İndirimli tarım kredilerinde vergi ve SGK borcu olmadığına dair belge ibrazı zorunluluğu getirilmesine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Ceyl A CUPOLO

Basına yansıyan bilgilere göre; 01.01.2026 tarihi itibarıyla Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri tarafından uygulamaya konulan yeni düzenleme, tarımsal üretimin sürdürülebilirliğini ciddi biçimde tehdit etmektedir. Tebliğ kapsamında, faiz indirimli (sübvansiyonlu) tarım kredisi kullanmak isteyen üreticilerden vergi borcu ve SGK borcu bulunmadığına dair belge istenmesi, çiftçileri kredi sisteminin dışına itmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Bugün Türkiye'de üretim yapan çiftçilerin çok büyük bir bölümü Tarım Bağ-Kur kapsamında olup, mevcut prim sistemi ve tarımın doğasından kaynaklanan belirsizlikler nedeniyle Tarım Bağ-Kur borcu olmayan çiftçi sayısının yok denecek kadar az olduğu bilinen bir gerçektir. Aynı şekilde, girdi maliyetlerinin hızla arttığı, ürün fiyatlarının ise çoğu zaman maliyetleri karşılamadığı bir ortamda vergi borcu oluşması kaçınılmaz hâle gelmiştir. Bu gerçekler göz ardı edilerek getirilen "borcu yoktur" şartı, kâğıt üzerinde masum görünse de uygulamada çiftçinin üretim yapma imkânını ortadan kaldırmaktadır.

Faiz indirimli tarım kredileri bir ayrıcalık değil, üretimin devamı için zorunlu bir finansman aracıdır. Mazotunu, gübresini, yemini krediyle alan çiftçi; bu uygulama nedeniyle ya yüksek faizli kredilere mahkum edilmekte ya da üretimden tamamen çekilme noktasına sürüklenmektedir. Bu durum yalnızca çiftçiyi değil, gıda arzını ve tüketiciyi de doğrudan etkilemektedir.

Bu bağlamda:

SORULAR

1. 01.01.2026 itibarıyla yürürlüğe giren bu uygulama sonucunda, Türkiye genelinde faiz indirimli kredi hakkını kaybeden çiftçi sayısı kaçtır? Bu sayı toplam kayıtlı çiftçilerin yüzde kaçına tekabül etmektedir?

2. Türkiye genelinde aktif olarak tarımsal faaliyette bulunan çiftçilerin ne kadarının Tarım

   Bağ-Kur borcu bulunduğu tespit edilmiştir?

3. Gıdanın stratejik bir silah olduğu bu dönemde, çiftçinin borcu nedeniyle üretim araçlarından (mazot, gübre, tohum) mahrum bırakılması, Türkiye'nin gıda arz güvenliğini tehlikeye atmıyor mu?

4. Üretimin devamı için zorunlu olan tarım kredilerine erişimi kısıtlayan bu uygulamanın, gıda fiyatları üzerindeki olası etkileri değerlendirilmiş midir?

5. Çifiçi örgütleri, ziraat odaları ve üretici birliklerinin görüşleri bu düzenleme öncesinde alınmış mıdır?

6. Tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından bu uygulamanın gözden geçirilmesi veya kaldırılması yönünde bir çalışma yapılmakta mıdır?