6 Şubat 2023 tarihli depremler sebebiyle DASK kapsamında ödenmesi gereken tazminatlara ilişkin
Kaynak göster
Müzeyyen Şevkin (CHP), 16 Mayıs 2025 tarihinde 7/28620 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 101 gün sonra, 25 Ağustos 2025).
Müzeyyen Şevkin (CHP, Adana). “6 Şubat 2023 tarihli depremler sebebiyle DASK kapsamında ödenmesi gereken tazminatlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28620, 16 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28620-6-subat-2023-tarihli-depremler-sebebiyle-dask-kapsaminda-odenmesi-gereken-tazminatlara-ili (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/19bc89d9-7eb8-465e-82c1-0196ed8c6614
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 101 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 87 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak yanıtlandırılmasını saygılarımla arz ederim. 13.05.2025 &
Dr. li ŞEVKİN
6 Şubat 2023'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli yıkıcı depremlerin etkilerinin ardından hasarlı evlerde yaşanan kaos ve dolayısıyla vatandaşın sıkıntıları artarak devam etmektedir. Orta hasarlı evlerin Bakanlık kararıyla ağır hasarlıya çevrilip yıkılmasından sonra evi yıkılan birçok depremzede vatandaşa Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) ve birçok sigorta şirketi tarafından tazminatları ödenmemiştir. Evi orta hasarlıyken DASK tazminatı alan ancak daha sonra aynı evleri orta hasarlıdan hafif hasarlıya çevrilip güçlendirme yapan vatandaşlara ödenen tazminatlar da kurum tarafından geri istenmektedir. Depremzede vatandaşlara neden ödeme yapılmadığı ve DASK tarafından gönderilen yazılı bildirimle ödenen tazminatların geri istenmesinin nedenleri ve sonuçları kamuoyuna açıklanmalıdır. Orta hasarlı konutların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı kararı ve illerde Valilik olurlarıyla yıkıldığı göz önüne alınmalıdır. Hazine ve Maliye Bakanlığı, devletin kurumlarınca gerçekleşen uygulamaları dikkate almalı ve depremzede vatandaşların DASK'tan ve sigorta şirketlerinden kaynaklanan mağduriyetini gidermelidir. Ayrıca depremin üzerinden geçen 2.5 yıla rağmen ödenen kira fiyatları 7500 lirada kalmıştır. Kira fiyatlarının artış oranları göz önüne alındığında depremzede kiracılara ödenen kira bedelleri çok yetersiz kalmaktadır.
Bu kapsamda;
SORULAR
Türkiye genelinde orta hasarlıdan ağır hasarlıya çevrilen bina sayısı kaçtır? Orta hasarlıdan ağır hasarlıya çevrilip yıkılan bina sayısı kaçtır?
Türkiye genelinde orta hasarlıdan hafif hasarlıya çevrilip güçlendirme yapılan bina sayısı kaçtır?
Evi orta hasarlıyken ağır hasarlıya çevrilen ve yıkılan ve DASK ile sigorta şirketlerinden herhangi bir tazminat alamayan depremzede vatandaş sayısı kaçtır?
Evi orta hasarlıyken DASK tazminatı alan ve ardından evi yıkıldıktan sonra DASK tazminatı geri istenen depremzede vatandaş var mıdır? Varsa Türkiye genelinde kaç kişidir?
Evi orta hasarlıyken hafif hasarlıya çevrilen ve bu nedenle aldığı tazminat DASK tarafından geri istenen vatandaş sayısı kaçtır?
DASK'ın hasarlı evler için ödediği tazminat miktarı nasıl belirlenmektedir ve belirlenen oranın yetersiz bulunması durumunda vatandaşın yapması gerekenler nelerdir?
Yıllarca primlerini düzenli olarak sigorta şirketlerine ödeyen depremzede vatandaşlara tam da gerekli olduğu anda sahip çıkılmıyorsa bu denetimi kim ya da kimlerin yapması bekleniyor? DASK'tan ve sigorta şirketlerinden kim ya da kimler vatandaş adına hesap soracak?
DASK'ın ve sigorta şirketlerinin evleri yıkılan vatandaşlara hiç ödeme yapmaması ya da ödediği tazminatları geri istemesinin yasal bir gerekçesi var mıdır?
Mağdur vatandaşlara karşı olan yükümlülüklerini yerine getirmeyen sigorta şirketleri; Bakanlık, valilik ve adli makamlar tarafından denetlenecek: midir? Vatandaşların DASK ve sigorta şirketlerinden kaynaklanan mağduriyeti giderilecek midir?
