Halk ozanlarının sorunlarına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 88 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 77 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından yazılı olarak cevaplandırılması için gereğini saygılarımla arz ederim. j
Ulaş KARASU Sivas Milletvekili
Her yönüyle zengin ve kadim güzelliklere ev sahipliği yapan Anadolu, yetiştirdiği ozanlarla haklı gururumuzdur. Ozanlar halkın yaşadıklarından ilham alarak, onlara sözle hayat veren bilge kişilerdir.
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Anadolu'daki tarihi İpek Yolu güzergahlarının kesiştiği yerde konumlanmış ve ünlü Kral Yolunun geçtiği geniş topraklarıyla Sivas, büyük ve köklü bir kültüre sahiptir. Coğrafi konumu nedeniyle Karadeniz, Orta Anadolu ve Doğu Anadolu illeri ile komşu olan Sivas, folklorik sınırları göz önüne alındığında, müzik kültüründeki çeşitliliği ile Türk Halk Müziğinin beşiği kabul edilir. Sivas aşıklar ve ozanlar diyarıdır.
Pir Sultan Abdal'dan Aşık Ruhsati'ye, Aşık Veysel'den Sefil Selimi'ye kadar nice aşıklar, ozanlık geleneğini nesilden nesile aktarmış ve halen yaşatılmasında öncü olmuşlardır. Sivas halkının söze, saza, âşıklara ve bu geleneğe değer vererek sahiplenmesi nedeniyle, bu eşsiz geleneğimiz günümüzde de varlığını sürmektedir.
Aşıklık geleneğinin en önemli temsilcilerinden olan büyük halk ozanımız Aşık Veysel, yalın bir Türkçe ile ortaya koyduğu eserlerinde hüznün yanı sıra yaşama sevinci, doğa ve insan sevgisi, dostluk, birlik ve beraberlik üzerine gelecek nesillere kıymetli dizeler armağan etmiştir. Zengin kültür mirasımızın temel taşlarından birisi olan Aşık Veysel'in vefatının 50'inci yıl dönümü olan 2023 Yılı, UNESCO tarafından anma ve kutlama yıl dönümleri arasına alınmıştır. Yine içinde bulunduğumuz 2023 yılı ozanı yurt genelinde ve yurt dışında anmak amacıyla "Aşık Veysel Yılı" olarak kutlanmaktadır.
Aşık Talibi ise 1898 yılında Sivas'ın Altınyayla ilçesinde dünyaya gelmiş, ülkemizin hemen hemen her ilini gezmiştir. Dönemin yazarları tarafından "Asrın Evliya Çelebisi" lakabı olan Aşık Talibi Coşkun 1976 da aşıklık alanında kimseden ders almadan kendini yetiştirmeyi bilmiş ve Ulu Önderimiz Mustafa Kemal Atatürk adına çok sayıda şiir yazmış, Atatürk tarafından takdirname ile ödüllendirilmiştir.
Bu bilgiler çerçevesinde;
SORULAR
Kültürümüze önemli hizmetler vererek kültür mirasımızın taşıyıcısı olan ozanlarımızın isimlerinin ve eserlerinin yaşatılması adına hükümetinizin yaptığı çalışmalar nelerdir? Yapılması öngörülen ve gereken çalışmalar nelerdir?
Sazı ve sözüyle dünya penceresinden insanlığa seslenen halk ozanlarımızın maddi durumları, beklentileri ve var olan sorunlarının çözümlerine yönelik yapılan çalışmalar nelerdir?
Hükümetinizin yaşayan halk ozanlarının sorun, talep ve şikayetleri hakkında yaptığı çalışmalar nelerdir? Aşıklık geleneğinin devam etmesi için ilgili bakanlıkların yaptığı/yapacağı çalışmalar nelerdir?
Sivas Valiliği tarafından yapılması planlanan ve 2021 yılında tanıtımı gerçekleştirilen Aşık Veysel Ozanlar ve Müzik Kültürü Müzesi'nin yapımı konusundaki son durum nedir? Evrensel ve geleneksel müziğin tüm renklerini aynı çatı altında yansıtacağı ve herkese hitap edeceği ifade edilen müze ne zaman Sivas'a kazandırılacaktır?
Cumhuriyetimizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'e şiirler yazan Aşık Talibi
Coşkun'un Sivas Altınyayla'da doğup büyüdüğü ev adına yakışmayacak şekilde harabe ve yıkık görüntüsüyle yürekleri dağlamaktadır. Aşık Talibi'nin evinin restore edilip müzeye dönüştürülmesi hükümetinizin gündeminde midir? Olacak mıdır?
