Üretici birliklerinde aidat miktarının ve üyelikte çiftçi belgesi istenmesinin yarattığı mağduriyete ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Op. Dr. Ali KARAOBA

5200 sayılı Üretici Birlikleri Kanunu, üreticilerin örgütlenmesini, üretim ve pazarlama süreçlerinde iş birliği yapmasını ve tarımsal kalkınmanın güçlendirilmesini hedefleyen bir düzenlemedir. Ancak, uygulamada bu kanunun bazı maddeleri üreticileri mağdur etmektedir. Özellikle üyelik aidatlarının yüksekliği ve birliğe üye olabilmek için Ziraat Odası'ndan çiftçi belgesi istenmesi üreticilerde ciddi sorunlar yaratmaktadır.

Kanunun 6. maddesinde yer alan "Yıllık aidat brüt asgari ücretin 9010'undan az olamaz" ibaresi nedeniyle birçok üretici, ekonomik koşullar nedeniyle aidat ödeyememekte ve birliklerden zorunlu olarak istifa etmektedir. Nitekim bazı birliklerde 205 olan üye sayısının 62'ye düştüğü, yılbaşından sonra ise istifalar nedeniyle bu sayının 15'e kadar gerilemesinin beklendiği ifade edilmektedir. Bu durum yalnızca bireysel bir ekonomik zorluk değil, aynı zamanda kırsal örgütlenmenin ve tarımsal dayanışmanın zayıflaması anlamına gelmektedir. Üretici birlikleri; kırsal kalkınmanın, tarımsal verimliliğin ve gıda güvenliğinin temel unsurlarındandır. Ancak bu kurumlar üreticilerin değil, bürokratik yüklerin baskısı altında kalmaktadır. Üreticinin birliğe üye olurken ayrıca Ziraat Odası'ndan belge istenmesi ise çifte üyelik ve mali külfet anlamına gelmekte, ooğLul kırsal bölgelerde üreticilerin örgütlenmesini fiilen zorlaştırmaktadır. Bu nedenle, ilgili kanunun üretici lehine revize edilmesi, aidat oranlarının düşürülmesi ve üyelik koşullarının sadeleştirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda,

SORULAR

1. 5200 sayılı Üretici Birlikleri Kanunu kapsamında belirlenen "Yıllık aidat brüt asgari ücretin "ol0'undan az olamaz" hükmü, üreticilerin ekonomik gerçekleri dikkate alınarak yeniden düzenlenmesi yönünde bir çalışmanız bulunmakta mıdır? Bu düzenlemeden dolayı son 5 yılda üretici birliklerinden kaç üye istifa etmiştir?

2. Üyelik aidatlarının yüksekliği nedeniyle faaliyetlerini sonlandırmak zorunda kalan üretici birliği sayısı kaçtır? Üretici birliklerine üye olmak isteyen kişilerden Ziraat Odası çiftçi belgesi istenmesi hangi yasal düzenlemeye dayanmaktadır? Bu uygulamanın kaldırılması için bir adım atılacak mıdır?

3. Üretici birliklerine üyelikte, aynı zamanda Ziraat Odası'na da üye olma zorunluluğu, çifte üyelik ve mali yük yaratmakta değil midir? Bu konuda çiftçilerin mağduriyetini giderecek bir düzenleme planlanmakta mıdır?

4. Üretici birliklerinin aktif üye sayısı ve faaliyet düzeyleri hakkında Bakanlığınızda güncel bir veri tabanı bulunmakta mıdır? Varsa, son beş yılın verileri kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?

5. Türkiye genelinde aktif bal üreticisi sayısı kaçtır? Ülkemizde yıllık ortalama bal üretim miktarı (kg/ton) ne kadardır?

6. Son beş yıl içinde yurtdışından ithal edilen bal miktarı ve değeri nedir? Aynı dönemde yurtdışına ihraç edilen bal miktarı ve değeri nedir? Türkiye'nin bal ihracatında en fazla satış yaptığı ülkeler hangileridir?

7. Arıcıların Ziraat Odası üyeliği sırasında zorunlu olarak Çiftçi Bağkuruna geçirilmesi uygulamasının kaldırılması veya yeniden düzenlenmesi yönünde bir çalışmanız var mıdır?

8. Bal üreticileri birliklerinin güçlendirilmesi amacıyla, tek yıllık kovan desteği dışında ilave destek modelleri (eğitim, ekipman, pazarlama, organik üretim teşvikleri vb.) planlanmakta mıdır?

9. Birlik üyeliğini teşvik etmek için, kovan başı destek miktarının üye—üye olmayan ayrımı gözden geçirilerek daha adil ve sürdürülebilir bir destek modeli oluşturulması düşünülmekte midir?