisan 2025 tarihinde 7/27742 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 155 gün sonra, 30 Eylül 2025).
Hüsmen Kırkpınar (İYİ Parti, İzmir). “Bakanlıkça yapılan işyeri denetimlerine ve çocuk işçiliğinin önlenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27742, 28 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27742-bakanlikca-yapilan-isyeri-denetimlerine-ve-cocuk-isciliginin-onlenmesi-icin-yapilan-calism (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b8dd4725-07bc-4d81-ae96-01968058e62c
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 155 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat İ IŞIKHAN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. Hüsmen KI INAR
14 yaşındaki Abdurrahman Özkul, Niğde'de çalıştığı geri dönüşüm tesisinde kolunu makineye kaptırması sonucu, 14 yaşındaki Yusuf Mısri, Konya'da sondaj kuyusu açılırken, 17 yaşındaki Mehmet Özarslan Kayseri'de kum ocağında çalışırken, 17 yaşındaki Yakup Taşar çalışmak için gittiği Antalya'daki işyerinde, 17 yaşındaki lise öğrencisi Necip Fazıl Çırak, Samsun'da çalıştığı inşaattan düşerek hayatını kaybetmiştir. Son bir haftada 3, nisan ayında 5, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi raporuna göre, son bir yılda 71 çocuk işçi hayatını kaybetmiştir. Bu yılın başından Nisan ayına kadarki 4 aylık süreçte ise, 21 çocuk/genç işçi, iş cinayetlerinde yaşamını yitirmiştir.
Bu bilgiler doğrultusunda:
SORULAR
Mevcut yasalara göre Türkiye'de 15 yaşından küçük çocukların çalıştırılması yasakken, 16-18 yaş arası gençlerin ise tehlikeli işlerde çalıştırılmaması esas alınmaktadır. Çocuk işçi çalıştıranların en ağır cezai yaptırımlarla karşılaşması konusunda bakanlığınız hangi çalışmaları yürütmektedir?
Her türlü çocuk işçiliğini sona erdirmek için hangi denetim mekanizmaları devreye sokulmaktadır? Ne kadar sıklıkla denetim yapılmaktadır? Denetimler sırasında ortaya çıkan ihlaller karşısında kaç işletmeye veya fabrikaya hangi hukuki yaptırımlar uygulanmıştır?
€-posta: hüsmen. kirkpinar &tbmm. gov.tr
Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 1. Kat Oda No: D104
İzmir Milletvekili ği Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu Üyesi
Türkiye'de her 4 çocuktan birinin çalışmasındaki en temel sebep yoksulluktur. Son 23 yıldır ne kadar çocuk aktif iş gücüne katılmıştır? Bu çocuklar hangi yaş aralıklarında, hangi alanlarda çalışmaktadır?
Ak Parti iktidarları boyunca yaşanan çocuk/genç işçi ölümü sayısı ne kadar olmuştur? Ölen, yaralanan veya uzvunu kaybeden çocuk/genç sayısının illere ve yıllara göre dağılımı nasıldır? Bu çocuklar/gençler hangi iş kollarında çalıştırılmıştır?
TÜİK'in açıklamış olduğu 2024 yılı verilerine göre 15-17 yaş arası çalışanların oranı 9624,9'a yükselmiştir. Devlet tarafından korunmayan, sermayenin ucuz iş gücü gözüyle bakılan çocukların sayısı, MESEM ile hiç olmadığı kadar artmıştır. Çocuk işçiliğine, gençlerin güvencesiz çalıştırılmasına ve eğitimden koparılarak geleceklerinin çalınmasına karşı Bakanlığınız hangi tedbirleri almaktadır? i
Okula gidemeyen, küçük yaşta ailesine destek olmak için çalışmak zorunda kalan yoksul çocuklar için Bakanlığınız tarafindan ne gibi destekler sağlanmaktadır?
