Osman Gazi Doğal Gaz Üretim Platformu'na ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96 ncı maddeleri gereğince Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan BAYRAKTAR tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Grup Başkanvekili

Yerli ve yabancı basında yer alan bilgiler ışığında:

Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

FPSO Cidade de Sâo Mateus gemisi 1994 yılında Samsung Heavy şirketi tarafından Güney Kore'de, MV Almirante Câmara adıyla VLCC (Very Large Crude Carrier) ham petrol tankeri olarak inşa edilmiştir.

2008-2009 yılları arasında Saipem Firması tarafından Singapur'daki Sembawang Tersanesi'nde FPSO'ya (Floating Production Storage and Offloading) dönüştürülmüştür. (Yüzer üretim, depolama ve boşaltma ünitesi olarak açık denizlerde -Offshore- petrol ve doğalgaz üretiminde kullanılan entegre bir üretim platformudur.)

FPSO"nun temel işlevleri üretim depolama ve boşaltmadır. FPSO petrol ve doğalgaz rezervlerinden çıkan ham petrol, doğalgaz, su ve tortu karışımını doğrudan alıp ayırma ünitelerinde fiziksel olarak ayrıştırın. Depolama tanklarına alınır ve periyodik olarak tanker gemilerine aktarılır.

FPSO'ya dönüştürüldükten sonra, operatör firma BW Offshore tarafından Brezilyadaki Petrobras için işletilmeye başlanmıştır. İlk görev yeri Brezilya açıklarındaki Camamu-Almada ve Camarupim alanlarıdır.

Camarupim gaz sahasındaki çalışmaları esnasında 11 Şubat 2015 tarihinde FPSO Cidade de Sâo Mateus'da büyük bir patlama gerçekleşmiştir. Patlamada 9 işçi hayatını kaybetmiş, 26 kişi de yaralanmıştır. Patlamanın nedeninin geminin arka pompa odasında doğalgaz kondensatının sızması sonucu meydana geldiği belirtilmiştir. Bu esnada müdahalede bulunan işçilerin müdahale işlemlerindeki hataları statik elektrik üreterek patlamanın boyutunu artırmıştır. Yapılan soruşturmanın neticesinde hazırlanan raporda; pek çok prosedür hatasının olduğu, gemide tasarım ve donanım eksikliklerin bulunduğu, risk yönetim zafiyetlerinin olduğu, personel eğitiminin ve denetimlerin uygun ve yeterli olmadığı ortaya çıkmıştır.

Patlamanın ardından FPSO Cidade de Sâo Mateus, Singapur'a götürülmüş ve onarımı gerçekleştirilmiştir. Onarım esnasında platformun 23.55 metre uzunluğu kesilerek 298.45 metreye düşürülmüştür. Onarımı tamamlandıktan sonra Singapur'da bekletilen ve üretim faaliyetlerine devam etmeyen platform 2022 yılında satışa çıkartılmıştır. 2023 yılında şirket tarafından ismi açıklanmayan bir alıcıya 125 milyon dolara satıldığı duyurulmuştur.

Bu bilgiler ışığında aşağıdaki soruların önem arz etmektedir.

SORULAR

1. Söz konusu platformun 298,5 metre uzunluğu, 56 metre genişliği ve 29,5 metre derinliği olduğu bilgisi doğru mudur?

2. Personel kapasitesinin 140 kişi olduğu bilgisi doğru mudur? Bu personeller gereken tüm eğitimleri almışlar mıdır? Sertifikasyonları var mıdır?

3. İstanbul'un Fetih günü olan 29 Mayıs"ta İstanbul Boğazı'ndan geçiş yapan platforma Osman Gazi adı verilmiş ve Cumhurbaşkanı Sayın Erdoğan tarafından Karadeniz'e uğurlanmıştır. Ancak yapılan resmi açıklamalarda platformun 2026 yılında faaliyete geçeceği ifade edilmiştir. Bu gecikmenin nedenleri nelerdir? Platformun faaliyetine başlaması için hazır olmadığı ve en az bir yıl süre ile Sakarya Gaz Sahası alanında teknik hazırlıklarını tamamlayacağı iddiaları doğru mudur? Platform eğer hala hazırda çalışmıyorsa ve faaliyet gösterebilmesi için pek çok eksiğin giderilmesi gerekiyorsa neden çok önceden, yeterince hazırlık yapılmadan tanıtımı yapılmıştır?

4. Söz konusu platformun teknik bakım ve onarım hizmetlerinin 5 yıl boyunca Singapur firması tarafından sağlanacağı bilgisi doğru mudur? 5 yıldan sonra çıkabilecek teknik sorunlar nasıl çözülecektir? Bunların maliyet ve risk analizleri yapılmış mıdır?

5. 10 yıl önce büyük bir patlamayla hasar almış, can kayıpları yaşanmış, 10 yıldır faaliyette olmayan ve uzunca bir süre de satılmayan söz konusu platformun satın alınmasının gerekçeleri nelerdir?

6. Bu platform hangi kurum tarafından satın alınmıştır? Bu kurum özel sektör, herhangi bir devlet kurumu veya Enerji Bakanlığı mıdır?

7. Bu platformun Türkiye'ye olan maliyeti nedir? Platformun satın alındığı Norveç ve Singapur merkezli BW Offshore firmasının Oslo Borsası'na yaptığı açıklamada platformun 125 milyon dolara satıldığı bildirilmiştir. Eğer satın alma işlemi bir aracı tarafından 125 milyon dolara gerçekleştirildiyse Türkiye bunu kaç dolara satın almıştır?

8. Platformun operasyonunu yürütecek olan kurum Enerji Bakanlığı mı yoksa özel sektör müdür? Eğer özel sektör tarafından gerçekleştirilecekse söz konusu firmanın ya da şirketin adı nedir?

9. Sakarya Gaz Sahası'nda çalışmaya başlayacağı ifade edilen platform hangi amaçla satın alınmıştır? Söz konusu sahada yapılmış olan yatırımların gaz çıkartmaya elverişli olmadığı ve bu nedenle satın alındığı iddiaları doğru mudur?

10. Sakarya Gaz Sahası'na şu ana kadar yapılmış olan yatırımın maliyeti nedir? 2023 Mayıs seçimleri öncesi bu sahadan elde edilen doğalgazın halkımıza bir yıl süre ile 25 m"e kadar ücretsiz dağıtılacağı vaadi gerçekleşmiş midir? Eğer bu doğruysa söz konusu platformun satın alınmasına neden gereksinim duyulmuştur?