Yumurta ve tavuk eti fiyatlarına ilişkin
Kaynak göster
Ali Yüksel (Yeni Yol), 4 Kasım 2025 tarihinde 7/36248 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 79 gün sonra, 22 Ocak 2026).
Ali Yüksel (Yeni Yol, Konya). “Yumurta ve tavuk eti fiyatlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36248, 4 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36248-yumurta-ve-tavuk-eti-fiyatlarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7cbc51ea-ecd6-4b8d-a406-019a5919937e
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 79 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve Türkiye Büyük
Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim. 04.11.2025
Türkiye'de halkın en temel protein kaynakları arasında yer alan yumurta ve tavuk eti, uzun yıllardır dar gelirli ailelerin en ulaşılabilir gıdası olmuştur. Ancak son dönemde bu ürünlerde yaşanan fahiş 'fiyat artışları, vatandaşın sofrasını doğrudan vurmuş, milyonlarca insanı sağlıklı ve dengeli beslenme hakkından mahrum bırakmıştır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Sektördeki büyük şirketlerin tekelleşmesi, üreticinin maliyet altında ezilmesi, denetimsizlik ve yanlış tarım politikaları, bu artışların en önemli nedenleridir. İktidar ise sorunu çözmek yerine sadece seyretmekte, halkın en temel gıda ürünleri üzerinden dahi çıkar çevrelerine alan açmaktadır.
Yumurta ve tavuk gibi en ucuz protein kaynaklarının bile ulaşılamaz hale gelmesi, yalnızca ekonomik bir kriz değil, aynı zamanda sosyal bir felaket ve halk sağlığı sorunudur. Bu tablo, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın görevini yerine getirmediğini açıkça ortaya koymaktadır.
Bu bağlamda;
I- Yumurta ve tavuk fiyatlarının yükselmesinde tekelleşen büyük şirketlerin fiyat manipülasyonu yaptığı iddiaları doğru mudur? Bu konuda Bakanlığınızın yürüttüğü herhangi bir soruşturma var mıdır?
SORULAR
Dar gelirli halkın en temel gıda ürünlerine ulaşamaması, gıda güvenliği açısından bir kriz değil midir? Bakanlığınız bu durumun sosyal ve sağlık boyutunu incelemiş midir?
Üretici maliyet altında ezilirken, aracı ve büyük firmaların yüksek kâr elde etmesine göz yumulması, Bakanlığınızın denetim görevini ihmal etmesi anlamına gelmiyor mu?
Yumurta ve beyaz et sektöründeki ihracat teşvikleri, iç piyasadaki fiyat artışlarının temel nedeni midir? Halkın sofrası pahalanırken, bu ihracat politikasında neden ısrar edilmektedir?
Tarım ve Orman Bakanlığı, yumurta ve tavuk fiyatlarının makul seviyelere çekilmesi için acil bir müdahale planı hazırlamış mıdır? Hazırlamadıysa, halkı açlığa mahkum etmek mi hedeflenmektedir?
Vatandaşın sofrasına kadar uzanan bu fahiş fiyat oyunlarının sorumluları kimlerdir ve Bakanlığınız bu hesabı halka nasıl verecektir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Yumurta fiyatları arz talep dengesine göre serbest piyasa koşullarında şekillenmektedir.
Eylül ayında meydana gelen fiyat artışlarında, mevsimsel koşulların (hava sıcaklıklarının düşmesi) yanı sıra eğitim-öğretim döneminin başlamasına bağlı olarak yumurta tüketiminde yaşanan artış etkili olmakta; söz konusu gelişmeler fiyatlara yansımaktadır. Üretim planlamaları ve arz-talep dengesinin yeniden kurulmasıyla birlikte yılın son çeyreğinde yumurta fiyatlarında düşüş meydana gelmiştir.
Tarımsal Girdi Fiyat Endeksine ait istatistiki veriler Türkiye İstatistik Kurumunun resmi internet sayfası üzerinden düzenli olarak tüm kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
Bakanlığımızca 81 ilimizde uygulanmakta olan Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında "Hayvansal Ürünlerin İşlenmesi, Paketlenmesi ve Depolanmasına Yönelik Yatırımlar" konusunda hibeye esas proje tutarının KDV hariç *650'si hibe olarak verilmektedir.