. 2023 yılının "Aşık Veysel Yılı" olarak kutlanmasına karşın, gönül gözüyle baktığı dünyamızı dizeleri ve nefesiyle aydınlatan halk ozanımızın memleketi olan; Selçuklu, Osmanlı ile Cumhuriyet dönemi eserlerini Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası gibi UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'nde yer alan eserlere ev sahipliği yapan Sivas'ın ülkemizin uluslararası marka değerine katkıda bulunmak üzere düzenlenen 11 arı ilde düzenlenen "Türkiye Kültür Yolu Festivalleri" kapsamına dahil edilmemesinin gerekçesi nedir? Bu festivallerin düzenlendiği iller hangi kriterlere göre, ne zaman belirlenmiştir? Bu çerçevede 29.12.2022 tarihli 32058 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi neden yok sayılmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel MüdürlüğüY'ca;
Âşık Veysel Ozanlar ve Müzik Kültürü Müzesi hakkında Bakanlığımıza herhangi bir özel müze başvuru talebi iletilmemiş olup konuya ilişkin bir başvuru yapılması halinde talep Bakanlığımızca değerlendirilebilecektir.
Özel mülkiyete ait Âşık Talibi Coşkun Evi, Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararıyla 2. Grup korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilerek korunma alanı belirlenmiştir.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun Yetki ve Yöntem başlıklı 10"uncu maddesinde; "Her kimin mülkiyetinde veya idaresinde olursa olsun, taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının korunmasını sağlamak için gerekli tedbirleri almak, aldırmak ve bunların her türlü denetimini yapmak veya kamu kurum ve kuruluşları ile belediyeler ve valiliklere yaptırmak, Kültür ve Turizm Bakanlığına aittir." hükmü ile "Diğer kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının korunma ve değerlendirilmesi bu Kanun hükümlerine uygun olarak kendileri tarafından sağlanır." hükmü bulunmaktadır.
Bu kapsamda, Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünce ivedilikle tescilli yapı ve çevresinde can ve mal güvenliği açısından gerekli güvenlik önlemlerinin alınması ve sonucunda hazırlanacak bilgi ve belgelerin Müdürlüğe iletilmesi ilgili Belediyesinden istenmiştir. İlgililerince söz konusu yapıya ilişkin rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelerinin hazırlatılarak Kurula sunulması durumunda konu 2863 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında ivedilikle Kurul gündeminde değerlendirilecektir.
Bakanlığımız (Tanıtma Genel MüdürlüğüY'ca;,
Go Türkiye platformu, Türkiye'nin tüm turizm destinasyonlarını deneyim odaklı bir perspektifle tanıtmaktadır. Bu kapsamda, Tanıtma Genel Müdürlüğü ve Türkiye Turizm Tanıtma ve Geliştirme Ajansı Genel Müdürlüğü (TGA) yetkilileri, 81 ildeki yerel idareler ve sivil toplum örgütleri ile koordinasyon sağlayarak platform için içerik oluşturulmakta ve her bir ilin kültürel ve turizm değerlerine Go Türkiye platformunda ayrı ayrı yer verilmektedir. Bu bağlamda Sivas ilimiz de platformda yer almaktadır.
Go Türkiye platformu çatısı altında yer alan sivas.gotürkiye.com sayfası içerisinde Âşık Veysel Müzesi, Âşık Veysel Kültür ve Sanat Evi, Semah, Aşıklar Atışması, Sema Gösterisi, Aşıklar Bayramı konuları ele alınarak tanıtılmaktadır.
Yurt dışına hitap eden ve İngilizce paylaşım yapan GO markası ve yurt içine hitap eden ve Türkçe paylaşım yapan GEZSEN markasında oluşturulan Instagram hesaplarından da illerimizin turizm ürünlerinin tanıtımları yapılmaktadır. İngilizce paylaşım yapan GoSivas Instagram hesabından 09 Nisan ve 24 Temmuz 2023 tarihlerinde Âşık Veysel Kültür ve Sanat Evi, GezsenSivas Instagram hesabından 30 Ocak ve 24 Temmuz 2023 tarihlerinde Âşık Veysel Kültür ve Sanat Evi paylaşımları yapılmış olup bu paylaşımlar devam edecektir.
Sivas Atatürk ve Kongre Müzesinde, 21 Mart'ta somut olmayan kültürel miras olarak Âşık Veysel odası ziyaretçilere açılmış ve Âşık Veysel Resim Sergisi gerçekleştirilmiştir.
17-19 Mayıs tarihlerinde Milli Eğitim Müdürlüğü Muzaffer Sarısözen Güzel Sanatlar Lisesi'nde Aşık Veysel'i Anma ve Karma Resim Sergisi gerçekleştirilmiştir.
Bakanlığımız Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü Sivas Devlet Türk Halk Müziği Korosu'nun katılımı ile 08 Haziran tarihinde Sivas Muhsin Yazıcıoğlu Kültür Merkezinde anma gecesi yapılmıştır.
