Ecza depolarının rekabeti engelleyici uygulamalarda bulundukları iddiasına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanı Prof. Dr. Kemal MEMİŞOĞLU tarafından Anayasanın 98 ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ?nün 96 ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını için gereğini saygılarımla arz ederim.

04/06/2025

Türkiye'de faaliyet gösteren üç büyük ulusal ecza deposu olan Selçuk Ecza Deposu, Allianz Healthcare Ecza Deposu ve BEK Ecza Deposu'nun kendi aralarında fiili bir tekel oluşturduğu, küçük ve orta ölçekli eczaneleri mali kıskaca alarak piyasadan tasfiye etmeye yönelik sistematik uygulamalarda bulunduklarına dair çok ciddi iddialar kamuoyuna yansımaktadır. Bu üç büyük ecza deposunun: Eczanelere "açılış şartı" adı altında senet imzalattığı, Vadeleri keyfi şekilde erkene çektiği, Borcu olmayan eczanelerin ekranlarını kapattığı, Ödenmiş senetleri iade etmeyerek ihtiyati haciz kararları çıkardığı, Eczacılara ipotek karşılığı sözler verip yerine getirmediği, bu yollarla bazı eczaneleri muvazaalı şekilde ele geçirerek doğrudan işlettiği iddia edilmektedir. Bu süreçte ekonomik baskıya maruz kalan eczacıların iflas ettiği, mesleğini bırakmak zorunda kaldığı ve hatta intihar gibi trajik sonuçlarla karşılaşıldığı örnekler kamuoyunda infial yaratmıştır. Özellikle kısa süre önce yaşamına son veren saygın bir akademisyen ve eczacı olan Prof. Dr. Mehtap Uysal'a ait boş bir senedin sonradan doldurularak icra takibi başlatıldığı ve bunun sonucu olarak intihar ettiği yönündeki haberler kamuoyuna yansımış ve derin kaygı yaratmıştır. Diğer yandan, ecza depolarının SGK ödemelerini 90 gün vadeyle aldığı, buna karşılık eczanelere ilaç satışını 90, 120, hatta 150 gün vade ile yaptığı, bazı eczanelerle sorun yaşandığında ise bu vadeleri bir anda iptal ederek tüm borcun tahsilini talep ettiği bildirilmektedir. Bu uygulama eczacıları ani bir finansal krizle baş başa bırakmakta, birçok eczanenin iflasına yol açmaktadır. Eczanelerin satışlarının yaklaşık "90'ı SGK üzerinden gerçekleşmekte olup, kamu tarafından bu kadar yüksek oranda regüle edilen bir alanda bu tür finansal manipülasyonların yapılması ciddi bir sistemik zafiyete işaret etmektedir.

Gerekçenin tamamını göster (11 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Bu kapsamda:

SORU 1. Türkiye'de faaliyet gösteren ulusal ecza depolarının rekabeti engelleyici uygulamaları ile ilgili Bakanlığınızın yürüttüğü bir denetim, inceleme veya soruşturma bulunmakta mıdır?

SORU 2. "Vadeli satış" ve "açılış şartı" adı altında senetle ilaç satışı yapılması, mevzuat açısından uygun mudur? Bu uygulamalar hangi yasal çerçevede değerlendirilmektedir?

Bakanlığınızın bu uygulamalara dönük bir denetim faaliyeti mevcut mudur?

SORU 3. Hakkında borç bulunmadığı halde, ilaç temin ekranı kapatılan kaç eczane bulunmaktadır? Bu eczanelerin tedarik zincirine yeniden erişimi sağlanmış mıdır?

SORU 4. Ulusal ecza depolarının senet, ipotek gibi kıymetli evrakları kötüye kullanarak eczacıları ekonomik çöküntüye sürüklediği iddiaları hakkında Bakanlığınızın ya da bağlı kurumların yürüttüğü herhangi bir inceleme, denetim ya da yaptırım süreci mevcut mudur?

SORU 5. Ulusal depoların küçük ecza depoları üzerindeki etkisi ve tedarik zincirine müdahale kabiliyeti ile ilgili olarak, bu firmalarla dolaylı ya da doğrudan iş birliklerinin varlığı konusunda

Rekabet Kurumu veya TİTCK tarafından yürütülen bir soruşturma var mıdır?

SORU 6. Eczanelere yalnızca "ön ödeme" sistemiyle ilaç verilmesi, özellikle ekonomik açıdan zor durumdaki eczacılar için temel sağlık hizmetlerine erişimi zorlaştırmıyor mu? Bu uygulamanın mevzuata uygunluğu hakkında Bakanlığınızın görüşü nedir?

SORU 7. Bazı eczacıların ekonomik zorluklar neticesinde eczanelerini devretmek zorunda kaldığı ve bu eczanelerin bazı kişi veya kurumlar tarafından muvazaalı biçimde devralındığı yönündeki iddialar hakkında Bakanlığınızın bir tespiti veya incelemesi bulunmakta mıdır? Bu tür devralmalar hangi denetim süreçlerinden geçirilmektedir?

Adres: Halkla İlişkiler Binası 6-kat No: E-611 www