Psikolog atamalarına ve psikologların yaşadıkları sorunlara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Prof. Dr. Kemal Memişoğlu tarafından Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96 ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Son dönemde, psikologluk mesleğine dair atama, unvan ve statü düzenlemelerinde ciddi değişiklikler yapılmıştır. Örneğin, 2025 KPSS-5 atama kılavuzunda kamuda "psikolog" kadrosu yerine "klinik psikolog" kadrosu açılması; yüksek lisans/doktora şartının kadro için arandığı yönünde uygulamalar başlatılmıştır. Bu durum, lisans mezunu psikologlar için ciddi bir bariyer oluşturmuş; mesleğin temel tanımı ve lisans düzeyindeki değerine ilişkin haklı itirazlara yol açmıştır.

Öte yandan, lisans düzeyinde psikoloji eğitimi veren üniversiteler ve mezunları her yıl oldukça fazladır; ancak kamuda atama kontenjanlarının çok sınırlı olması, mezun-atama dengesizliğini artırmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Ayrıca, 2025'te çıkarılan yeni yönetmeliklerle birlikte yalnızca "klinik psikolog" unvanlı kişilerin ruhsat alarak bağımsız çalışabilmesine izin verilmiş; lisans mezunu psikologların serbest (Özel) muayenehane / danışmanlık merkezi açması sınırlandırılmıştır. Bu, psikologların meslek pratiğini ve ekonomik haklarını olumsuz etkilemektedir.

Bu düzenlemeler yalnızca bir meslek grubunu değil, toplumsal ruh sağlığı hizmetlerine erişimin yaygınlığı, eşitliği ve halkın psikolojik destek alma imkânları bakımından da ciddi riskler taşımaktadır. Dolayısıyla, bu alandaki kadro, unvan, atama ve düzenleme politikalarının kamuoyuyla paylaşılması; hukuki ve mesleki eşitlik ilkesine uygunluğu bakımından denetlenmesi gerekmektedir.

Bu gerekçelerle; psikologların talep, itiraz ve yaşadıkları sorunları Meclis gündemine taşıyarak, kamu kurumu kadrolarında atama, unvan ve çalışma haklarının yeniden değerlendirilmesini arzu ediyoruz.

Bu bağlamda:

Cep Tel: 0534 934 85 36 Adres:Yeni Hizmet Binası B Blok 3.Kat No:304

SORULAR

1. Kamu kurumlarında "psikolog" kadrosu yerine "klinik psikolog" kadrosu açılması, yüksek lisans/doktora ve ruhsat şartı getirilmesi uygulamasına ne gerekçe gösterilmiştir? Bu uygulamanın yasal dayanakları nelerdir?

2. Lisans düzeyinde psikoloji eğitimi alıp mezun olan kişiler, neden doğrudan "psikolog" kadrosuyla atanamamakta; yüksek lisans, ruhsat, klinik psikolog unvanı aranmaktadır? Bu düzenleme, diğer sağlık meslekleriyle (hekim, hemşire, diyetisyen, fizyoterapist, vb.) karşılaştırıldığında hangi mantığa dayanmaktadır?

3. Sağlık Bakanlığı'nın 2025 yılında kabul ettiği "Sağlık Meslek Mensuplarının Serbest Meslek İcrası Hakkında Yönetmelik" ve benzer düzenlemeler çerçevesinde: Lisans mezunu psikologların bağımsız danışmanlık merkezi açmaları yasaklandı mı? Eğer yasaklandıyssa bu kısıtlamanın gerekçesi nedir? Bu kısıtlama; psikoterapi, danışmanlık, psikososyal destek hizmetlerine erişim hakkını ne oranda kısıtlamıştır?

4. Türkiye genelinde her yıl mezun olan psikolog sayısı ve kamuda atanabilen kişi sayısı arasındaki fark nedir? 2020-2025 döneminde kaç psikolog mezun olmuş; kaç kişi kamuda kadroya alınmıştır?

5. Özellikle salgın, afet, doğal felaket, toplumsal kriz gibi dönemlerde psikologlara olan ihtiyaç artarken, kadro ve ruhsat sınırlamaları halkın ruh sağlığı hizmetlerine erişimini nasıl etkilemiştir? Sağlık Bakanlığı bu durumu öngörerek kadro planlaması yapmış mıdır? i

6. Psikologlar ile diğer sağlık meslek grupları arasında (örneğin; hekim, hemşire, fizyoterapist vb.) yapılan atama ve ruhsat düzenlemelerinde bir eşitsizlik söz konusu mudur? Var ise, bu eşitsizlik nasıl ortadan kaldırılacaktır?

7. Mevzuatta "psikolog" ve "klinik psikolog" arasındaki görev, yetki ve unvan farkı net midir? Kamu kurumlarında ve özel hizmet birimlerinde hangi unvanın hangi görevleri yapabileceği açık biçimde düzenlenmiş midir? Eğer net değilse bu belirsizliği kaldıracak, psikologların haklarını güvence altına alacak özel bir düzenleme (kanun, yönetmelik) hazırlanmayı düşünüyor musunuz?

8. Mesleğin itibarı, kamusal hizmet içindeki yeri, erişilebilirliği ve adil atama / çalışma ortamı açısından Sağlık Bakanlığı'nın önümüzdeki 1—2 yıl içinde, lisans mezunu psikologlara "psikolog kadrosu" ile atama kontenjanı açması, ruhsat ve unvan ayrımını yeniden değerlendirmesi ve meslek eşitliğini sağlamak üzere somut adımlar atması planı var mıdır?

9. Psikologların mesleki hakları, toplumsal ruh sağlığı hizmetlerine erişim ve psikososyal hizmetlerin yaygınlığı bakımından mevcut uygulamanın olumsuz etkileri üzerine Bakanlık olarak yaptığınız bir analiz, rapor veya değerlendirme çalışması var mıdır? Var ise; bu çalışmanın sonuçları ve alınacak tedbirler nelerdir?

10. Son olarak lisans mezunu psikologların kadro, unvan ve ruhsat şartlarıyla karşılaşmasının; eşitsizlik, fırsat kaybı, emek gaspı, mesleki itibarsızlaşma gibi sorunlara yol açtığını kabul ediyor musunuz? Eğer kabul ediyorsanız bu mağduriyeti gidermek için Bakanlığınız ne tür düzenlemeler yapmayı planlamaktadır?

    Cep Tel: 0534 934 85 36 Adres:Yeni Hizmet Binası 8 Blok 3.Kat No:304