03, 04 ve 05 Ağustos tarihlerinde Bakanlığımız, Sivas Valiliği, Sivas Belediyesi ve diğer paydaşların katkıları ve 84 aşık katılımı ile Sivas Aşıklar Bayramı kutlanmıştır.
03 Ağustos tarihinde Basında ve Ustaların Objektifinden Âşık Veysel temasında Nazender Süzer Gökçe & Gürsel Gökçe Koleksiyon Fotoğraf Sergisi gerçekleştirilmiştir.
26 Ağustos 01 Ekim tarihleri arasında Âşık Veysel anısına Sivas Kitap Günleri gerçekleştirilmiştir.
Âşık Veysel yılı olması sebebi ile Sivas Devlet Tiyatrosu, başta Sivas ili olmak üzere diğer illerde de Âşık Veysel tiyatro oyununu sergilemektedir.
Sivas ilinde Bakanlığımız destekli Aşık Veysel'i anma programları devam etmektedir.
Bakanlığımız (Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü)'ca;
Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğünce, halk müziği, halk oyunları, çocuk oyunları, halk sporları, geleneksel tiyatro, halk edebiyatı, gelenek-görenek ve inançlar, geleneksel el sanatları, giyim-kuşam ve süsleme, Türk süsleme sanatları, halk mutfağı, halk mimarisi vb. konularda yurt içi ve yurt dışında alan araştırmaları gerçekleştirilmekte ve araştırmalar sonucunda elde edilen dokümanlar değerlendirilerek Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kazandırılmaktadır. Bu alan araştırmalarıyla, Aşıklık geleneği ile ilgili bilgi ve belgeler söz konusu Merkezde kayıt altına alınmakta olup son olarak 2023 yılı Mart ayında UNESCO'nun "Aşık Veysel'i Anma Yılı" etkinlikleri çerçevesinde, Aşık Veysel'in doğup büyüdüğü Şarkışla ilçesinde bir alan araştırması gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, 2023 yılı sonunda yapılması planlanan "10. Milletlerarası Türk Halk Kültürü Kongresinde uzman akademisyenlerin katılımı ile halk edebiyatı bölümünde "Aşık Veysel Özel Oturumu"nun düzenlenmesi planlanmaktadır.
Geleneksel sanatlarımızın yaşatılması ve kuşaktan kuşağa aktarılması amacıyla halk ozanlarımız da diğer somut olmayan kültürel miras taşıyıcıları ile birlikte Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kaydedilmekte ve "Sanatçı Tanıtım Kartı" verilmektedir. Bu sanatçılarımız yurt içi ve yurt dışı etkinliklerde öncelikli olarak görevlendirilerek kültürümüzün tanıtımına katkı sağlamakta ve ek bir gelir elde etme olanağı bulmaktadırlar.
Genel Müdürlüğün UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında icracı birim olarak yürüttüğü çalışmalar neticesinde, " Aşıklık Geleneği" 2009 yılında UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi'ne kaydedilmiştir. UNESCO nezdinde yürütülen bu çalışmalar kapsamında, Kültürel değerlerimizin kaydedildiği Somut Olmayan Kültürel Miras Ulusal Envanteri'nde "Halk Ozanlığı Geleneği" kayıtlı olup Yaşayan İnsan Hazineleri Envanterinde de aşıklık geleneğini yaşatan sanatçılarımız yer almaktadır.
Ayrıca, Kültür ve Turizm Bakanlığınca Yerel Yönetimlerin, Derneklerin, Vakıfların ve Özel Tiyatroların Projelerine Yapılacak Yardımlara İlişkin Yönetmelik kapsamında "Aşıklık Geleneği"ni yaşatan kültürel etkinliklere mali destek sağlanmaktadır.
Kültürel yaşamın en önemli ve en değerli öğesi olan sanatı kamusal alanda herkes için ulaşılabilir kılmak ve bununla birlikte ülkemizin uluslararası sanat camiasındaki yerini hem geleneksel hem de modem sanat uygulamalarındaki çizgisini belirginleştirerek güçlendirmek ve değerini arttırmak; toplumun tüm kesimleri için nitelikli sanat ürünleri ve üstün eserler üretilmesi amacıyla yaratıcılığı teşvik etmek; yeni sanat akımlarına da yer açarak çocuk ve gençlerimizin sanata ilgilerini arttırmak, sanatsal etkinlikleri tüm kesimlere hitap eden ve kolay erişilebilir halde sunarak daha çok insanın faydalanmasını sağlamak amaçlarıyla düzenlenen Kültür Yolu
Festivalleri, 2021 yılında İstanbul'da Beyoğlu Kültür Yolu Festivali ile başlamış ve bu yıl 11 şehrimize yayılmıştır.