Üreticilerin finansman ihtiyaçlarının uygun koşullarda karşılanması amacıyla Ziraat Katılım Bankası A.Ş., T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerince "Kanatlı Sektörü" üretim konusunda standart indirim oranına ilave olarak özellikli indirim kriterlerini (Planlı üretim, Sözleşmeli üretim, Damızlık yetiştiriciliği, Atıl işletme alımı, Kadın çiftçi/girişimci ve/veya Genç çiftçi/girişimci, Yenilenebilir/atık enerji kullanımı, Bakanlık tarafından getirilen yerli hat kullanımı, Birinci derecede tarımsal amaçlı örgü) sağlayan işletmelere hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredi/finansman imkânı sunulmaktadır.
Ayrıca IPARD Til Programı Yatırımı Hibe Destekleri kapsamında; süt üretimi, et üretimi, kanatlı eti üretimi ve yumurta tavukçuluğu için ağıl, ahır ve kümes yapımı ile yatırım ile ilgili makine ekipman alımını kapsamaktadır. Projenin uygun harcaması bütçesi 20.000-750.000 Avro arasında olup, hibe oranı "060-9075 arasında değişmektedir.
Bu kapsamda; 15.000-100.000 adet/dönem broyler, 3.000-20.000 adet/dönem organik broyler, 1.000-10.000 adet hindi yetiştiriciliği (organik dahil), 400-4.000 adet kaz yetiştiriciliği (organik dahil), 20.000-100.000 adet yumurta tavukçuluğu ve 2.000-15.000 organik yumurta tavukçuluğuna hibe desteği verilmektedir.
Ayrıca, Bakanlığımız tarafından üretici örgütlerine sağlanan imkanlar aşağıda yer almaktadır. e Tarıma Dayalı Ekonomik Yatırımlar ile Kırsal Ekonomik Altyapı Yatırımları için, tarımsal örgütlere başvuru değerlendirme kriterlerinde ilave 10 puan, birinci derece örgüt olması hâlinde ise bu puana ek olarak 5 puan (toplamda 15 puan) verilmektedir.
" Kırsal ekonomik altyapı yatırımlarında, makine parkları için yalnızca tarımsal amaçlı örgütler hibe programından faydalanabilmektedir. e IPARD kapsamında, tarımsal örgütlere hem ek hibe desteği hem de ek sıralama puanı sağlanmaktadır.
" Üreticilerin destek başvurularını, doğrudan üyesi oldukları tarımsal örgütler aracılığıyla yapabilmelerine imkân sağlayarak hem yetiştirici ile örgüt arasındaki bağ güçlendirilmekte hem de "Çiftçi Örgütlerini Güçlendirme" amacıyla yürüttüğümüz uygulamalarla tarımsal örgütlerin kurumsal kapasitelerini artırarak, üyelerine daha etkin hizmet sunmalarını sağlanmaktadır.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı
Tarımsal amaçlı örgütlere (birlik, kooperatif vb.) üye olan üreticiler, hayvancılık desteklemelerinden ilave avantajlarla yararlanmaktadır. Örgütlerin birinci derece statüsünde olması durumunda ise destek tutarlarına ek prim uygulanmaktadır.
Birinci derece Tarımsal Örgüt Belgesi alan birlik ve kooperatiflere üye üreticilere, Bakanlık tarafından 965 oranında ilave destek indirimi uygulanmaktadır.
T.C. Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri aracılığıyla kullandırılan Hazine faiz destekli tarım kredilerinde, tarımsal amaçlı örgütlere faiz indirimi sağlanmaktadır. Örgütün birinci derece olması durumunda ise bu indirime ek olarak ilave faiz avantajı sunulmaktadır.
Orman köylerimizde kurulan kooperatiflere, ormanların kesme, sürütme ve nakliye gibi üretim işlerinde öncelik tanınmaktadır. Bu işleri doğrudan kooperatiflerimize vererek hem orman köylüsünün gelirini artırmayı hem de kırsalda ekonomik kalkınmanın sağlanması hedeflenmektedir. Böylece kooperatiflerimiz, orman kaynaklarının yönetiminde aktif rol üstlenirken, bölgesel istihdama da doğrudan katkı sağlamış olmaktadır. Üretim faaliyetlerinde şartname hükümlerine göre işi bitirenlere 9010 pirim vermekte iken bu oran kooperatifler için 9020 olarak uygulanmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan