Sayıştayın 2024 yılı Denetim Raporu'nda Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin
Kaynak göster
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 15 Ekim 2025 tarihinde 7/35257 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 68 gün sonra, 22 Aralık 2025).
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Sayıştayın 2024 yılı Denetim Raporu'nda Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35257, 15 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35257-sayistayin-2024-yili-denetim-raporu-nda-yurtdisi-turkler-ve-akraba-topluluklar-baskanligi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/787259c3-b8cd-42d8-8678-0199ec32669d
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 68 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 61 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Sayıştay Başkanlığı'nın 2024 yılı denetim raporuna göre, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı'nda (YTB) uluslararası öğrencilerle ilgili yürütülen faaliyetlerde bazı usul eksiklikleri tespit edilmiştir. Rapora göre, Başkanlık faaliyetlerine gönüllü olarak katkı sağlayan öğrencilere "ödül bursu" adı altında ödemeler yapılmakta, ancak bu ödemelere ilişkin yasal usul ve esaslar belirlenmemiştir. Ayrıca, bazı uluslararası organizasyonlarda öğrencilere ve jüri üyelerine para ödülleri verilmekte olup, bu ödemelere ilişkin uygulama yönergesi veya mevzuat dayanağı da mevcut değildir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin, ekonomik ve yasal çerçevede kullanılmasına ilişkin ilkelere gölge düşürmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
YTB bünyesinde gönüllü öğrencilere "ödül bursu" verilmesine ilişkin usul ve esaslar ne zaman yürürlüğe konulacaktır?
2024 yılı içinde "ödül bursu" ödemesi yapılan öğrenci sayısı ve bu kapsamda ödenen toplam tutar nedir?
Uluslararası öğrenci organizasyonlarında verilen para ödülleri ve jüri ücretleri hangi kriterlere göre belirlenmiştir?
Sayıştay raporunda belirtilen bu eksikliklerin giderilmesi için Bakanlığınızca başlatılan idari veya mevzuat çalışması var mıdır? |
Başkanlık bünyesindeki iç kontrol sistemi ve risk yönetimi eksikliklerinin giderilmesine yönelik bir takvim belirlenmiş midir?
TBMM Halkla İlişkiler Binası
Kat, 2 Nolu Banko Oda: F214 Bakanlıklar/Ankara
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı)'ca;
5978 sayılı Kanun'un mevcut hükümleri uyarınca Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığına(YTB), yurt dışında yaşayan vatandaşlarımız ile soydaş ve akraba toplulukların sosyal, kültürel ve eğitim alanlarında desteklenmesi, teşvik edilmesi ve Türkiye ile bağlarının güçlendirilmesi görevi verilmiştir.
14 Ocak 2016 tarihli Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Kurulu Kararlarının 9'uncu maddesinde, "Başkanlığımızın yürüttüğü faaliyetlere gönüllü olarak katkı sağlayacak uluslararası öğrencilerin aylık ödeme tutarının, Türkiye Bursları lisans düzeyinde öğrenim gören öğrencilere verilen burs miktarını aşmamak üzere ödüllendirilmeleri" hüküm altına alınmıştır.
Bu kapsamda, YTB Türkiye Bursları Ankara, İstanbul ve Edirne Ofisinde yürütülen eğitim faaliyetleri, öğrenci etkinlikleri ve bursluluk işlemlerinin daha etkin ve verimli yürütülmesi; özellikle Türkiye Burslusu öğrenciler başta olmak üzere Ankara'da öğrenim gören uluslararası öğrencilere daha kolay ulaşılabilmesi ve farklı dillerde (Arapça, Fransızca, Rusça, Kazakça, Türkmence, Portekizce, Arnavutça vb.) danışmanlık hizmeti sunulabilmesi amacıyla gönüllü uluslararası öğrencilerden destek alınmaktadır.
Uluslararası öğrencilerle ilgili mevcut uygulamada tespit edilen eksikliklerin giderilmesine yönelik çalışmalar sürdürülmekte olup usul ve esaslara ilişkin düzenlemenin 2026 yılı içerisinde yürürlüğe konulması planlanmaktadır.
2024 yılı içerisinde Ankara, Edirne, İstanbul ofislerinde, ödeme yapılan gönüllü öğrencilere ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:
"e Ankara Ofisinde, 18 gönüllü öğrenci ayda 8 gün süreyle görev almıştır. Gönüllülük süresi öğrencilerin okul programlarına ve müsaitlik durumlarına göre değişmektedir.
"* Edirne Ofisinde, 5 öğrenci 8 ay süreyle görev yapmıştır e İstanbul Ofisinde, 167 öğrenci dönemsel yoğunluklara göre değerlendirilmiştir.
Uluslararası öğrenci organizasyonlarında verilen para ödülleri ve jüri ücretleri, ilgili mevzuat hükümleri ile Başkanlığın bütçe imkânları doğrultusunda belirlenmektedir.
Bu kapsamda ödül tutarlarının belirlenmesinde; programın niteliği, kapsamı, katılımcı profili, katılımcı sayısı ve uluslararası görünürlüğü gibi unsurlar; jüri ücretlerinde ise uzmanlık alanı ve katkı düzeyi gibi kriterler esas alınmaktadır.
Belirlenen tutarlar, hem uluslararası öğrencilerin motivasyonunu artırmak hem de jüri üyelerinin profesyonel katkılarını hakkaniyetli biçimde karşılamak amacıyla, benzer organizasyonların uygulamaları incelenerek ve mevcut piyasa koşulları dikkate alınarak tespit edilmektedir.
Hazine ve Maliye Bakanlığı Kamu Mali Yönetimi ve Dönüşüm Genel Müdürlüğü heyetince, Başkanlığımızda 04-06 Kasım 2024 tarihleri arasında iç kontrol sistemine ilişkin yerinde izleme ve değerlendirme çalışması gerçekleştirilmiştir.
Söz konusu çalışma sonucunda hazırlanan raporda, Başkanlığımızın iç kontrol sistemi olgunluk seviyesi 3 üzerinden 2 olarak değerlendirilmiş (Gelişime Açık Düzey) ve sistemin geliştirilebileceği alanlar ile değerlendirme ekibinin önerileri belirtilmiştir. Yerinde yapılan bu değerlendirmenin ardından, iç kontrol sisteminde eksik görülen hususların giderilmesine yönelik bir Düzeltici Eylem Planı hazırlanmıştır. Plan kapsamındaki bazı eylemler tamamlanmış olup devam eden çalışmaların Haziran 2026 itibarıyla sonuçlandırılması planlanmaktadır.
Ayrıca Başkanlıkta Kurumsal Risk Yönetimi Sistemi kurulmasına yönelik çalışmalar da devam etmektedir. Bu doğrultuda hazırlanan Risk Strateji Belgesi kapsamında YTB Risk Yönetimi Çalışma Takvimi oluşturulmuştur. Takvimde, Başkanlık yöneticileri ve personeline yönelik kurumsal risk yönetimi farkındalık eğitimleri ile bu süreçte görev alacak kilit yönetici ve personele yönelik uygulama eğitimleri planlanmıştır.
Başkanlık personeli ve yöneticilerine yönelik eğitimler takvime uygun şekilde tamamlanmış olup 2025 yılı sonuna kadar risklerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi amacıyla bir çalıştay düzenlenmesi planlanmaktadır. Söz konusu çalıştay öncesinde, kolaylaştırıcı olarak görev alacak Başkanlık personeline yönelik bir eğitim de gerçekleştirilecektir.
Mehmet Nuri ERSOYBakan