Ülke genelindeki yüksek güvenlikli cezaevlerine ve Sincan F Tipi Cezaevinde bulunup açlık grevinde olan bir mahkuma ilişkin

Aşağıda belirtilen sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 07.11.2025

Türkiye genelindeki hapishanelerde uygulanan "kuyu tipi" olarak adlandırılan yüksek güvenlikli, tek kişilik ve tecrit koşullarındaki hücre sistemi giderek yaygınlaşmakta ve genel form halini almaktadır. YGC ve S Tipi Hapishaneler, BM Mandela Kuralları'na aykırı şekilde düzayn edilmiş, insanların uzun süreli yaşama imkanı olmayan fiziki ve psikolojik koşullarda | hapsedilmelerini amaçlayan, insanlık onuruna ve infaz sisteminin asli amaçlarına aykırı kurumlar olarak giderek sayı ve kapasite bakımından artmaktadır.

Bu model kapsamında mahpusların gün ışığına, yeterli havalandırmaya ve diğer tutuklularla sosyal iletişime erişimi sınırlanmakta; hücre mimarisi, sosyal izolasyon ve gözetim koşulları bakımından uluslararası sözleşme ve protokollere aykırı kapatılma alanlarıdır. Bu tip hapishanelerde tutulan mahpusların en temel insan hakları dahi ihlal edilmekte, sırf tutulma koşulları dahi kötü muamele ve bazı durumlarda işkence halini almaktadır.

İlgili tıbbi ve insan hakları raporları, söz konusu cezaevi düzenlemelerinin mahpusların sağlık hakkı, onurlu muamele hakkı ve izolasyona karşı korunma hakkı ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesi gibi uluslararası normlarla bağdaştırılmadığını belirtmektedir. Bu çerçevede uzun süredir "Kuyu Tipi Hapishaneleri Kapatılsın" talebiyle devam eden eylem ve kampanyalar toplumun geniş kesimlerce sürdürülmektedir. Sivil toplum örgütleri, barolar, mahpus yakınları ve mahpuslar bu hapishanelerin kapatılmasını talep etmektedir.

Sincan F Tipi Hapishanesi'nde tutulmakta olan Serkan Onur Yılmaz kuyu tipi hapishanelerin kapatılması, hasta mahpusların tahliyesi ve sevk taleplerinin kabul edilmesi amacıyla 363 gündür ölüm orucu eylemine devam etmektedir. Antalya Döşemealtı Kapalı Hapishanesi"ndeyken eylemine başlayan Yılmaz, ölüm orucunun kritik evrelerinde Sincan'a sevk edilmiş olmasına rağmen, kendisiyle benzer durumda olan mahpusların sevk ve nakil taleplerinin verilen vaatlere rağmen yerine getirilmemesi sebebiyle eylemine devam etmektedir.

Serkan Onur Yılmaz yürüyemez ve temel ihtiyaçlarını dahi yerine getiremez bir hale gelmiş, sağlık durumu gün geçtikçe ağırlaşmış, hayati risk boyutlarına varmıştır.

Bu bağlamda;