Kültür Yolu Festivalleri ile her yıl daha çok ilimizde daha fazla vatandaşımıza ulaşılması değerlendirmeler yapılmaktadır. hedeflenmekte ve bu hedef doğrultusunda
Bakanlığımız (Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü)Y'ca; illerimizle alakalı
Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğüne bağlı sanat birimlerimiz tarafından bulundukları illerde gerçekleştirilen etkinliklerde yerel sanatçılara (Rumeli müzikleri konserleri, sıra gecesi ve kürsü başı konserleri vb.) da yer verilerek yaşayan halk ozanlarımız desteklenmektedir.
32058 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile 2023 yılının "Âşık Veysel Yılı" olarak ilan edilmesi münasebetiyle Genel Müdürlükçe aşağıdaki tabloda detayları yer alan çeşitli etkinlikler gerçekleştirilmiştir.
BİRİM ETKİNLİK İL ETKİNLİK YERİ TARİH Şanlıurfa Devlet Türk |. Ni N eli Halk Müziği ve Sıra | (99 VYSÜİ | şanlıurfa Şairnabi Kültür (47 0cak 2023 . N Anma Konseri Merkezi Gecesi Topluluğu Türk Dünyası Müzik ve | Ni Halk Dansları Aşık Veysel'i |yuyla Belediye Salonu (| | 10 Mart 2023 , Anma Konseri Topluluğu Ankara Devlet Türk Âşık Veysel'i , gi Beled.
Halk Müziği Korosu Anma Muğla elediye Salonu 19 Mart 2023 İzmir Devlet Türk Âşık Vevsel'i Bornova Kültür Dünyası Dans ve 5 7 N İzmir Merkezi Bozkurt (20 Mart 2023 Na v Anma Konseri , Müzik Topluluğu Kuruç Sahnesi Türk Dünyası Müzik ve | . Ni Halk Dansları Aşık Veysel'i , Muğla Belediye Salonu 21 Mart 2023 , Anma Konseri Topluluğu Âşık Veysel'in Cumhurbaşkanlığı Vefatının 50. Yıl Wi Ank 4 t 202 Senfoni Orkestrası Dönümü Özel va <0 (Ana Salon) (24 Mart 2023 Konseri İstanbul Devlet Türk Halk Müziği ve N Modem Folk Müziği (| 291 Veysel Ankara CSO (Tarihi Salon) | 27 Mart 2023 Türküleri Araştırma ve Uygulama Korosu İstanbul Devlet Türk Halk Müziği ve ? , .
V N AKM Tiyat Modem Folk Müziği Aşık Veysel'i İstanbul yare 29 Mart 2023 Anma Programı Salonu Araştırma ve Uygulama Korosu
Bursa , N Büyükşehir veri Pp evlet Türk Ha Belediyesi Aşık | Bursa Belediye Salonu o (01 Mayıs 2023 Müziği Korosu Veysel Hayatı ve Eserleri Konseri , " Âşık Veysel let Ik Sivas Pp evici Türk Ha Hayatı ve Balıkesir Barış Manço N 02 Mayıs 2023 Müziği Korosu , , Kültür Merkezi Eserleri Konseri Sivas Devlet Türk Halk | . , Muhsin Yazıcıoğlu Müziği Korosu Aşıklar Bayramı | Sivas Kültür Merkezi 03 Mayıs 2023 Sivas Devlet Türk Halk | , Muhsin Yazıcıoğlu Müziği Korosu Aşıklar Bayramı | Sivas Kültür Merkezi 04 Mayıs 2023 Sivas Devlet Türk Halk | . , Muhsin Yazıcıoğlu Müziği Korosu Aşıklar Bayramı | Sivas Kültür Merkezi 05 Mayıs 2023 Balıkesir Gömeç , , Belediye i 1 N Balıkesir MEB İZ Mel Türk Halk Başkanlığı Aşık | Balıkesir AN M 05 Mayıs 2023 4 Veysel Hayatı Ve Eserleri Konseri Âşık Veysel'in N hmed Ad İzmir Devlet Senfoni Vefatının 50. Yıl |. . Ahmed Adnan mm ES İzmir Saygun Sanat 12 Mayıs 2023 Orkestrası Dönümü Özel , , Merkezi Konseri Sivas " evlet Türk Halk | Aşık Veysel'i Ankara Dernek Binası 22 Haziran 2023 Müziği Korosu Anma N Ni Cumhurbaşkanlığı Çukurova Devlet Aşık Veysel Ankara Külliyesi Kongre o |09 Ağustos 2023 Senfoni Orkestrası Anma Programı Oi , ve Kültür Merkezi Türk Dünyası Müzik ve | . Ni Halk Dansları aşık Veysel'i İçyaş Şarkışla /Açık 25 Ağustos 2023 N Anma Programı Hava Topluluğu
Mehmet Nuri ERSOYBakan