Depremzede vatandaşlara ödenen kira desteğinde bir artış olacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi yazınız ekinde alınan Adana Milletvekili Sayın Dr. Müzeyyen ŞEVKİN"e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Marul.
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 e-posta; sgbsoruonergeleriğğhmb.gov.w Elektronik Ağ: www.hmb.gov.ir
7128620 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Dr. Müzeyyen ŞEVKİN, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Zorunlu Deprem Sigortası Genel Şartlarının "A.1- Sigortanın Kapsamı" kenar başlıklı maddesine göre; " Bu sigorta ile, depremin doğrudan neden olduğu maddi zararlar ile deprem sonucu meydana gelen yangın, infilak, dev dalga (tsunami) veya yer kaymasının sigortalı binalarda neden olacağı hasarlar (temeller, ana duvarlar, bağımsız bölümleri ayıran ortak duvarlar, o bahçe duvarları, istinat duvarları, tavan ve tabanlar, merdivenler, asansörler, sahanlıklar, koridorlar, çatılar, bacalar ve yapının benzer nitelikteki tamamlayıcı kısımlarında meydana gelenler de dahil olmak üzere), sigorta bedeline kadar Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) tarafından teminat altına alınmıştır."
"B.2 Hasarın Tespiti" kenar başlıklı maddesine göre ise; "Bu sözleşme ile sigorta edilmiş binalarda meydana gelen zararın nedeni, niteliği ve miktarı DASK'ın veya yetkili kıldığı kimselerin belirlemelerine göre taraflar arasında yapılacak anlaşmayla tespit edilir. Büyük ölçekli bir hasar meydana gelmesi durumunda DASK, hasar tespitlerinin süratle yapılabilmesini teminen teknolojik olanaklardan da yararlanarak basitleştirilmiş hasar tespit uygulamaları geliştirebilir."
Mezkur hükümler uyarınca, Zorunlu Deprem Sigortası'na ilişkin hasar tespit uygulamasının genel sigortacılık ilkeleri çerçevesinde yetkili kişiler tarafından yapılacağı ve bu tespitin depremin doğrudan neden olduğu zararlar üzerinden belirleneceği hüküm altına alınmıştır.
Bu kapsamda, 6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen depremlerin akabinde hasar tespit çalışmaları afetin büyüklüğü de göz önünde bulundurulmak suretiyle Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının (ÇŞİDB) yetkililerince ve sigorta eksperlerince yapılmış olup bu tespitler doğrultusunda DASK tarafından hasar ödemeleri gerçekleştirilmiştir.
ÇŞİDB"nin yapmış olduğu ilk hasar tespitleri ile DASK tarafından gerçekleştirilen hasar ödemeleri sonrasında, konut sahiplerinin yaptığı itirazlar başta olmak üzere, muhtelif sebeplerden dolayı değişen ÇŞİDB tespitlerindeki nihai duruma göre; eksik tazminat tutarları sigortalılara ödenmiş, ağır hasarlı iken orta hasara dönüşen, orta hasarlıyken az hasara dönüşen ya da ağır hasarlı iken az hasara dönüşen konutlar için fazla ödenmiş olan bölümünün 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 77'nci maddesinde yer alan hüküm gereğince sigortalılar tarafından DASK'a iade edilmesi zorunluluğu doğmuştur. Devam eden uygulama kapsamında,
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 tazminatın tamamı değil yalnızca fazla ödemeye ilişkin kısmı iadeye konu edilmiş ve eşit haklara sahip sigortalılar arasında aynı hasar oranı için aynı tazminatın ödenmesi sağlanmıştır. Ayrıca, değişen tespitler neticesinde DASK tarafından ilave tazminat ödemesi yapılan durumlar da mevcuttur.
Sigortacılık ve özel emeklilik sektörüne ilişkin düzenleme, gözetim ve denetim faaliyetleri, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından yürütülmektedir. SEDDK, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ile 4632 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu uyarınca, uluslararası standartlara uygun ve risk odaklı bir yaklaşımla vatandaş şikayetleri, şirket mali yapıları, poliçe düzenleme süreçleri ile hasar ve tazminat işlemleri süreçlerine ilişkin denetimler gerçekleştirmektedir. Gerçekleştirilen denetimler sonucunda mevzuata aykırı işlem tesis edenler hakkında fiilin niteliğine göre idari yaptırımlar uygulanmakta ve/veya adli makamlara suç duyurusunda bulunulmaktadır.
Öte yandan, soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Çevre, Şehircilik ve İklim
Değişikliği Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 e-posta; sgbsoruonergeleriğöhmb,gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.ir
Mehmet ŞİMŞEKBakan