Tarımsal üretimin başlamasıyla birlikte ölümlü kazaların sayısında da artış yaşanmaktadır. İş Sağlığı ve İşçi Güvenliği Meclisi'nin verilerine göre, 2013- 2024 yıllarında bu ölümlerin en az 402"si çocuk işçi ölümüdür. Bu çocukların ölümlerine dair Bakanlığınızın tespiti nedir?
Mevsimlik tarım göçüne katılan çocuk sayısı kaçtır? Bu çocukların yüzde kaçı okulda değil de tarlada çalışmaktadır? Mevsimlik tarım işçisi yoksul ailelerin çocuk emeğine olan bağımlılığını ortadan kaldırılmak için ne gibi çalışmalar yürütülmektedir?
Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 1. Kat Oda No: D104
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 12.05.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1626832 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile İzmir Milletvekili Sayın Hüsmen KIRKPINAR tarafından yöneltilen 7/27742 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Bakanlığımız çocuk işçiliği konusunda çalışmalar yapan kamu kurum ve kuruluşları, meslek kuruluşları, işçi-işveren kuruluşları, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşları arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlamaktadır.
Bu kapsamda, Ülkemiz Uluslararası Çalışma Örgütünün 138 sayılı İstihdama Kabulde Asgari Yaşa İlişkin Sözleşmeyi ve 182 sayılı En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması ve Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Acil Eylem Sözleşmesini onaylamış olup, ulusal mevzuatı ile politika ve programlarını söz konusu sözleşmelere uygun olarak düzenlemiştir.
Çocuk işçiliğinin ortadan kaldırılması amacıyla "Çocuk İşçiliği ile Mücadele Ulusal Programı (2017-2023)' uygulanmıştır. Cumhurbaşkanlığı İkinci 100 Günlük İcraat Programı kapsamında, 81 ilde Çocuk İşçiliği ile Mücadele Birimleri 2019 yılı Ocak ayı itibarıyla kurulmuştur.
Ayrıca, Bakanlığımız koordinasyonunda 2025-2028 dönemi için hazırlanan yeni Ulusal İstihdam Stratejisi 1 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Sirateji'nin, Sosyal Koruma-İstihdam İlişkisinin Güçlendirilmesi Temel Politika Alanı altında çalışma hayatında temel hakların korunması ve insana yakışır işlerin desteklenmesi kapsamında çocuk işçiliği ile mücadeleye yönelik tedbirlere yer verilmiş olup, ilgili kurum ve kuruluşlarla çalışmalar yürütülmektedir.
Diğer taraftan, mevsimlik tarım işçisi olarak başka illere giden işçiler ve ailelerinin yaşam koşullarının iyileştirilmesi ile başta eğitim ve sağlık olmak üzere kamu hizmetlerinin sağlanması amacıyla projeler uygulanmıştır.
Bununla birlikte, Bakanlığımızca yürütülen tüm teftişlerde çocuklar öncelikli risk grubu olarak belirlenmekte, ayrıca çocuk işçiliğine ilişkin şikayet ve ihbarlar öncelikli olarak değerlendirilerek teftiş kapsamına alınmaktadır. Gerçekleştirilen teftişler sonucunda ise 4857 sayılı İş Kanununun "Çalıştırma Yaşı ve Çocukları Çalıştırma Yasağı? başlıklı 71'inci maddesi ile bu maddeye dayanılarak hazırlanan Yönetmelik hükümlerini ihlal eden işyerleri hakkında gerekli idari işlemler uygulanmaktadır. Ayrıca, tüm teftişlerde işyerlerinde kayıt dışı istihdam olup olmadığı incelenmekte, mevzuata ayrılıkların tespit edilmesi halinde gerekli idari işlemlerin yerine getirilmesi istenilmektedir.
Ülkemizde çocuk işgücüne ilişkin araştırmalar Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafindan Çocuk İşgücü Anketleri yoluyla gerçekleştirilmekte olup söz konusu istatistiklere TÜİK internet sitesinden ulaşılabilmektedir." ri) "
Prof. Dr. Vedat IŞIKHAN
Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68