SGK'ya olan borçlar nedeniyle emekli, dul ve yetim aylıklarından kesinti yapılabilmesini öngören düzenlemeye ilişkin
Kaynak göster
Bekir Başevirgen (CHP), 7 Ocak 2026 tarihinde 7/38873 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 254 gün sonra, 18 Eylül 2026).
Bekir Başevirgen (CHP, Manisa). “SGK'ya olan borçlar nedeniyle emekli, dul ve yetim aylıklarından kesinti yapılabilmesini öngören düzenlemeye ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38873, 7 Ocak 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38873-sgk-ya-olan-borclar-nedeniyle-emekli-dul-ve-yetim-ayliklarindan-kesinti-yapilabilmesini-o (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f6fe02bd-5b60-4d22-a05c-019ba221e148
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 254 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. maddeleri ile Anayasa'nın 98. maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 05.01.2026
1 Ocak 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme ile Sosyal Güvenlik Kurumu'na borcu olduğu gerekçesiyle emekli, dul ve yetim aylıklarından yüzde 25'e kadar kesinti yapılmasının önü açılmıştır. Bu uygulama, zaten açlık sınırının altında yaşam mücadelesi veren milyonlarca yurttaş açısından ağır bir gelir kaybı anlamına gelmektedir. Özellikle borcun tarafı olmayan dul ve yetim aylıklarının da kesinti kapsamına alınması, sosyal devlet anlayışıyla ve hakkaniyet ilkesiyle açıkça çelişmektedir. SGK'nin yıllardır biriken açıklarının faturasının en kırılgan kesimlere çıkarılması kamu vicdanını yaralamaktadır.
Bu bağlamda,
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Söz konusu düzenleme kapsamında kaç emekli, kaç dul ve kaç yetim aylığından kesinti yapılması öngörülmektedir?
Kesinti yapılacak kişilerin SGK'ya olan toplam borç tutarı ne kadardır? Bu borcun türlerine (prim, GSS, idari para cezası) göre dağılımı nasıldır? e
2026 yılı içerisinde emekli, dul ve yetim aylıklarından yapılacak kesintiler yoluyla SGK'nın elde etmeyi planladığı toplam gelir ne kadardır?
Borcun tarafı olmadığı halde, vefat eden sigortalının geçmiş borçları nedeniyle aylığından kesinti yapılacak dul ve yetim sayısı kaçtır?
En düşük emekli aylığı alan kaç kişinin maaşından kesinti yapılacaktır? Kesinti sonrası bu kişilerin eline geçecek ortalama aylık tutar ne olacaktır?
SGK'nın mali dengesini bozan unsurlar arasında yer alan ve geçmiş yıllarda çıkarılan prim ve yapılandırma aflarıyla silinen veya ertelenen toplam borç miktarı ne kadardır?
SORULAR
Büyük ölçekli işverenler için prim afları sürerken, emekli, dul ve yetim aylıklarından kesinti yapılmasının sosyal adalet açısından gerekçesi nedir?
Bu uygulamanın Anayasa'nın sosyal devlet ilkesine uygunluğuna ilişkin Bakanlığınızca yapılmış bir etki analizi bulunmakta mıdır?
Emekli, dul ve yetim aylıklarından yapılan kesintilerin durdurulması veya düşük gelir grupları için istisna getirilmesine yönelik bir çalışma var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 16.01.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1780598 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Manisa Milletvekili Sayın Bekir BAŞEVİRGEN tarafından yöneltilen 7/38873 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"19.12.2025 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7566 sayılı Kanun ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa Ek-24 üncü madde olarak "Kurumdan gelir veya aylık alanların, kendi sigortalılığı ve/veya hak sahibi olduğu kişinin sigortalılığı nedeniyle oluşan genel sağlık sigortası primi dahil prim ve prime ilişkin borçları 9625 oranını geçmemek üzere gelir veya aylıklarından kesilmek suretiyle tahsil edilir. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından düzenlenir. ' hükmünün eklenmesi üzerine; 5510 sayılı Kanun veya daha önce yürürlükte bulunan Sosyal Güvenlik Kanunları kapsamında kendisine gelir veya aylık bağlanmış olan kişilerden aynı zamanda kendi sigortalılığı ve/veya hak sahibi olduğu kişinin sigortalılığı nedeniyle oluşan genel sağlık sigortası primi dahil prim ve prime ilişkin borçları söz konusu gelir veya aylıklarından, icra takibi olmaksızın veya borçlunun muvafakati aranmaksızın kaynaktan kesinti yoluyla tahsil edilebilecektir.
Söz konusu kesintilerin yapılması için uygulamaya dönük usul ve esasların belirlenme çalışmaları Sosyal Güvenlik Kurumunca (SGK) yapılmış olup 24.07.2026 tarihinde Gelir/Aylıklardan Prim Borcu Kesintisi konulu 2026/19 sayılı SGK Genelgesi yayınlanmıştır. "
Prof. Dr. Vedatg#İKHAN Bakan Çankaya / ANKARA Tel:(312) 296 — 71 68