Bireysel silahlanma verilerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı tarafından Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'nci ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 3 5 * | Mahmut DİNDAR 7

Bireysel silahlanma sorunu, birçok ülkede olduğu gibi Türkiye'de de ciddi yaşam kayıplarına, kişisel dokunulmazlık ihlallerine ve suç oranlarının artmasına yol açmaktadır. Son yıllarda aile içi şiddet, intihar girişimleri ve cinayet teşebbüslerinin bireysel silahlanmanın etkisiyle giderek daha fazla ölümle sonuçlandığı bilinmektedir. Bu nedenle bireysel silahlanmaya ilişkin resmi ve güncel istatistiklerin kamuoyuyla paylaşılması, silahlanmanın denetlenmesi ve bireysel silahlanmanın yarattığı risklere dair toplumsal farkındalığın artırılması hayati önem taşımaktadır. Yaşam hakkının korunması, yaralanma, engelli kalma ve ölüm vakalarının önlenmesi amacıyla mevcut durumun kapsamlı biçimde analiz edilmesi ve gerekli kurumsal sorumlulukların belirlenerek önleyici tedbirlerin alınması gerekmektedir.

Son yıllarda Türkiye'de bireysel silahlanma ve silahlı şiddet olaylarının belirgin bir artış eğilimi gösterdiği görülmektedir. "Bireysel" olarak tanımlanan silahlanmanın çoğu zaman bireysel düzeyde kalmadığı, grup ve çete dinamikleriyle birleşerek toplumun genelini tehdit eden bir boyuta ulaştığı anlaşılmaktadır. Bağımsız sivil toplum kuruluşlarının verilerine göre, 2023 yılında yaklaşık 3 bin 770 silahlı şiddet olayı medyaya yansımış; bu olaylarda 2 bin 318 kişi hayatını kaybetmiş, binlerce kişi yaralanmıştır. Son on yılda ise silahlı şiddet olaylarının sayısı 34 bini aşmış, can kaybı 21 binin üzerine çıkmıştır. Bu veriler, resmi istatistiklerin yanı sıra bağımsız haritalama çalışmalarının önemini ve güncel, kapsamlı resmi veri ihtiyacını ortaya koymaktadır.

Diğer bağımsız araştırmalar, silahlı olayların büyükşehirler ve yerleşim alanları başta olmak üzere ülke geneline yayıldığını, olaylarda kullanılan silahların önemli bir bölümünün ruhsatsız olduğunu göstermektedir. Ruhsatsız silahlara kolay erişim, şiddet olaylarını artıran temel faktörlerden biridir. Bu tablo, silahlı şiddetin yalnızca bir güvenlik meselesi değil; aynı zamanda bir halk sağlığı, kamu düzeni ve birey güvenliği sorunu olarak ele alınmasını zorunlu kılmaktadır. Bu nedenle bireysel silahlanmanın nedenleri, mevcut yasal düzenlemelerin etkinliği ve önleyici politikaların yeterliliği bütüncül biçimde değerlendirilmelidir.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Türkiye'de 2024-2025 yıllarında ateşli-silahlarla yaşamını yitiren, yaralanan ve kalıcı olarak engelli kalan yurttaş sayısı kaçtır?

2. Türkiye'de ruhsatlı bireysel silahlanma istatistikleri son 10 yılda nasıl bir eğilim göstermiştir? Ruhsatlı bireysel silahlanmanın illere göre dağılımı nedir? Van'da ruhsatlı silah sahibi yurttaş sayısı kaçtır?

3. Bireysel silahlanmanın kolaylaştırıldığı veya teşvik edildiği vb. değerlendirmelere dair bakanlığının yaptığı bir araştırma mevcut mudur?

4. İnsanların ruhsatlı silah başvurularında gerekçelerine dair bir veri tutuluyor mu? Daha çok hangi saiklerle ruhsatlı silah başvurusu yapılıyor?

5. Artan oranda yaygınlaşan bireysel silahlanmanın risklerini azaltmak amacıyla hangi tedbirleri alacaksınız?

6. Türkiye'de son on yılda ruhsatlı ve ruhsatsız bireysel silah sayısına ilişkin Bakanlığınızın elinde bulunan güncel ve resmi veriler nelerdir? Bu veriler kamuoyu ile neden düzenli biçimde paylaşılmamaktadır?

7. Silahlı şiddet olaylarında kullanılan silahların önemli bir bölümünün ruhsatsız olduğu yönündeki tespitler doğru mudur? Ruhsatsız silahların temin ve dolaşımını | engellemeye yönelik son beş yılda alınan somut önlemler nelerdir? |

8. Topluma, kadına ve çocuklara yönelik suç eğilimi olan kişilerin bireysel | silahlanmasının önlenmesi amacıyla hangi tedbirler alınmaktadır?

9. Diziler başta olmak üzere görsel basın ve televizyonlarda, sosyal medyada bireysel silahlanmanın özendirilmesine karşı hangi tedbirler alınacaktır?

10. Son 10 yılda yakalanan ruhsatsız silah sayısı kaçtır ve yakalanan silahlar daha çok hangi suç tiplerinde kullanmıştır?

11. Son 10 yılda ruhsat verilen silahlardan kaçı suça karıştırılmıştır? Bu ruhsat sahiplerine yönelik ilave yaptırımlar nelerdir?

12. 2025 yılında Türkiye?de yasaya aykırı ruhsatlı veya ruhsatsız silah taşıma gerekçesi ile gözaltına alınan, soruşturma geçiren, adli kontrole tabi olan, tutuklu olan, hüküm giyen kişi sayısı kaçtır?